پرسش خود را بپرسید

خوانش این بیت شعر بسیار زیبا

تاریخ
١ سال پیش
بازدید
٤٣٥

با سلام 

 این  مصرع را چگونه و چرا به این شکل  می خوانید:   

جامی است که" عقل" ، آفرین می زندش

یا

جامی است که" عقل آفرین"،می زندش

٢٠٤,١٥٩
طلایی
٢٢٢
نقره‌ای
١,٦٦٥
برنزی
١,٧٤٨

٦ پاسخ

مرتب سازی بر اساس:

درود بر شما حمیدرضا جان عزیز🙏
بعد از عید مبارکی و چاق سلامتی و عرض ارادت🌺
تعجب میکنم از اینکه میفرمایید (من نیز پس از مطالعه چندین مقاله هنوز به پاسخی محکم نرسیده ام) برای اینکه اثبات بشه خوانش اول صحیح هست، چند دلیل منطقی وجود داره، اول اینکه به محتوای شعر دقت کنید حتماً براتون روشن و قطعی میشه و میتونید مراجعه کنید به سخنرانی شهید مطهری پیرامون عدل الهی و مرگ، چون این شعر مربوط به مرگ هست و کلی در موردش صحبت کرده. دلیل دوم هم باز در وزن خود شعر هست که باز خوانش اول را تایید میکند، دلیل سوم باز عبارات و مفهوم شعر هست که باز خوانش اول را تصدیق میکند چون در هر دو مصرع (می‌زندش) تکرار میشود، و شرط خوانش دوم، حذف (می‌زندش) از مصرع اول هست، چون در مصرع اول (آفرین) می‌زندش، و در مصرع دوم (صد بوسه بر جبین) می‌زندش. اگر هم به معنای شعر توجه کنید که در مورد مرگ هست و ابتدا گفته: 
ترکیب پیاله ای که در هم پیوست 
بشکستن آن روا نمی دارد مست 
یعنی آدم اگر مست و بی خرد هم باشه، بازم دلش نمیاد پیاله شرابش رو الکی بزند و بشکند.
چندین قد سرو نازنین و سر و دست 
از بهر چه ساخت وز برای چه شکست؟ 
سوال میکنه که چرا چنین شاهکاری رو با این ظرافت و زیبایی ساخت و مرگ رو برای شکستن اون گذاشت؟ جام در اینجا انسان هست که ظرفیت معارف الهی و خلافت الهی را دارد.
جامی است که عقل، آفرین می‌زندش 
صد بوسه ز مهر، بر جبین می‌زندش 
این کوزه گرد، همچنین جام لطیف 
می‌سازد و باز بر زمین می‌زندش 
این جام دارای لطافت که انسان است و مورد لطف خدا قرار داره، همچنین مثل کوزه و سرامیک، از طرفی خلق میکند، و از طرفی با مرگ میشکند، علتش چیست؟ چون در ادامه سوال میکند: 
دارنده که ترکیب طبایع آراست 
از بهر چه افکند و را (او را) در کم و کاست؟ 
گر نیک آمد، شکستن از بهر چه بود؟ 
ور نیک نیامد این صور، عیب که راست؟ 
البته شهید مطهری کلی از اشعار مولوی را مطرح میکند و نتیجه گیری میکند که: نگرانی از مرگ، زاییده میل به خلود است و از آنجا که در نظام طبیعت هیچ میلی گزاف و بیهوده نیست، میتوان این میل را دلیلی بر بقای بشر پس از مرگ دانست. این که ما از فکر نیست شدن رنج می‌بریم، خود دلیل است بر اینکه ما نیست نمیشویم. یعنی این ترس در فطرت و ذات ما حقیقی و دلیل جاودانگی ما در پس از مرگ است. 

٢١٨,٠٠٨
طلایی
٢٤٦
نقره‌ای
٢,٣٥١
برنزی
٧,٤٩٢
تاریخ
٣ ماه پیش

بادرود.

بیت اول مفهومش اینه:؛ 

جامی است که«عقل» آفرین می زندش

جامی است بس شگفت و ستودنی، چنان‌که عقل به تحسینش برمی‌خیزد.

«عقل» آفرین یعنی تحسین برانگیز.. 

دربیت دوم «عقل آفرین»  یعنی آفریننده عقل. خداوند.. که ترکیب وصفی است... 

دربیت اول عقل انسان است که زیبایی جام را تحسین میکند. 

دربیت دوم خداوند تحسین کننده است..  

٦١,٧٤٠
طلایی
٧١
نقره‌ای
١٥٩
برنزی
٧٠٣
تاریخ
١ ماه پیش

تا همین اواخر تصور بنده همین پاسخ شما بود ولی تصادفا متوجه شدم که ظاهرا اینگونه نیست هرچند هنوزهم تصورم اینست که"عقل آفرین" شیک تر است

درود حمید رضای عزیز. به نظر من هم همینطوره بهتر به زبان جاری میشه. . البته ببینیم اساتید و ادبا نظرشون چیست. 💐

-
١ ماه پیش

سلام و درود🙏🌹
اگر عقل آفرین را بچسبانید، معنیش خدا میشه، عقل آفریننده خداست، مطهری فیلسوفی هست که تا هزار سال دیگه روی دستش نمیاد، یعنی در ایران به این بزرگی یکی نبود به مطهری بگه اشتباه میکنی؟/ ضمناً از نظر صنایع ادبی هم همین تایید میشه، شعر کاملش را پیدا کن بخوان ببین به چه نتیجه ای میرسید، اوکی؟

بادرود. استاد. «عقل» آفرین. تحسین کننده، عقل انسانه. .
اما «عقل آفرین» تحسین کننده، خداوند است. . . درسته؟

-
١ ماه پیش

درود حسین عزیز🙏🌹
نه درست نیست، ( عقل آفرین ) یعنی خدا، که این خوانش غلط است و کلی توضیح دادم.
( عقل ) ( آفرین میزندش ) که درست است.
ولی نه عقل انسان.
مولوی، شمس، نعمت الله ولی، و دیگر صوفیه از عقل کل و عقل اول صحبت میکنند.
عقل آفرین میزندش اشاره به آیه قرآن است که: فتبارک الله احسن خالقین. . . است.
صد بوسه ز مهر، بر جبین می زندش. . . اشاره به آیه قرآن: و کرمنا بنی آدم. . . هست.

خداوند جسم نیست که آفرین بگوید یا ببوسد و. . . برای همین صوفیه از واژه عقل کل و روح اعظم و غیره استفاده میکنند. من هیچ وقت تعصبی نظر نمیدهم، بلکه ابتدا تحقیق میکنم و سخن منطقی را میپذیرم و در اینجا هم، با دلیل و سند مطالبم را ثبت کردم. ولی شما مردود دانستید و هیچ دلیل و منطقی برای اثبات سخن خود نمی آوردید. اگر غلط است، شما لازم است صحیح آنرا بیان کنید.

سلام

فعلاً دوتاش درسته. 

این از ظرافت وطرافت ولطافت بعض شعراء که از قرآن معجزه إلهام گرفتند. 

ذالك الکتاب لاریب فیه. 

٢٥٢,٩٦٩
طلایی
٢٦٢
نقره‌ای
٩٤١
برنزی
٢,٠٢٦
تاریخ
٧ ماه پیش

بصورت اول  درسته  سیاق شعر هم این رو میگه

درود بر شما

٢١٨,٠٠٨
طلایی
٢٤٦
نقره‌ای
٢,٣٥١
برنزی
٧,٤٩٢
تاریخ
١ سال پیش

به نظر من این خوانش درست ترهست:

جامی است که «عقل افرین»میزندش 

چون احتمالا  در بیت بعد  یعنی :

این کوزه‌گر دهر چنین جام لطیف

می‌سازد و باز بر زمین می‌زندش

 کوزه گر دهر اشاره  به خداوند داشته باشه وگفته شده که این خداوند هست که جام رو میسازه بنابراین برای من بیت اول این مفهوم رو میده:جامی است که عقل افرین

" مجاز از خداوند" ان را با عشق و علاقه میسازد  

چون در مصرع بعد اشاره به محبت شده و ازاونجایی که عقل با عشق  سنخیتی نداره پس من نتیجه میگیرم که منظور لطف و عشق خداوندی هست و درنتیجه خوانش صحیح «عقل افرین»هست

٨,٤٠٣
طلایی
٣
نقره‌ای
٥٠
برنزی
٧٢
تاریخ
١ سال پیش

با سپاس از نظر دوستان در واقع من نیز پس از مطالعه چندین مقاله هنوز به پاسخی محکم نرسیده ام! از جمله:تحلیل بالغی رباعی »جامی است که. . . « همراه با نقدی بر مقالهی »کوزهگر
عقلآفرین«
دکتر هوشنگ مرادی
استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، مرکز تهران، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
دکتر محمدمهدی ترابیخواه جهرمی
استادیار واحد الرستان، دانشگاه آزاد اسالمی، الر، ایران

بصورت اول درست است

٦٨,٦٧١
طلایی
٢٥
نقره‌ای
١,٢١٤
برنزی
٢,٦٣٩
تاریخ
١ سال پیش

پاسخ شما