تا نرگس تو با ما گوید رموز مستی آن روز دیده بودم این فتنه‌ها که برخاست

در این بیت، حافظ به گل نرگس شخصیت انسانی داده است. نرگس در اینجا به عنوان نمادی از چشم معشوق به کار رفته است. حافظ با استفاده از این تشبیه، چشم معشوق را به نرگس تشبیه کرده و به آن ویژگی‌های انسانی مانند سخن گفتن و بیان رموز مستی را نسبت داده است.

این نوع تشبیه و شخصیت‌بخشی به اشیا و عناصر طبیعی یکی از ویژگی‌های بارز شعر حافظ است که به زیبایی و عمق معنایی اشعار او می‌افزاید.