از عنبر و بنفشه ی تر بر سر آمده ست آن موی مشک بوی که در پای هشته ای
١ پاسخ
این بیت از غزلهای کلاسیک فارسی است و خطاب به معشوق سروده شده است. معنای واژگان:
عنبر: مادهای خوشبو؛ در شعر نماد بوی خوش و رنگ تیره.
بنفشهٔ تر: گل بنفشهٔ تازه؛ در شعر اغلب به زلف پیچیده و خوشرنگ تشبیه میشود.
موی مشکبوی: مویی که بوی مُشک میدهد، یعنی بسیار خوشبو.
در پای هشتهای: «هشتهای» شکل کهن «نهادهای» است؛ یعنی بر پای خود افکنده یا رها کردهای.
معنای بیت به نثر:
«آن گیسوی خوشبویی که بر پای خود افکندهای، از عنبر و بنفشهٔ تازه نیز برتر و خوشتر است.»
تفسیر ادبی:
شاعر زلف معشوق را میستاید و میگوید گیسوی او از هر چیز خوشبو و زیبا، حتی از عنبر و گل بنفشه، برتری دارد. از یک سو رنگ تیرهٔ زلف یادآور عنبر است و از سوی دیگر پیچوتاب آن به بنفشه شباهت دارد؛ اما شاعر با اغراقِ عاشقانه میگوید زلف معشوق از هر دوی اینها فراتر است. همچنین تصویر «ریختن زلف تا روی پا» نشانهٔ بلندی و زیبایی گیسوان معشوق است.
در مجموع، بیت ستایش زیبایی، خوشبویی و بلندی زلف معشوق است و بر برتری آن نسبت به زیباترین و خوشبوترین عناصر طبیعت تأکید میکند.
پاسخ شما
