این شعر از کیست؟

در بعضی فرهنگ­های ملی و بومی، تعداد و گستره معيارهای طنز کمی متفاوت است، اما در نگاهی مشترک، همه آنها در اصول اساسی با هم اتفاق نظر دارند، چون ملاک­ها و معيارها، نه همۀ مختصات ملی، بلکه تا حدی برگرفته از اصول اخلاقی و عقلی بشری است، اگر نکاتی در خصوص ملاک­های ارزشی طنز و طنزپرداری، که ريشه در فرهنگ اصيل ايرانی ما دارد مطرح میشود، بدين معنا نيست که اين معيارها تنها مختص ارزيابی طنز خاص ايرانی است، بلکه باید آن را معيار منطقی و کلی بر پديده طنز دانست، چون طنز زبان جهانی و هنری است. 

تسهيل آموزش زبان، كار بسيار مهمّی است. امروز مشاهده ميشود زبانهايی كه در دنيا رواج دارند و روزبه روز هم بيشتر رواج پيدا ميكنند، علاوه بر پشتوانه ى علم و صنعت و سياست و بقيه ى چيزهايی كه دارند، به تسهيل و آسان سازى زبان هم ميپردازند؛ زبان و نوشتن آن را آسان ميكنند، خيلی از قواعد را حذف و گفتن و تكلّم را آسان و لهجه‌ها را اصلاح مينمايند؛ در آن گفتارهايی كه براى آموزش است، از بهترين لهجه‌ها و بهترين صداها استفاده ميكنند. اين كار، در واقع به خاطر آسان كردن آموزش زبان براى كسانی است كه اين زبان را نميدانند. ما هم بايد اين كارها را انجام دهيم. زبان پارسی مانند درخت کهنسالی است که دائماً به توجه و نگهداری نیازمند است، بصورت دائمی باید پالایش و پیرایش بشود. خلاصۀ کلامم اینکه الآن تخلیص و خلاصه كردن كتابهاى بزرگ و ساده كردن كتابهاى دشوار، در دنيا رسم و معمول شده است؛ یعنی كتابهاى دشوار را خلاصه ميكنند. البتّه اين كار را بيشتر براى خاطر آموزش زبان ميكنند، و زبان را ساده ميكنند. 

غزنویان با آنکه ترک بودند و قاعدتاً باید برخلاف روش سامانیان عمل کنند و به زبان و ادبیات پارسی توجهی نکنند و بیشتر به زبان عربی و زبان ترکی بپردازند و به گونه ای به تغییر سبک اقدام کنند ولی اینگونه عمل نکردند؛ زیرا غزنویان غلامانی بودند که در ایران پروریده شده بودند و تا حدی خوی ایرانی به خود گرفته و با آداب و رسوم و فرهنگ ایرانیان مانوس شده بودند و راه و رسم کشورداری را از سامانیان آموخته بودند. این عوامل باعث شد که غزنویان هم مانند سامانیان به ترویج زبان و ادبیات پارسی بپردازند و از شاعران و ادیبان حمایت کنند. از شاعران بزرگ این دوره میتوان به عنصری، فرخی سیستانی، منوجهری دامغانی و ناصرخسرو اشاره کرد. 
برخی از ویژگی‌های شعری این دوره عبارت اند از: 
۱. کلام فخیم و استوار و تا اندازه ای پخته میشود. 
۲. در سنجش با دورۀ سامانی و حتی دورۀ طاهریان و صفاریان واژگان عربی بیشتر میشود و از میزان واژه‌های مهجور و کهن پارسی کاسته میشود. 
۳. تشبیهات برعکس دورۀ سامانی، کوتاه و معجز میگردد و از تشبیهات دورۀ سامانی و شعر عرب تاثیر میگرفتند. 
۴. در این دوره کاربرد صنایع ادبی من جمله استعاره بیشتر میشود. 
۵. از نظر فکری، شعری است شاد و عاشقانه و در توصیف بزم و معشوق است. 

لالایی‌های تربت حیدریه 
لالا لالا بمانی تو 
خط قرآن بخوانی تو 
که فردا روز محشر تو 
الهی در نمانی تو 
* 
لالا لالا تو لالاکن 
سرو دستت را بالاکن 
توکّل بر خدای ماکن 
نظر بر باغ بالا کن 
باغ بالا عروسیه 
عروسی را تماشاکن 
لالا لالا گل گشنیز 
بچه‌ام حالا حالش خوش نیست 
لالایی‌ها به لحاظ بیان عواطف انسانی و آلام و درد و اندوه مادران، بسیار غنی و سرشار است تا آنجا که وجود همین مضامین و تعبیرات دلنشین، اشکالاتی را که گاه از جهت قافیه و وزن در آنها مشاهده میشود، به راحتی جبران میکند. بنابراین، برای درک چگونگی زندگی زنان و کودکان، نگرانی ها، آرزوها و آمال و رنجها و شادیهای مادران میتوان به لالایی‌ها استناد کرد و آنها را مورد بررسی و تحلیل قرار داد. 

این شعر  از اخوان ثالث  است، 

این شعر از کیست؟

این شعر از کیست؟
خشكيد و كوير لوت شد دريامان 
امروز بد و بدتر از آن فردامان 
زين تيره دل ديو سفت مشتب شمر 
چون آخرت يزيد شد دنيامان