تحول نام های ابعاد سهگانه حجم
امروزه ما بُعد های سهگانه را با اسامیِ طول، عرض و ارتفاع میدانیم و این را هم از بزرگتر ها شنفتیم و به یاد سپردیم و هم در کتب مدرسه آموختیم.
لیکن گویی در ادبیات ما، برابر های فارسی آن واژگان لفظ میشده که به ترتیب درازا، پهنا و ژرفا بودهاند. این را در کتاب التفهیم بیرونی دیدهام و در دیگر کتب چه علمی چه تاریخی نیز این واژگان فارسی بهجای آن سه لغت عربی نوشته شدهاند.
برایم پرسش شد که با وجود گرایش بیشتر ایرانیان معاصر به فارسی پالوده و پاک از واژگان عربی تا حد ممکن، چجور شد که یکباره برابر های عربی این واژگان در زبان ما جا افتاد؟! واژگانی که فارسیشان بار ها با همان مفهوم ریاضی در ادبیات ما حضور داشتهاند!
١ پاسخ
درود بر شما، بیگمان این واژه ها به یکباره در گفتار ما جا نیافتاده اند. ابوریحان بیرونی کتاب التفهیم را در ابتدای سده پنجم نبشته، (نزدیک به هزار سال پیش)؛ دریغا که روزگار چنان سپری شد که اکنون بسیاری از واژه های پارسی در گفتار و نوشتار ما بکارگرفته نمیشوند. گرچه این امکان برای ما هست که واژه های پارسی را در گفتار خودمان بیش تر بکارگیریم هرچند برای ما که با کلمات عربی خو گرفته ایم کمی دشوار باشد، ولی فرزندانمان با واژه های پارسی خو میگیرند و به آیندگان انتقال میدهند.
پاسخ شما
