ضرب المثلی در رابطه با بیت زیر بنویسید
چو دست چپ ز دست راست دانست
ره و رسم نشست و خاست دانست
✏ جامی
٣ پاسخ
درود بر شما و سپاس🙏🌹
ما ضرب المثلی کهن داریم برای افراد بی تجربه و ناشی که میگیم، فلانی را ولش کن، اون هنوز دست چپ و راستش را نمیشناسد، خب مگه همچین کسی داریم؟ خیر، بلکه این کنایه است از ناتوانی کسی، اینجا چپ و راست یعنی عدم آگاهی از اینکه چگونه شروع کند و چگونه تمام کند است، جناب جامی هم دقیقاً همین ضرب المثل را سروده که:
چو دست چپ ز دست راست دانست
ره و رسم نشست و خاست دانست
البته ضرب المثل و نمونه های مشابه داریم، ولی نه با این شکل که دقیق به دست چپ و راست اشاره کند، وگرنه وقتی میگویند، فلانی الف بای کار را تشخیص نمیدهد، یا کار هر بز نیست خرمن کوفتن... و چند ضرب المثل دیگر.. همه این تمثل ها همین معنا را میرسانند، ولی نه با این دقت و مطابقت🙏🌺🌹
درود، 🌹همین دست چپ و راست را اگر اشتباه نکنم باید ناصر خسرو یا سنایی گفته باشه که:
تو دست چپ درین معنی ز دست راست نشناسی، کنون با این خری خواهی که اسرار خدا یابی. ولی معلوم نیست اول شعر بوده یا ضرب المثلش، چون هیچ ضرب المثلی تاریخش مشخص نیست💐
مضمون بیت جامی این است که وقتی کسی آنقدر با فردی دیگر نزدیک و همراه شود که مانند دو دست یک بدن باشند، از احوال، رفتار و اسرار او کاملاً آگاه میشود.
چند ضربالمثل فارسی نزدیک به این معنا:
- دیوار موش دارد، موش هم گوش دارد. (هیچ چیز کاملاً پنهان نمیماند.)
- دو پادشاه در یک اقلیم نگنجند. (در برخی تفسیرها، نزدیکی زیاد باعث شناخت کامل یکدیگر میشود، هرچند دقیقاً هممعنی نیست.)
- از کوزه همان برون تراود که در اوست. (رفتار و باطن افراد دیر یا زود آشکار میشود.)
- رفیق گرمابه و گلستان. (کنایه از دوستی بسیار نزدیک و آگاهی از احوال یکدیگر.)
اما اگر بخواهیم معنای بیت را به زبان امروزی و در قالب یک مثل بیان کنیم، شاید این عبارت از همه نزدیکتر باشد:
«دو دست یکدیگر را خوب میشناسند.»یا:
«همنشین از حال همنشین باخبر است.»بیت جامی بیش از آنکه به یک ضربالمثل مشهور اشاره کند، بر این مفهوم تأکید دارد که مصاحبت و همنشینی طولانی، باعث شناخت دقیق خلقوخو، عادتها و رازهای افراد میشود.
درود بر شما
ضرب المثل یا تکیه کلام های معادل را بفرمایید
هر دستی که به دستی دیگر کمک کند در واقع بخودش کمک کرده است
درود بر شما
ضرب المثل یا تکیه کلام های معادل را بفرمایید
درود بر شما
آفربن