"عرضی نیست" به جای" امری نیست" ؟
سلام آیا به کار بردن این جمله به صورت سوالی از اشخاص در هم تراز خود اشکالی دارد ؟ بر فرض مثال هم صنفی از هم صنف دیگری هنگام خداحافظی به جای امری نیست بپرسد عرضی نیست ؟ و مکالمه به صورتی برابر شکل بگیرد و با جواب "بحثی نیست " و "صحبتی نیست" و "مسءله ای نیست" پایان یابد .
٤ پاسخ
درود.معمولا.عرضی یا امری برای افراد نزدیک بدنیست.اماشکل مؤدبانه تر مثلا با رئیس گفته میشه
فرمایشی ندارین.بهتراست
سلام دوست عزیز!
سوال شما را از دو دیدگاه باید پاسخ گفت؛یکی از دیدگاه فرهنگی و دیگری دستوری (دستور زبان) که البته از هر دو جنبه پاسخ اینست که بلی اشکال دارد. اما چرا اشکال دارد را شرح خواهم داد:ابتدا بلحاظ فرهنگی بایدبه حضور مبارکتان عرض کنم که ما ایرانیان دارای فرهنگی غنی برگرفته از تمدن کهن، ادبیات، تنوع نژاد و آداب و سنن، اسطورهها و الگوهای رفتاری اخلاقمدار با رنگ و لعابی از احترام و مهرورزی و نوعدوستی و حتی گاه ایثار و فداکاری هستیم [که مع الاسف هنجارها و ارزشهایمان در حال رنگ باختن و در معرض اضمحلال و نابودی اند ] اینکه بگوییم «عرضی نیست» یا «امری نیست » نه اینکه دومی از ما کم میکند و نه اینکه یکی زحمتی بیشتر از دیگری دارد تنها تفاوت در احترام متقابل در رابطههاست. دوست ارجمندم اگر شما به طرف مقابل احترام بگذارید قطعا او نیز به شما احترام خواهد گذاشت به دیگر سخن، گویی از همان ابتدا به خود احترام گذاشتهاید نه طرف مقابلتان! و البته خدای ناکرده عکس این نیز صادق است. چه اصراری است که سعی داریم جنبه های مثبت فرهنگ و آداب معاشرتمان را نیز حذف کنیم؟ اگر احترام متقابل در رابطه چیز زشت و ناپسندی است و یا اگر از اینکه مورد احترام دیگران قرار بگیرید آزرده خاطر می شوید این کار را بکنید وگرنه سعی کنید که ادب را در کلام و گفتار و همچنین در رفتار حفظ نمایید بنده به شما قول می دهم ضرر نخواهید کرد.
اما بلحاظ دستوری : دوست عزیز هیچیک از عباراتی که در سوال شماست مناسب تعامل دو هم تراز نیست چراکه «عرض کردن» اختصاص به جایی دارد که مقام پایینتری گوینده است و مقام بالاتری شنونده(مخاطب) مثلا یک کارمند جزء به رییس اداره عرض میکند و گرچه در عمل شایع نیست اما بالاتر می تواند به پایینتر بگوید: عرضی نیست؟(اما با همه اینها در فرهنگ ما هیچگاه حتی یک مقام بالاتر به پایینتر نمیگوید عرضی نیست؟ چراکه بسیار زشت و ناپسند و نشانه تکبر گوینده است که نتیجه ای جز خریدن تنفر دیگران برای او ندارد) و امر کردن برای جاییست که بالا تر گوینده و پایینتر شنونده است و پایینتر به بالاتر میگوید:« امری نیست؟» لیکن همانطور که عرض نمودم بلحاظ رعایت ادب ممکنست دو هم تراز یا حتی بالاتر به پایینتر بگوید امری نیست؟ پیشنهاد بنده اینست که اگر دوست ندارید اینگونه بگویید، میتوانید برای مکالمه دو هم تراز از عباراتی مثل «کاری ندارید؟» «مساله دیگری نیست؟» و امثالهم استفاده نمایید. پیروز و مانا باشید"عرض کردم" معمولا مقابلِ "فرمودین" قرار می گیره.
تو گفتگوی مودبانه معمولا نمی گیم "عرض کردید..." می گیم "فرمودید..." . "عرضی نیست؟" مقداری بی ادبانه است. مودبانه ش "فرمایشی نیست؟" هست که طرف تو جواب بگه "عرضی نیست." اگه شما بپرسید "عرضی نیست؟" اونم تو جواب میگه "فرمایشی نیست" تا هر دو از خجالت هم دربیاید😂.
ولی کلا اگه با این ادبیات مشکل دارید راحت بگین "کاری نداری؟" و تمام.
سلام!
نه، هیچ اشکالی ندارد. اتفاقاً چنین تغییراتی در زبان میتوانند باعث لطافت و احترام بیشتر در مکالمات شوند، مخصوصاً در موقعیتهای حرفهای یا دوستانه.
✅ "عرضی نیست؟" به جای "عرضی ندارید" یا "امری نیست؟"
🔹 این شکل پرسشی و غیر امری، مکالمه را نرمتر و صمیمانهتر میکند.
✅ پاسخهایی مثل:
🔹 "بحثی نیست"
🔹 "مسئلهای نیست"
🔹 "صحبتی نیست"
همگی طبیعی و خوشایند هستند و به پایان مکالمه حس رسمی اما دوستانه میدهند.
نتیجه: استفاده از این نوع جملات نهتنها مشکلی ندارد، بلکه میتواند باعث بهبود ارتباطات و کاهش بار دستوری (امری) در مکالمه شود.
برای دوستان و آشنایان بکاربردن . عرضی با امری برای دوطرفین محترمانه است. . اما. . . . بقیه در پاسخ متن