پیشنهاد‌های زینب نیازی پور (٦٠٢)

ُوُژِم ، وُژ ، وُژِمه, wozhem, در زبان لکی یعنی: بهانه و به شکل وُژِم و . . . خوانده می شود به ترتیب یعنی خودم ، وژ یعنی خود طرف و شخص ، وُِژمه هم یع ...

ژُون، zhoon, ( ژُون ) , در زبان لکی ُژون به معنی ۱. ماسیدن و حالت گرفتن چیزی۲. درد زایمان و . . . . را ُژون می گویند

ساج ، saj, ( ساج ) , در زبان لکی یعنی: ۱. ظرفی که مثل بشقاب گود باشد تُوهَ نام دیگر آن است و ساج توهَ هم سر هم استفاده می شود ۲. ظرف فلزی از آهن و چد ...

ژی یُوین، zhiyoyen, ( ژی، یُوین ) , در زبان لکی یعنی ۱. زندگی کردن و امرار معاش ۲. در برخی موارد با توجه به جمله گوینده یعنی مدل زندگی

چَمَر ، chamar, ( چَ، مَر ) , با فتحه چ به شکل چَمر خوانده می شود و در زبان لکی یعنی ۱. حلقه و گرفتاری و معادل کلمه چنبر یعنی حلقه بستن مار و . . . و ...

چوُ اُ ، choo, ( چُو ) , در زبان لکی و فارسی یعنی: ۱. در زبان فارسی یعنی خبر دروغ و ایجاد همهمه ۲. در زبان لکی یعنی خبر مرگ کسی و کلمه چُو چُو یعنی خ ...

ُهُمار ، homar, ( هُو، مار ) ، در زبان لکی با ضمه ه به شکل هُمار خوانده می شود ۱. یعنی بیابان ۲. مخفف کلمه هموار فارسی است یعنی دشت و جای باز ۳. بیاب ...

ژَ، zha, ( ژَ ) , در زبان لکی با فتحه به شکل ژَ خوانده می شود و به معنی ۱. از ۲. از جمله و چنین و چنان و مانند است و مثلاً ژَ خدا یعنی: از خدا یا ژَچ ...

دُمَ اَر کُول ، domarkool, ( دُم ، اَر ، کُول ) , در زبان لکی ۱. عقرب ۲. یعنی موجودی که با سوزن روی پشتش موجودات را به هم میدوزه و اصطلاحاً نیش میزنه ...

کُول آژدِم ، kolazhdom, ( کُول، آژ، دِم ) , در زبان لکی ۱. عقرب ۲. کول آ ژ دم یعنی موجودی که با سوزن روی پشتش موجودات را به هم میدوزه و اصطلاحاً نیش ...

اَژدَر ، azhdar, ( اَژ، دَر ) , در زبان لکی ۱. یعنی اژدها ۲. مادر غول پیکر و وحشتناک که آتش از دهانش بیرون میزنه۳. به معنی شجاع و شکست ناپذیر ۴. اسم ...

هُورهَ ، هور، horah, ( هُو، رَه ) ، زبان لکی که معادل گُورُونی با ضمه گ و به شکل گُرونی چِر هست و موره و مویه فارسی است و به معنی: ۱. یعنی صدای حزین ...

شین، shin, ( شین ) , در زبان لکی به معنی ۱. شیون و ناله و اشک ۲. این کلمه مخفف شیون است یعنی فغان و ناله و فریاد و مراسمی که لرها و لک های غرب کشور د ...

کَلkal, kel, ( کَل, کِل ) ، با توجه به معنا و استعمال در جمله ۱. در زبان لکی کل به فتح ک و به شکل کَل یعنی جنس نر و به تنهایی یعنی بز کوهی نر و به جن ...

بِهیّل، behieal, ( بِ، هیّل ) , در زبان لکی یعنی ۱. رها و آزاد ۲. در مورد اشیاء و حیوانات معنی آزاد و رها را می رساند اما اگر این کلمه در مورد انسان ...

ژیا ، zhiya, ( ژی، یا ) , در زبان لکی یعنی ۱. زیستن ۲. زندگی کردن و ادامه حیات ۳. و اصلاح چه ژیُوییِنی یعنی: چه زندگی حالا خوب یا بد را باتوجه به است ...

تَنّیاحُور، tannyahoar, ( تَن، یا، حُور ) , دس چپ در زبان لکی ۱. طحال به مناسبت بودن در طرف چپ بدن ۲. تنیاحور به ضمه ح نیز نام دیگر آن است

زُخ، zokh, ( زُخ ) , با ضمه ز که زُخ خوانده می شود در زبان لکی یعنی ۱. سرما ۲. سوز سرما و انجماد ناشی از حالات سرما ۳. بیماری سرما خوردگی و سینه پهلو

زِق، zegh, ( زِق ) , در زبان لکی ۱. با کسره ز که زِق خوانده می شود یعنی مقدار کم و اندک در مورد آب و مایعات ۲. به زمین باتلاق مانند که آب روی آن جمع ...

هَمُوَنّه، hamonah, ( هَمون، َنه ) , در زبان لکی یعنی۱. چرم سبکی که نقش توبره را بازی می کند و از پوست بز تهیه می شود ابتدا پوست بز را سالم و بدون پا ...

دَنی ، dani, ( دَ، نی ) , در زبان لکی یعنی۱. مخفف دنده است ۲. دنی سی یعنی کسی که طاقت و صبر زیادی دارد۳. دنی یعنی دون و فرو مایه و پستی. ۴. به معنی د ...

یَپر، yapar, ( یَ، پَر ) ، با فتحه ی به شکل یَ پر در زبان لکی یعنی ۱. مخفف لپه است ۲. حبوبات دو لپه ای و چون در مناطق غرب کشور بیشتر در مورد باقلا اس ...

ژاژا ، zhazha , ( ژا، ژا ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. جویده شده۲. نرم شده و نابود کردن با دندان۳. اگر به طور استعاری در مورد انسان استفاده شود و بگن فلان ...

دیا کو ، diyako , ( دیا، کُ ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. از دو جزء دیا یعنی پیدا شده و کسی که یهو ظاهر و نمایان شده و پیدا کردن، و کو یعنی کوه و سرزمین ...

سُومّا ، somma, ( سُوم ما ) ، در زبان لکی به معنی ۱. اگر همراه چشم بیایید یعنی نور دیده ۲. کور سوی امید و نور کم در تاریکی و ظلمات شب ۳. گوشه چشم و ا ...

هُوُا ، hoaa, ( هُو، آا ) در زبان لکی یعنی: ۱. بیماری واگیر دار ، سرما خوردگی فصلی و بیماری فصلی ۲. وضعیت سلامت جسمی و روحی ۳. حال و هوای و وضع روحی ...

هُو آن ، هُوو، hooan, ( هُو ، آن ) ، در زبان لکی یعنی: گراز ها، گراز ، خوک وحشی

وَ، va, ( وَ ) ، در زبان لکی یعنی با توجه به کابرد معنی متفاوت دارد ۱. وسیله ، به وسیله، با ، همراه در جمله وَ دردِ گَن گِرفتار ُنویین یعنی: به وسیل ...

بِ ی بِ ی ، bey, bey, ( بِی، بِی ) ، در زبان لکی یعنی: کسره ب به شکل بِی بِی خوانده می شود و در برخی نقاط غرب ایران و لرستان بِ بِ هم خوانده می شود د ...

شیرین و فرهاد، shirin v farhad, داستان مردی از طبقه پایین جامعه که طی اتفاقی شیرین که شاهزاده بود را ملاقات می کند و فرهاد با ابراز علاقه به شیرین دل ...

دَس چپ ، das chap, ( دَس ، چپ ) ، در زبان لکی دس چپ یعنی: ۱. طحال که یمت چپ بدن قرار داره بهخاطر موقعیتش می گن دس چپ ، تنیاحُور نیز با ضمه ح نام دیگر ...

پِت ، pet, ( پِت ) در زبان لکی پت یعنی ۱. دماغ و بینی ۲. اصطلاح پت و پهن یعنی کلفتی ۳. پت و پیله صاف کردن یعنی دماغ و صورت طرف رو صاف کردن و شکستن

چِیم ، chaeim، ( چی، یم ) ، در زبان لکی به معنی ۱. چشم ۲. لنز دوربین ۳. لیفه چیم یعنی کسی که چشم هاش چپه هست و کج است

اِرا گیردی، Ara ghirdi, ( اِرا، گیر، دی ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. ارازل ، هرزه ۲. ولگردی دوره گرد ، علاف ، بیکار سربار

قُورت، ghort, ( قُورت ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. مغرور، متکبر و خود خواه ، خود پسند

کَتِن، katen, ( کَ، تِن ) ، در زبان لکی یعنی:۱. افتادن، زمین خوردن۲. خوابیدن روی زمین به هر دلیلی ، زمینگیر شدن ، دراز کشیدن روی زمین ۳. افتادن از بل ...

گیردین، girdin, ( گیر، دین ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. گشتن ، سفر کردن ۲. سر و گوش آب زدن ، چک کردن موقعیت جا و مکان ، گشت زنی ، جهانگردی۴. دنبال چیزی ک ...

دَرپا ، darpa, ( دَر، پا ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. دمپای شلوار ، مچ پا ، پایین شلوار در چهل سُروو آمده: و َ یُواِش یُواِش و َ سنگین سنگین دِتَه مِنِ ...

کِلَّچ، kelach, ( کِل، لَچ ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. مغرور و قد ، متکبر، خود بین ، خودپسند ، کسی که اونقدر غرور داره که از بالا به مردم نگاه می کنه و ...

قِ، geh, ( قِ ) در زبان لکی باتوجه به کاربرد آن در جمله چند معنای متفاوتی دارد۱. ق یعنی کمر ق ا م میژی یعنی کمرم درد می کنه ۲. ق درمورد لباس و سایر ا ...

بِلاجُوایی، belaghoie, ( بِلا، جُویی ) در زبان لکی یعنی ۱. موجود عجیب الخلقه و ناقص ۲. عقب افتاده و کند ذهن ۳. جوینده بلا ۴. در مورد انسان یعنی بد فر ...

بود بودَک، bod bodak, ( بود، بودَک ) در زبان لکی یعنی ۱. هدهد شانه به سر ۲. پو پی سلیمونی مترادف آن اشاره به هد هد یا همان هدهد سلیمان پیغمبر دارد ۳. ...

حالّو ، halo, ( حال، لو ) در زبان لکی حالو به معنی ۱. برادر مادر یا برادر دا، دایی

هیرِم ، hired, ( هی، رِم ) ، در دستور زبان لک ها یعنی۱. اشتها ۲. . ظرفیت و توان یک چیز ۳. در مورد انسان اگر استفاده بشه و بگن مثلاً فلانی هیرمش سیر ا ...

دِت ، det, ( دِت ) ، در زبان لکی یعنی ۱. دختر ۲. و در اصطلاح لکی برای مسخره و پوزخند اگر برای غیر از دختر ها استفاده شود مثلاً خطایاب به مرد و پسرها ...

میمی، mimi, ( می ، می ) ، در زبان لکی به معنای ۱. عمه و ۲ . خاله۳. در برخی موارد که استفاده آن کمتر شده یعنی زنی که صاحب برادر زاده و خواهر زاده شده ...

بُواَه، boaah, ( بُو، اَه ) در زبان لکی یعنی: ۱. بو و حرف الف با فتحه یعنی پدر آدم ، پدر

تاته، tatah, ( تا، تَه ) ، در زبان لکی ۱. برادر پدر ۲. عمو

, ( دا، دا ) ، در زبان لکی چند معنی دارد۱. در زبان لکی یعنی پیره زن پیر و فر توت و ناتوانی. زنی که موهاش سفید شده ۲. دادا و یا دایا ، در زبان لکی وقت ...

داآ یا دآ، daa, ( د، آا ) ، در زبان لکی و محدوده لرها و شمال برخی نواحی جنوبی ایران یعنی: ۱. مادر ۲. در زبان لکی از دو کلمه د و اآ تشکیل شده یعنی ماد ...

هیرِم ، hierem, ( هی، رِم ) ، در دستور زبان لک هایعنی۱. اشتها ۲. . ظرفیت و توان یک چیز ۳. در مورد انسان اگر استفاده بشه و بگن مثلاً فلانی هیرمش سیر ا ...

دُول، dool, ( دُول ) ، در زبان لکی چند معنای متفاوت دارد ۱. دول به معنای دشت وسیع و حاصلخیز و زیبا ۲. به معنای زمین زراعتی۳. در زبان لکی برای حفظ ادب ...

فلش کارت، flesh kart , یعنی۱. کارت حاوی خلاصه مطالب ۲. مطلب کارت۳. کارت حاوی اطلاعات برای مرور شب امتحان مطالب کلیدی ۴. کلید کارت

هِنارَس، henaras, ( هِنا، رَس ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. از دو جزء هنا و رس تشکیل شده یعنی کسی که صدای دیگری رو میشنود و به فریادش می رسد ۲. و در زبان ...

ماز، maz, ( ماز ) ، در زبان لکی به معنای۱. برآمدگی ۲. بلندترین قسمت یک تپه که به سایر مناطق احاطه و دید کامل داشته باشه۳. بلندی و آپارتمان بلند هم ام ...

غاژه، ghazhah, ( غاژ، َ ) ، در زبان لکی یعنی ۱. خوشحال بودن و شوق داشتن ۲. غاژه بن تینی در مورد شخصی که اونقدر سیر خورده که گلوش صدا میده و یعنی سیر ...

چِریکَه ، chrikah, ( چریک، َ ) ، در زبان لکی یعنی ۱. دردی که فرد را به صدا در می آورد و بر اثر آن ناله و صدا که از فرد بلند می شود فرد هلاک می شود و ...

یُیِک ، yoyek, ( یُ، یِک ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. در مورد حیوانات یعنی توله که تازه متولد میشه و بدنش پشم و کرک نداره ۲. بچه حیوانات رو یُیِک گویند

یَه, yah, ( یَ ) ، در زبان لکی یعنی : ضمیر اشاره ی نزدیک به معنی این

اَوَه، avah, ( اَ، وَ ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. ضمیر برای اشاره به دور استفاده میشه معادل ضمیر اشاره ذلک و تلک در زبان عربی یعنی آن

یاره ، yarah, ( یار ، رَه ) در زبان لکی یعنی ۱. غیض کردن و با عصبانیت برخورد کردن ۲. در زبان لکی شعر ی ُروژ وَ ناکام یاره پیت کِردم ایسَه پشیمون وه ...

کیو، kio, ( کی، یُو ) در زبان لکی با توجه به استعمال آن در جمله معنای متفاوتی دارد۱. در مورد گاو و گوسفند وبز کیو یعنی بزی که سبز خاکستری یا سبز آبی ...

قوز ، ghoz, ( قوز ) در زبان لکی یعنی: ۱. برآمدگی پشت فرد که اسکلت کمر انحنا پیدا می کند و از آثار پیری فرد می باشد و یا به علت متعدد مادر زادی و صانح ...

مَشکینَه ، mashkinah, ( مَشکی ، نَه ) ، در زبان لکی یهنی : ۱. دوجزء مُشکی و نه تشکیل شده و ۲. در زبان لکی از از دو جزء مَشکین و ه تشکیل شده اگر جز ا ...

وارقن ، varghan, ( وار ، قن ) در زبان لکی یعنی:۱. از دو جزء تشکیل شده : وار که به معنای۱. مرغ جوانی که تازه به تخم اومده و بلد نیست کجا بره و تخم بزا ...

هُوکاره، hokaraha, ( هُو، کارهَ ) در زبان لکی به معنی : ۱. این کلمه از هو بعلاوه کاره ساخته شده هو یعنی تاثیر خلق و خوی دیگری بر فرد یا . . . و کاره ...

بِلاجُویی، belagoei, ( بِلا، جُویی ) در زبان لکی یعنی ۱. موجود عجیب الخلقه و ناقص، عجیب و غریب ۲. عقب افتاده و کند ذهن ۳. جوینده بلا ۴. در مورد انسان ...

هِی های، hey hiy, ( هِی، های ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. داد بی داد، ۲. افسوس ، ۳. کار از دست رفت، کار از کار گذشت ۴. فرصت از دست رفت، عمرم رفت

ها، haa, ( ها ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. بله ۲. چیه ، چی میگی

ههَ، hah, ( هَ ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. چی میگی؟ ، ۲. چیه؟ ۳. ای

مِرک، merk, ( مِرک ) ، در زبان لکی یعنی: قسمت تحتانی پشت آرنج دست که برای برای ضربه زدن و تکیه دادت و متوجه کردن کسی استفاده میشه

بُوشُومَه، boshoomah, ( بُو، شُو، مَه ) ، در زبان لکی یعنی:۱. راه های ارتباطی ، نقطه وصل ۲. تاندون هایی که آرنج دست را به بازو متصل می کنند

هَتِن، haten, ( هَ، تِن ) ، در زبان لکی یعنی:۱. آمدن صرف فعل : هت: آمد هَتِم:آمدم هَتین:تو آمدی هَتیمِن:شما آمدید هَتینُون:آمدید هَتینونَه: الان آمد ...

هامام، hamam, ( ها، مام ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. دارم می آیم ، الان دارم میام ۲. آمدم هامُوی نُون، با سکون روی کلمه ی به معنی: دارید میایید ، شما میا ...

هُویارهَ، hoyarah, ( هُو، یارهَ ) در زبان لکی یعنی: ۱. خورجین که با پشم گوسفند و برخی موارد با پارچه های مختلف بافته می شده و مانند چمدان و کمد برای ...

هُوم می، home me, ( هُم، میی ) ، در زبان لکی با سکون حرف میم یعنی : ۱. شمارش ، سر کردن تعداد گله گوسفند ۲. حضور غیاب ۳. همراهی کردن بره های ناتوان بر ...

پَشُوم، pashom, ( پَ، شُوم ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. ورم ناشی از زخم یا شکستگی مطلق ورم ۲. در اصلاح گویش لری بروجردی پَ شُوم یعنی: پس شام ، پَ شوم کرد ...

بِهی، behi, ( بِ، هی ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. منو ببین، ببین ، مرا بنگر۲. اجازه بده ، فرصت بده

نِیه نِیه، nay, nay, ( نِیه ، نِیه ) در زبان لکی یعنی: ۱. من رو ببین ، ببینید ۲. توجه کنید ، حواست رو جمع کن ، گوش کن

گُنِّک، gonek, ( گُن، نِک ) ، در زبان لکی یعنی: چونه خمیر که به شکل دایره درست می کنند و روی اون رو با پارچه می پوشانند و نوبتی با وردنه صاف می کنه ب ...

گِرّکُّو، gerekoo, ( گِرِک، کُو ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. بچه بهانه گیر که مدام گریه می کنه و به هیچ چیز راضی نمیشه ، ۲. وابسته

گَد، gad, ( گَد ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. بز یا گاو بدون شاخ ، ۲. بدون نیرو و توان ۳. بدون موی روی سر

گُش بَن، gosh ban, ( گُوش، بَن ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. قفل ۲. نخ مخصوص برای بستن در توبره و همیان و گونی و مشک که دور در پیچیده میشه و مانع ریختن مح ...

هِرِ هُوف، herehof, ( هِر، هُوف ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. ادعای دروغ ، پهلوون پنبه، ۲. پوست باد شده وقتی بادش خالی میشه و مشخص میشه همش باد بود و واقع ...

وال وَل، Val vel, ( وال، وَل ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. صدای بزغاله ها و بره ها، صدای ناجور بزها

مِنّال، menal, ( مِن، نال ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. بچه ، فرزند

گال اُو روُ، galoroo, ( گال، اُ، رُو ) در زبان لکی یعنی: ۱. همهمه ، داد و قال ، قیل و قال ، گفت و شنود

اِیم دال، eimdal, ( اِیم ، دال ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. باقی حرفت یا کار یا . . . ، آخر حرف یا کار ، نتیجه گیری و خلاصه کلام۲. در برخی جاها یعنی شکر ...

ایی سَنگَه، eisangah, ( ایی، سَن، گهَ ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. الان بگو، در حال حاضر حرفت رو بزن ، 2. , مخلص و ختم کلام

گِرَک، gerak, ( گِ، رَک ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. سرحال ، سالم ، خوب ، ۲. صحیح و سالم و خوشحال ، حالت ثابت اخلاق و رفتار شخص ، میزان

ویردار، virdar, ( ویر، دار ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. مواظبت کردن ، پرستاری کردند. نگهبانی کردن ، پاسداری کردن ، حفظ کردن ، عمل آوردن

سِرَّهَ، Sarah, ( سِر، رَه ) در زبان لکی یعنی:۱. کود حیوانی سوخته ، کود پوسیده و خاک مرغوب ، انباشه شدن کودها روی هم به مدت چند ماه و چند سال

, ( سُو، ییک ) در زبان لکی یعنی : ۱. گوشه خانه ، زاویه های خانه ، گوشه هر جا و مکان ، ۲. حاشیه فرش و لباس و . . . گوشه هر چیز

سِس، ses, ( سِس ) در زبان لکی یعنی: ۱. سست ، شل ، ۲. کم جون، ۳. ضعیف النفس ، پست

سِت، set, ( سِت ) در زبان لکی یعنی: ۱. سوختن ، شعله ور شدن ، ۲. خاکستر شدن ، از بین رفتن ، ۳. بیرون رفتن از بازی، حذف شدن

ساعَقل، saaghel, ( سا، عَقل ) در زبان لکی یعنی: ۱. بی عقل ، دیوانه ، کم عقل ، کم فهم

خَس، khas, ( خَس ) در زبان لکی یعنی: ۱. غلیظ کردن ، قوام آوردن دوغ یا آش یا مواد غذایی بر اثر پخت وپز و اصطلاح خَسا بی ، خَسِم کرد یعنی: آماده کردم و ...

مَس، Mas, ( مَس ) در زبان لکی یعنی:۱. چاق ، گردن کلفت ، ۲. سیر ، ثروتمند ، متمول

نَس، Nas, ( نَس ) در زبان لکی یعنی: ۱. نحس ، نامبارک ، ۲. بد قدم ، بد یمن

قُرینجِک ، ghrinjek, ( قُرین، جِک ) در زبان لکی یعنی: ۱. نیشگون ، وشگون ، فشار دادن پوست با ناخن انگشت شصت و اشاره ۲. کشیدن پوست لُپ برای باور ماجرا ...

شِراقَّه، shraghah, ( شِراق، قَه ) در زبان لکی یعنی: ۱. صدای مهیب از برخورد دو چیز مثل ابرها ، درب منزل یا . . . ۲. سیلی محکم زدن به صورت کسی

شِریقَّه، shrighah, ( شِریق، قَه ) در زبان لکی یعنی: ۱. صدای غرش مهیب و ترسناک ابرها و هر چیز دیگر یا صدای غرش هواپیماهای جنگی و . . .

تَش بِریق، tash brigh, ( تَش، بِریق ) در زبان لکی یعنی: ۱. رعد و برق ، غرش ابرها با رعد و برق ۲. سیلی و ضربه محکم و اصطلاح تش بِریق اِ نوم رو دا یعنی ...

رُولَه، rolah, ( رُو، لَه ) در زبان لکی یعنی: ۱. فرزندم، از دو قسم رو به معنی فرزند و له یعنی مال من ، بچه من

هَیُورکی، hayourki, ( هَیُور، کی ) در زبان لکی یعنی: ۱. گهواره اطفال که از جنس آهنی و چوبی ساخته میشه، در برخی مواقع معمولاً کوچ نشین هابا پارچه و طن ...

سُوسَهَ ، sosah ( سُو، سَه ) در زبان لکی یعنی : ۱. دنبال ، پیگیری، ۲. جستجو و تفحص در مورد کار با موضوع و . . . کند و کاو در مورد چیزی ، ۳. تحقیق و ب ...

خوش نور، khosh door, ( خُوش، نُور ) در زبان لکی یعنی: ۱. خوش چهره ، خوش سیما ، نورانی ، خوش بر و رو

مِی هُر، mey hooray, ( مِی، هُر ) در زبان لکی یعنی: ۱. گردن کلفت ، قوی و سرحال ۲. کسی که از شدت ثروت و مال و مکنت متمکن هست، متمول

زُون زُر، zonzor, ( زُون، زُر ) یعنی: ۱. کسی که سرعت تکلم بالایی دارد بلبل زبان ، حاضر جواب ، کسی که تند حرف میزنه و فهم کلامش سخت شده

کَژُاواَ، cazhooah, ( کَژ، اُوه ) ، در زبان لکی یعنی، ۱. توری نازک صورت عروس، توری نازک که در مراسمات ازجمله حجله عروس برای جلوگیری از پشه و . . استف ...

هیمَه، himah, ( هی ، مَه ) ، در زبان لکی یعنی: ما در برخی گویش ها ایمهَ نیز تلفظ می شود

هُو مَّه ، hoemah, ( هُوم، مَه ) در زبان لکی با سکون حرف میم یعنی: شما

گیژ اُو، gizhoo, ( گیژ، اُو ) در زبان لکی یعنی: ۱. گرداب، جایی که آب می چرخه

گُویژ، gooiezh, ( گُو، ییژ ) ، گُوریچ ، گیژ ، در زبان لکی و لری یعنی: غالباً زالزالک قرمز نوع آبی که تک هسته ای در نواحی غرب ایران و در مناطق جنگلی ب ...

کَژ ، cazh, ( کَژ ) در زبان لکی یعنی:۱. کج ، ناموزون و نامرتب ۲. دارای انحنا ، راه کج

کُولمَهَ، colmah, ( کُول، مَه ) ، با سکون روی حرف لام در زبان لکی یعنی: ۱. کنج ، گوشه ۲. حاشیه جایی یا لباس یا . .

کُوی یُونَه، coyonah, ( کُی ، یونَه ) در زبان لکی یعنی: ۱. خانه کوچک و محقر که از گل و کاه و چوب و سقف چوبی تشکیل می شود و دیوارها با سنگ و گل چیده ش ...

گیژدِنگ، gizhdeng, ( گیژ ، دِنگ ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. لولای درب منزل ، ۲. ریشه ، بیخ و بن

وِژِم ، wezhem, ( وِ، ژِم ) در زبان لکی یعنی: خودم وِژِت: خودت ، وِژِمون : خودمان، وِژِتون: خودتان،

بیزَّه، bizah, ( بیز، زَه ) ، در زبان لکی یعنی: ۱. ویار خانم باردار درمورد خوراکی ها و رنگها و بوی عطر و . . . . ، ۲. هر چیزی که دل انسان دوست داشته ...

هُوونَه ، honah, ( هُ و ، نَ ه ) در زبان لکی یعنی : ۱. این طور ، این جوری ، به نحو ، به مدل ، با این طرز ، به این روش ، با این شگرد ، فن و غیره که د ...

چِز، chez, ( چِ، ز ) در زبان لکی یعنی:۱. چوبی که به دوک نخ ریس متصل است و محل انباشت نخ های بافته شده است، و به هر واحد نخ پشم ریسی که دور دوک کامل م ...

کُییز، koiz, ( کُ، یّ، ز ) در زبان لکی یعنی:۱. قاچ کردن ، بریدن ۲. شکستن ، تکه تکه کردن ، قطعه جدا شده از هندوانه یا . . .

چَچ، chach, ( چَ، چ ) در زبان لکی یعنی: ۱. دست به زبان عامیانه کودکانه خطاب دست انسان را چچ گویند ، دست کوچک کودکان

دِچ، dech, ( د ِ، چ ) در زبان لکی یعنی: ۱. بلندی نوک کوهها ، جاهای صعب العبور و بلند ۲. بر آمدگی ، تیزی و ناهمواری سطح چیزی در مورد زخم یا . . . ۳. ب ...

کُوزَر، kozar , ( کُو، زَر ) در زبان لکی یعنی: ۱. پس مانده کاه چهارپایان که دیگر قابل خوردن نیست، ۲. بی ارزش ۳. کُوزَر کُفتَن یعنی : کار بیهوده انجام ...

قِ قُول، gholghe , ( قِ، قُ ، ول ) ، در زبان لکی یعنی:۱. آماده شدن مهیا شدن ۲. جمع و جور کردن وسایل سفر و کار و . . . ۳. تهیه کردن حاضر و آماده کردن، ...

سُنگتَه، songtah, ( سُنگ، تَه ) در زبان لکی یعنی:۱. به امید دیگری کاری را انجام دادن ، ۲. به پای دیگری وایسادن ، و انتظار داشتن کمک و یاری مفید از دی ...

تُویّ، toiy, ( تُ. وُ یّ ) در زبان لکی یعنی:۱. درخت بید مجنون که شاخه هاش آویزونه و شاخه هاش تر و تازه است ، ۲. نام دیگر آن درخت وی، یا بید در شعر ل ...

پِی ، pey, ( پِ ی ) در زبان لکی یعنی: ۱. عقب ، دنبال ، ۲. پشت سر کسی راه رفتن ، ۳. جا پای جای دیگری گذاشتن وقتی برف زیاد میاد ۴. به واسطه دیگری کاری ...

یَکبُون، یَگبُون، yakboon, در زبان لکی یعنی: ۱. ویران ، تخریب ، ۲. زیر و رو ، شخم زدن، زیر و رو کردن ، پایین اومدن سقف خانه و تخریب منازل مسکونی، تخر ...

چُوخ چَخ، chogh chagh, در زبان لکی یعنی : ۱. نابود ، تخریب ، با خاک یکسان شدن ، ۲. محو شدن از صفحه روزگار ، از بین رفتن مثل جمله امام خمینی ره می فرم ...

ایرچُوخُونِن، eair choghonn, در زبان لکی یعنی: ۱. تخریب ، ویران ۲. نابود کردن و با خاک یکسان کردن، خانه ای که سقفش بریزه و دیوارهاش به هم برسه و سقوط ...

تُریسکَه، triskah, در زبان لکی یعنی:۱. نور کم و اندک ۲. شعله ضعیف آتش که در حال خاموش شدن است ۳. شعله ضعیف رو به زوال و خاموشی ۴. در اصلاح محلی اگر د ...

بوس ، boos، بوسِم ، بوسین ، بوسیمِن ، بوسینُون ، در زبان لکی یعنی: مخفف بایست ، به معنی ایستادن ، اتراق کردن، ماندن و ماندنی شدنی در جایی بوس : بایس ...

چَغیّا، chgyya, در زبان لکی یعنی: ۱. ترک خوردن ، ترکیدن۲. جوانه زدن ، ۳. دق کردن ،

چَغُونهَ، chgonah, در زبان لکی یعنی: ۱. چغانه زدن ، شکستن انگشتان از فرط شادی، ۲. کیف کردن ، سرخوش بودن، در آوردن صدای انگشتان

دُوما گِرتن، domagrten, در زبان لکی یعنی: ۱. عقب گرد، عقب نشینی ، پس رفتن ، ۲. آخر همه ایستادن، آخر بودن انسان یا . . .

دُو کُت، dokot, در زبان لکی یعنی: دو نصف ، دو نیمه کردن ، تقسیم بر دو

کُت کُت، kot kot, در زبان لکی یعنی:۱. تکه تکه کردن ، قطعه قطعه، ۲. خرد کردن، ریزه کردن

هُولَپَت، holapat، در زبان لکی یعنی: ۱. سوزاندن ، با آب داغ یا آتش ، سوزاندن پوست که قابل التیام نیست،

کُورنون، kornoon, در زبان لکی یعنی: ۱. خسیس ، کسی که اهل مهمان نوازی نیست و از مهمان بدش می آد ، کسی که نان به مهمان نمیده و طماع هست، ممسک و بخیل، ک ...

یِف، yef, در زبان لکی یعنی : ۱. جفت ، همتا، همانند ، دو قلو ۲. معادل همولوگ، دو قلوی همسان

یَف، yaf, در زبان لکی یعنی: ۱. سیل ، جریان شدید رودخانه های طغیانگر که ویران کننده است۲. سیل عظیم جمعیت ، شلوغی و ازدحام جمعیت انسان و حیوان و . . .

شِیّ، sheay, در زبان لکی یعنی: ۱. شُل و وارفته، ۲. بی بنیاد ، سست و بی اساس

یَشق، yashg, در زبان لکی یعنی: ۱. پابر جا ۲. تکون نخوردن، اصطلاحاً اونقدر محکم بودن چیزی که تکون نخوره، محکم مثل فولاد، استوار ، پایدار

یَش، yash, در زبان لکی یعنی: ۱. جنازه، نعش ، ۲. جسم مرده و بی جان انسان و حیوان و . . .

داری، Dari, در زبان لکی یعنی: دارو ، مرهم زخم ، داروی التیام بخش، آرام بخش

تش اُ پَش، tash o pash, در زبان لکی یعنی: ۱. چرخوندن زغال و آتش برای اینکه زغال کل بکنه ۲. به هم ریختن و آشفته کردن کار ، انجام کاری برای روشن کردن آ ...

تَش، tash, در زبان لکی یعنی: ۱. آتش۲. روشن کردن چیزی اعم از وسیله نقلیه یا . . . . ۳. گرم کردن

بِجَلدون, begaldon, در زبان لکی یعنی: ۱. سریع ، فرز ، ۲. عین فر فره کار کردن

گَردُو، gardo, در زبان لکی یعنی: ۱. جهانگرد، کسی که همش در حال گشت و گذار هست، ۲. ولگرد، بی مبالات، کسی که همش در حال سرک کشیدن توی زندگی دیگران است ...

یِر، yer, در زبان لکی یعنی : ۱. گرداندن ، چرخش، چرخاندن، ۲. عوض شدن و بهم خوردن شُو مُونگ چُون خاصَه شُوره چلِ چیت شاهزادهِ نیشتی یِر مَدای وَ دوُک ...

دا ، da، در زبان لکی یعنی: دادن دامُون : ما دادیم داتُون: شما دادید داتُونه: شما داده اید در چهل سرو آمده: دُورُون دُورِم دا هِجرون پیرم کِرد مِه ...

وَشم ، vashem, در زبان لکی یعنی: ۱. نحسی و نامیمونی و نامبارک۲. باد گرمی که اواخر بهار می وزد و کشت ها رو زرد و نابود می کند معادل باد سرخ است که ویر ...

قُوش، ghoosh, در زبان لکی یعنی: جغد

مَشُلِنِگُوین، masholengooin, در زبان لکی یعنی : با نازو غرور راه رفتن ، راه رفتن به گونه ای که توجه دیگران جلب شود با ناز و غرور راه رفتن در چهل سُر ...

کِزهَ , kezah, در زبان لکی یعنی: ۱. سوختن ، کباب شدن ، جزقاله شدن ۲. با سوز و گداز مویه کردن ناشی از سوز درون ۳. غم و اندوه درون در مویه زیر: کِزه د ...

چوییر ، choir, در زبان لکی یعنی: یک گیاه بوته تا ارتفاع یک متر به شکل شوییت و سر سبز و با بوی تند خاص که این گیاه دارای طبع گرم و مزه ملس و خوبی است ...

آژ، azh, در زبان لکی یعنی :۱. دوختن با نخ و سوزن، ۲. کوک زدن ۳. جون گرفتن کسی، یا اصلاح آژ در مورد بدن انسان یعنی چیزی که بدن رو ریکاوری کنه و جون بگ ...

نُوشگّ، نُوشکّ، noshek, در زبان لکی یعنی: ۱. دوره گردی ، ولگردی ، ۲. سر بار دیگران بودن ، مفت خور با دوره گردی، و

هَزار چِیم، hazar cheam, در زبان لکی یعنی: ۱. هزار چشم ، حواس جمع ، کنترل گر، تیز ، فرز ۲. کسی که چیزی از زیر دستش در نمی ره ، در برخی جملات یعنی چشم ...

گَشتَل، gashtal, در زبان لکی یعنی: ۱. دوره گرد ، بیکار، علاف ، کسی که در حال دوره گردی و بیکاری است، آدم فضول که سرک توی زندگی دیگران می کشه و دخالت ...

تاز، taz، در زبان لکی یعنی: قطعه جدا شده از کوه که به طرف پایین سقوط کننده و در حال غلتیدن باشه، سنگ های بزرگ و گرد که در زمان های دور برای دفاع از م ...

تاش، tash, در زبان لکی یعنی: ۱. بلندی و تیزی نوک قله کوه، تکه تیزی که برجسته تر و تیز تر از قسمت های دیگه کوه به چشم بیاد۲. تراشیدن و بتاش، بتیش: فعل ...

جَلد، jald, در زبان لکی یعنی: ۱. زرنگ، تند و تیز و سریع، ۲. شلاق زدن ، مجازات حد زنا و . . . ۳. خو گرفتن و پایبند شدن به یک مکان در مورد کفترهای پشت ...

داک، dak, در زبان لکی یعنی ۱. پر شدن ظرفیت و تمام کردن کاری ۲. در مورد خوردن انسان وحیوانات هم یعنی سیر شدن به نحوی که نتوان یک لقمه دیگر خورد ، پر ش ...

چَم، Cham, در زبان لکی یعنی: ۱. علت ، سبب ، گناه ، چکار کردم ، کار من چی بود در شعر زیر: چم چکرد چم نکرد چمه َ سَر آمین شُوم کردوَ ریش دار اوُ ریشش د ...

اژدر ، azhdar, در زبان لکی ۱. یعنی اژدها ، آتش دهان ۲. مادر غول پیکر و وحشتناک که آتش از دهانش بیرون میزنه۳. به معنی شجاع و شکست ناپذیر ۴. اسم سلاح ج ...

شش, shesh, با توجه به حرکات سه گانه شِش در زبان لکی یعنی ۱. شپش و موجود موزی که به موهای و سر حمله می کنند وبه آن ژاری هم می گویند ۲. شُش یعنی پف و ر ...

کِیهَ اُو کُمال، kiah o kemal, در زبان لکی یعنی: ۱. کاه و یونجه , کُمال یعنی علف های هرز که به طور خودرو توی مزارع گندم رشد می کنه ۲. آذوقه کامل زمست ...

چَمر، chamar, با فتحه چ به شکل چَمر خوانده می شود و در زبان لکی یعنی ۱. حلقه و گرفتاری و معادل کلمه چنبر یعنی حلقه بستن مار و . . . و شکل دایرة آن وج ...

بیژن، bizhan, در زبان لکی یعنی: ۱. از دو جزء بی و ژن یعنی بی زن : پسر جوان که هنوز ازدواج نکرده و در اوج جوانی هست، کسی که تعلق به زن پیدا نکرده و عز ...

منیژه ، man eazhe, در زبان لکی یعنی: ۱. از دو جزء مِن ایژه، یا همان کلمه منِ ایش ، یعنی مال و دارایی من متعلق به من ۲. یا کلمه مَنیشی یا مِنیشهَ : یع ...

مِن ایش، men eaish, در زبان لکی یعنی: من ، منِ نوعی ، خود ِ من

تَک، tak, در زبان لکی یعنی:۱. جوار ، کنار ، ۲. همراه ، همنشین ، پیش کسی بودن، ۳. تماس ، در ارتباط بودن، ۴. دایره ای از جنس حصیر یا ساقه گندم که دایره ...

کِیِه نی، کِیِن نی، , kiea ni، در زبان لکی یعنی: ۱. آبی که از زمین می جوشه و باعث کنده شدن خاک های اطرافش شده، چشمه،

تِکی ، teki، در زبان لکی یعنی: ۱. مقدار کم ته استکان یا یک لیوان ، و تِکی اُو یعنی : یک لیوان و در معنای اصلی ی قولپ ، یا یک جرعه آب که عطش رو رفع کنه

تَکی تَکی، Taki Taki, در زبان لکی یعنی: جا باز کردن نفرات کناری، کمی تکون بخورن تا جا باز بشه، کمی تکن خوردن افراد نشسته در مسجد یا جلسه و . . . و جا ...

تِک تِک، tek tek, در زبان لکی یعنی:۱. قطره قطره، چکه چکه، نم نم ، ۲. قطرات کوچک آب هنگام چکیدن و درچهل سُرو آمده: یا اُویی بُویام بِچیام و جُواِت ت ...

دار، dar, در زبان لکی یعنی: ۱. درخت، ۲. داشتن، دارایی در اصطلاح دار و ندارم : یعنی همه زندگیم ، هر چه که دارم، دار دنیا : تمام دارایی زندگی دنیوی ۳ د ...

داریوش، dariyoush, در زبان لکی یعنی: ۱. از دو جزء داری، یعنی دارو و درمان و مرهم درد ، تمام دارایی یک فرد ۲. و یوش یعنی آرام آرام و با دقت و آهسته کا ...

نایی، nayie, در زبان لکی یعنی: تشک که معمولاً از جنس ابر و پشم و پشم شیشه و پنبه درست میشه

یِه، yeh, در زبان لکی یعنی: نوعی گلیم دستباف که با پارچه های تابیده و بافته یا موی بز و برخی موارد کامواهای کلفت بافته میشه ، زیر انداز زیلو مانند ، ...

جِی اُو بَن، gey o ban, در زبان لکی یعنی: ۱. جول و پلاس، ۲. وسایل داخل منزل، اعم از فرش و زیلو و . . .

قایی، ghayie, در زبان لکی یعنی: فرش، قالی

اژدر، azhdar, در زبان لکی ۱. یعنی اژدها، اژ دهان: یعنی موجودی که از دهانش آتش داره ، اژدر:درمانندی که از آن آتش می بارد ۲. مار غول پیکر و وحشتناک که ...

خاص، khan, در زبان لکی یعنی: خوب ، ممتاز ، برتر ، بهترین ، الگو ، نمونه خوب از هر چیز در ضرب المثل کُر خاص مال ارِ چه َسیی انی کُر پیس مال اره چهَ س ...

رُو مال، roomal, در زبان لکی یعنی:۱. مالیدن چیزی به طور سرسری، ۲. برداشتن لایه رویی هر چیزی اولین لایه مثل جارو زدن جایی اعم از خاک یا . . . و خوب جا ...

کَلوا، kalva, در زبان لکی یعنی: نان مخصوص که در لرستان و نواحی غرب و جنوب غرب ایران درست می کنند و مواد آن آرد و آب و زرد چوبه و در برخی موارد زعفران ...

گِردَکون، gerdakon, در زبان لکی یعنی: گردو، چیز گرد مانند چوبی، چیزی که دایره ای به وجود آمده

گِردهَ، gerdah, در زبان لکی یعنی: نان کوچکی که به شکل گرد و دایره و نرم درست میشه

گِرآکِردن، gerdakerden, در زبان لکی یعنی: ۱. جمع کردن ، جمع آوری کردن در مورد جمع کردن میوه و محصولات کشاورزی، و جمع زدن با چیزی ، به اضافه کردن ۲. م ...

گِردآیی، gerdayi, در زبان لکی یعنی: دایره ، محیط دایره و جمع شده

کُویز، koois, در زبان لکی یعنی: ۱. قاچ کردن، ۲. بریدن یک قطعه از میوه بیشتر مورد نظر است ، یک قاچ از هندوانه یا خیار یا خربزه یا طالبی و معمولاً در م ...

هُولَه، holah, در زبان لکی یعنی: ۱. آسیاب بادی تراکتور برای جدا کردن کاه اعم از سفید مثل جو و گندم و . . و یونجه سبز و شبدر که گندم و کاه در قدیم با ...

هُول، hool, در زبان لکی یعنی:۱. نگرانی ، اضطراب ، استرس ، ترس و وحشت۲. فکرهای مغشوش و نگران کننده هُولِمهَ یعنی: نگرانم هُولِمونَهَ یعنی: نگرانیم اِ ...

پَر، par, در زبان لکی یعنی: ۱. پر ماکیان۲. حاشیه ، گوشه، هر چیزی اعم از فرش یا پارچه یا روستا یا کشور و . . . . ۳. سبک و بی وزن بودن چیزی

پَر رُو، par oo, در زبان لکی یعنی: پارچه ای ار جنس نخ

شُوفت، shooft، در زبان لکی یعنی :۱. شدت بارش باران حرکت رگباری باران ، ۲. داغ کردن

رِفت حیدری، reft heydari, در زبان لکی یعنی: باران رگباری و تند و با شدت ، وجه شبه شدت حملات امیر المومنین علی علیه السلام در حمله به دشمن که با شدت ح ...

دِریژ، derizh, در زبان لکی یعنی: دراز و بلند ، بلند قد، و دریژی یعنی بلندی

چییِک، chiyek, در زبان لکی یعنی:تکه چوب های خشک برای روشن کردن آتش، و در مورد اسکلت انسان اگر بگویند چییِکین یعنی خشک و لاغر مردنی

آگر، ager, در زبان لکی یعنی:آتش

چونچه، chonchah, در زبان لکی یعنی: قابلمه کوچک آشپزی

هُولَه، hoolah, در زبان لکی یعنی:۱. سایش، ازبین بردن و پوسیده شدن بر اثر فشار و حرارت و نور آفتاب، ۲. واتابیدن ، از هم باز کردن

هُولَه پَت، hoolah, pat , در زبان لکی یعنی: ۱. سوزاندن با آب داغ، سوزاندن واز بین بردن پوست

سزونن، sezonen, در زبان لکی یعنی :۱. سوختن، ریشه این کلمه سوز هست ، گداز و با آتش سوزاندن

مَیَه، mayah, در زبان لکی یعنی: شنا کردن، شنا ، این کلمه از مِی به معنای گردن استفاده میشه و چون گردن بیشترین فعالیت رو داره با دست با اسم میه نامگذا ...

میَ اُویی، mayaowi، در زبان لکی یعنی: شناگر حرفه ای، در مورد افراد تیز و حرفه ای و هنرمند و فرز هم این واژه استفاده میشه ، فردی که از موقعیتش خوب است ...

سِت، set, در زبان لکی یعنی: ۱. سوختن ، چیزی که با آتش ماهیت خودش رو از دست بدهد، ۲. در مورد دل و غیره یعنی ترحم و دل سوزاندن ، دلم سِت یعنی: دلم سوخت

گُولِم، goolem, در زبان لکی یعنی: خندق آب عمیق، برکه آب عمیق دایره شکل برای آب تنی و شنا، جمع شدن آب در یک جای عمیق تر و چاله بزرگ را گُولِم گویند

گُورری ، goorri, در زبان لکی یعنی: ۱. جمع شدن آب درمحیط دایره وار و عمیق۲. برکه دایره شکل با آب عمیق ، چاه عمیق که ته آن نامعلوم باشه را هم گُوری گوی ...

نِتیر، netir, در زبان لکی یعنی: ۱. کشتن به تیر غیب ، کشته شدن۲. ضربه فنی کردن، ضربه غیر قابل جبران که منجر به مرگ میشه، ضربه کاری، زخم عمیق با گلوله ...

پشقه، pashgah, در زبان لکی یعنی: مگس

گیسوُنِن، gisoonen, در زبان لکی یعنی: ۱. روشن کردن چراغ لامپ یا تلویزیون یا . . . ۲. تعیین تکلیف کردن، مشخص کردن،

یُون، یُونه، Yoon, yoonah, در زبان لکی یعنی: یُون: ۱. نسل ، ۲. جوجه های زیر یک مرغ ، ۳. نسل و نژاد مشترک ، یک تبار و ایل مشترک که از یک خانواده نشأت ...

کوی ، choy, در زبان لکی یعنی: ۱. کند ، تنبل، کم تحرک، بی انگیزه ، بی حال، ند امید ۲. کل ، تمام ، همه چیز در چهل سُرو آمده: خدا خُدام بی خُدای کُوی ع ...

ژَنُو ، zhano, در زبان لکی یعنی: ۱. از نو ، دوباره ۲. از اول هر کار ، ساختن و نوسازی در چهل سُرو آمده : ری کَه کِرماشُون بِکارِن ژَنُو اَرهِ دوُسَ ...

خِر، kher, در زبان لکی یعنی: ۱. چریدن و دور زدن ، گردش کردن ۲. فدای کسی شدن اگر اصطلاحا ً بگن مه وَ خِرت بام : یعنی من فدای تو بشم۳. به معنی یقین لبا ...

میتقَه، mitghah, در زبان لکی یعنی : ۱. ذره ، ذرات تشکیل دهنده و شکل دهنده ۲. کوچکترین ذرات هر چیز ، برابر با مولکول

خان زند: کریم خان، khan zand: karim khan zand:karim khan, موسس سلسله زندیه، و کسی که یکی از افسران ارشد سپاه نادر شاه افشار بوده، خان زند لک زبان و ا ...

میتقِلَه، mitghlah, در زبان لکی یعنی: ۱. مقدار کم ، بسیار کمی. برابر با اتم ۲. این واژه برای کودکان یعنی خیلی کمتر از هر چیز ، اندازه ای که بچه سیر ه ...

تیتَه، titah, در زبان لکی یعنی: انگشت کوچک

چَچ، chach, در زبان لکی یعنی: مچ دست

کُتَر، kotar, در زبان لکی یعنی : ۱. کوتاه قد ۲. بد قواره ، کوتوله، بد ریخت ، شکسته و پیر و خمیده

لَک، lak، در مناطق غرب ایران: نام یکی از اقوام اصیل آریایی است که بعد از هجرت مادها به غرب ایران به دو دسته لر و لک تقسیم می شوند قوم لک مختص مناطق ا ...

چُورچِلَگَه ، chorchlagah، در زبان لکی یعنی: چهار تا چوب که به عنوان ستون و پایه برای سیاه چادر در چهار جهت نصب می کنند که باد توی چادر نپیچه و سقوط ...

خِر، kher, در زبان لکی یعنی: ۱. چریدن و دور زدن ، گردش کردن ۲. فدای کسی شدن اگر اصطلاحا ً بگن مه وَ خِرت بام : یعنی من فدای تو بشم۳. به معنی یقه لباس ...

چُورچِلَگَه ، khorkhlaga، در زبان لکی یعنی: چهار تا چوب که به عنوان ستون و پایه برای سیاه چادر در چهار جهت نصب می کنند که باد توی چادر نپیچه و سقوط ن ...

تِلَکَه، telakah, در زبان لکی یعنی:۱. سرهم بندی ، نیمه کاره کاری را انجام دادن ، ۲. کاری رو درست حسابی انجام ندادن ، خراب کاری در کاری،

سُویک، soik, در زبان لکی یعنی: گوشه و حاشیه یک چیز ، کنج دیوار

نازِشت، nazeshet, در زبان لکی یعنی: ۱. ناز کردن، خود را لوس کردن ، خود را برای کسی عزیز کردن، در برخی موارد معنی خود شیرینی هم میده

کَر، Kar, در زبان لکی یعنی: ۱. ناشنوا ۲. نام یکی از طوایف ایل بیرانوند در لرستان است

اِرا شِلپِیا ، arashlpyei, در زبان لکی یعنی: ۱. کهنه ، فرسوده ۲. پوسیده ، پاره ، مندرس۳. اگر به عنوان صفت برای انسان استفاده شود به معنی کهنسال، و فر ...

اِرا رِزِیا، ararezya, در زبان لکی یعنی: ۱. فرو ریختن، ریختن ، ریزش کردن و افتادن بر اثر قدمت و کهنگی ۲. در مورد هر چیزی به معنی آثاری که بر اثر قدمت ...

طُووی، tooy, در زبان لکی یعنی: درخت بید مجنون با شاخه های آویزون و بلند در چهل سُرو آمده: فدای بالات بام چو توطُووی چَمیُونَه چُو یِیکه وِهار تازه د ...

آساره سُهیی ، asareh, در زبان لکی یعنی: ۱. ستاره سهیل ، ۲. مقصد و راه دست نیافتنی، نرسیدن به هدف و جواب نگرفتن در چهل سُرو آمده: بالات و بَرزی، قد و ...

دار گوویژ ، dar gosh, در زبان لکی یعنی: درخت زالزالک که شامل نوع آبی که میوه ی آن قرمز و هسته میوه آن تک لمه ای و موقع رسیدن آن نرم و شیرین است و نوع ...

وَ یا ایاهَ ایی یَیَ یَیا، ، va ya eyaha iyayyah, در زبان لکی: و لا اله الا الله ، در زبان لکی کلمه لام دربرخی ازموارد تلفظ نمیشه و به جاش کلمه ی وجو ...

دار وِی، dar vi, در زبان لکی یعنی: درخت بید، بید مجنون و انواع بید

وَ یا، vaya, در زبان لکی یعنی: والله، به خدا قسم

دار گُنجِس، dar gonjes, در زبان لکی یعنی: درخت زبان گنجشک

دار سیو, dar civ, در زبان لکی یعنی: درخت سیب

دار سِرِنجی، dar serengi, در زبان لکی یعنی: درخت سنجد

دار تُو دِررِک، dar toderek, در زبان لکی یعنی: تمشک وحشی، نام دیگر آن آهن دِرِک است

دار گِردَکُون، dar gerdakon, در زبان لکی یعنی: درخت گردو

دار بَیی، dar bayi, در زبان لکی یعنی: درخت بلوط

دار کَر انجیر، dar karangir, در زبان لکی یعنی: درخت انجیر وحشی، انجیر دیم

ولکه واز، valkavaz, در زبان لکی یعنی: گیاه سبز از خانواده تره و هم شکل تره اما ریز ار با بوی تند شبیه فاضلاب که طبع گرم دارد و آن را با لوبیا و گندم ...

کِلَشیر ، kelashir, در زبان لکی یعنی: خروس

جوجک، gogek, در زبان لکی یعنی : جوجه

چیت، chit, در زبان لکی یعنی: ۱. حصیربافی که با نی و موی تابیده شده بز یک در میان می بافند و باگره زنجیره مانند اولی را به دومی وصل می کنند و بستگی به ...

مِرخ، merkh, درزبان لکی یعنی: مرغ

باز ، baz, در زبان لکی یعنی: ۱. عقاب ۲. سفید و روشن، در چهل سرو آمده: کراسَکت چیتهَ گُلی دِش بازه ِبمارکِت بو ایی دُوسی تازهَ لباست از جنس پارچه نخ ...

بویام ، boyam, در زبان لکی یعنی: بودم در چهل سرو آمده: یا شالِت بُویام یا گِریی شالِت یا طِلفی بُویام اَر بِن بالِت یا شُونَه بُویام اَر قِ دَستمال ...

رَشنَه، rashnah, در زبان لکی یعنی:۱. تیپ ، قیافه و ظاهر ۲. دوست داشتنی ، تو دل برو در چهل سرو آمده: حشک بیمهَ چُو چوُ و رُو پوسَ وَ کم َ رشنهَ بیمه ...

باز ، baz, در زبان لکی یعنی: ۱. عقاب ۲. سفید و روشن، در چهل سرو آمده: کراسَکت چیتهَ گُلی دِش بازه بمارکت بو ایی دوسی تازهَ لباست از جنس پارچه نخی س ...

بط اُویی، batoie, درزبان لکی یعنی: مرغابی

اَیاتِر، ayater, در زبان لکی یعنی: ایسهَ پیر بیمه َ اُوردِمهَ ریش ژنی َ موشِن ایاتِر بنیش الان، در حال حاضر ، من دیگه پیر شدم و بد ریخت شدم زنها من ر ...

سَرین، sarin, در زبان لکی یعنی: بالای سر و بالای هر چیز در مویه لکی آمده: خوشال و سنگیی ها وَسرینت گوش مهِ اَ دَنگ و گزهَ دَرینت یعنی خوش به حال سن ...

هُور hoor, در زبان لکی یعنی : پایین و حد پایین اهور ائره مای ی کراس کَژی می بلند کردی چو کُوگ مَرژی از پایین داره میاد ی کسی که لباسش برق میزنه گرد ...

آز دَسِ اُو پام ، AZ Das o Pam, در زبان لکی یعنی: ۱. جریان یافتن خون توی رگها ۲. برگشت جون دوباره به بدن ۳. این جمله بیشتر برای قربان صدقه رفتن بچه ه ...

نِم ، nem, در زبان لکی یعنی: ۱. نَم زدن ، نمناک بودن، خیس بودن جزئی، ۲. یعنی خم شدن و کوتاه کردن کم و نِماز هم یعنی رکوع و خم کردن کمر از نم و از خم ...

نِمَیُو، nemayou, در زبان لکی یعنی: درست نمیشه، نمیشه، و در شعر زیر هم آمده: نمم چهَ بِکَم کارِم چی ژَدس مینام شِکسته نِمَیُو پیوست نمیدونم چکار کنم ...

کِلَک، kelak, در زبان لکی یعنی:۱. دیوارهایی از سنگ که اطراف باغ و اطراف مزرعه و چادر کوچ نشینان چیده شده ، دیوار سنگی بدون ملاط برای نظم به محوطه اطر ...

چِینهَ، khinah, در زبان لکی یعنی: ۱. دیوار ی که با سنگ مرتب شده ، دیوار سنگ چین و مترادف کِلَک می باشد۲. به معنی چیه؟؟ ، چطوریه ، آن چیست

نُوعَن ، noan, در زبان لکی یعنی: بالشک مخصوص برای نانوایی که داخل آن را با پنبه یا پشم گوسفند پر می کنند و برای جلوگیری از حرارت و آسیب دست نانوا برا ...

شاطَه، shatah, در زبان لکی یعنی: نان تنوری نازک، نان

سِس ، ses, در زبان لکی یعنی: سست و ناتوان و شل ، وارفته و در ضرب المثل : سختِت گِه گِرت سِسَ مای سِس ات گه ِ گِرت هُو نمای یعنی سخت که گرفتی سست می ...

بی آز ، beaz, در زبان لکی یعنی:۱. بی جون، کم توان ، نحیف و معادل نزار در فارسی

بیکِش ، bikes, در زبان لکی یعنی :۱. ساکت بی صدا، ۲. بدون سر و صدا ، در سکوت

اَفِلیس، afelic, در زبان لکی یعنی:۱. لخت ۲. بی حجاب ، بی حیا ، بی پروا ، کسی که هیچ چیزی براش ارزش نداره۳. و اگر بگن کسی فلانی رو اَفِلیس کرد برخی مو ...

تیتَرمُون ، titarmon, در زبان لکی یعنی: ۱. نیم وجبی، ۲. عقب مانده، کوتوله ، بد ریخت ، بد قواره

در زبان لکی یعنی : گِیار: برگرد گِیارم: من برگردم گِیاریمن:داریم بر می گردیم گِیارینون:دارید بر می گردید ها گِیا ماریمن:الان داریم بر می گردیم

گُورجه, gorjah, در زبان لکی یعنی: گوجه فرنگی، انواع گوجه

حَسل، hasal, در زبان لکی یعنی: عسل

بامجُون , در زبان لکی یعنی: بادمجان

گُنج در زبان لکی یعنی: زنبور که شامل گُنج حسل : و گُنج کافِری: زنبور قرمز نیش دار با کله زرد نیش اون زهر بیشتری داره و خطرناک هست و گنج زرده: که کل ب ...

یُونَه، yonah, در زبان لکی یعنی: لانه ، خانه پرندگان و حشرات و . . .

مالگَه، malgah, در زبان لکی یعنی: خانه جدید و این کلمه از دو جزء مال به معنی خانه گه یعنی جایی که خانه ساخته شده

دار هَلُونَه، dar halonah, در زبان لکی یعنی: درختچه کوچکی که اغلب با برگهای پنجه ای شکل و میوه هایی به شکل گیلاس با اندازه ای کوچک که وقتی میوه سیاه ...

دار قُلِنگ، در زبان لکی یعنی: درخت بنه ، پسته وحشی، که میوه های خوش طعم و بو داره که در اکثر نقاط غرب ایران و نواحی جنوب غرب هم رشد می کنه و بیشتر تو ...

کال، kal، در زبان لکی یعنی: ۱. نارس و نرسیده ۲. رنگ قهوه ای

رَت دائن ، در زبان لکی یعنی : ۱. از دست دادن حالت تعادل ، زمین خوردن در اثر ضعف یا . . .

مِلاس، melas، در زبان لکی یعنی: ۱. بی جون ، کم جون ۲. مظلوم ، ۳. پژمرده ، ژولیده ، چرکیده ۴. کسی که خودش رو به موش مردگی بزنه و تظاهر به ضعف کنه

بی گُیون ، در زبان لکی یعنی: ۱. بی جون، کم جون ، ۲. در آستانه مرگ

یاغَه، yagah، در زبان لکی یعنی:۱. سقوط در آن ضعف ، ۲. افتادن در اثر ضعف و گرسنگی یا بیماری۳. کسی که بر اثر ضعف حالت تعادل نداره و مدام زمین می خوره و ...

گُنِِک در زبان لکی یعنی: چُونه خمیر ، خمیر گلوله شده بعد از آماده شدن برای صاف شدن با وردنه

بازِن، bazen در زبان لکی یعنی: سوراخی که برای خارج شدن دود و حرارت اضافی تنور مورب درست می کنند و برای اینکه تنور سرد نشه موقع پخت نان آن را می بندد ...

نافیس، nafic در زبان لکی یعنی: وردنه خمیر ، چوب مخصوص برای صاف کردن خمیر

یانجین با سکون نون، yanjin در زبان لکی یعنی : ظرف سفالی مخصوص برای آماده کردن خمیر نانوایی که گردی شکل هست و بعد از آماده شدن خمیر از پشت سفالی آن بر ...

ِهناسی چی اِ کَت، در زبان لکی یعنی : نفسم بند آومد، لکنت زبان گرفتم ، نفس کشیدن برام سخت شد

جِکَه در زبان لکی یعنی: گنجشک ، پرنده ای که جیک جیک می کنه

حَفی در زبان لکی یعنی: مار افعی

اَیَرگ در زبان لکی یعنی: لک لک

رُوآ ، roa، در زبان لکی یعنی : روباه

پُوپی سِلیمُونی در زبان لکی یعنی هدهد، شانه به سر ، هدهد سلیمان نبی

کُول آژدُم در زبان لکی یعنی:۱. عقرب این کلمه از سه جزء کول یعنی پشت و آژ یعنی دوختن و دم تشکیل شده یعنی موجودی که سوزن روی کولش هست ۲. در مورد اخلاق ...

کِرژِنگ در زبان لکی یعنی : خرچنگ

یُوتی در زبان لکی یعنی : نوازنده انواع آهنگها ، کسی که انواع رقص و دس محلی و . . . رو انجام میده ، گروه ارکستر رو هم امروزه یوتی گویند و یوتی به نوعی ...

سازِنَه چی، در زبان لکی یعنی : ۱. نوازنده اعم از تار یا نوازنده نی یا دهل و . . . .

بگیر و بِوَن در زبان لکی یعنی:۱. تعقیب و گریز ، ۲. گرفتن ، ۳. دستگیر کردن ، ۴. زندانی کردن ، ۵. اسیر کردن، ۶. در غل و زنجیر کردن ، ۷. گرفتار کردن، گر ...

دَم اِ کَمچه ری بیته، در زبان لکی یعنی:۱. از شدت ضعف لاغر شرگده و رنگ به رخ نداره ، ۲. داره می میره

کاشُخ در زبان لکی یعنی: قاشق

گُوشَه با سکون واو در زبان لکی یعنی ۱. ظرف مخصوص شیر دوشی و دوشیدن شیر گاو

شیر پالِک در زبان لکی یعنی: ۱. صافی برای گرفتن آشغال شیر ۲. پارچه توری یا نخی برای صاف کردن شیر

قُولمه در زبان لکی یعنی: قابلمه

دُوری در زبان لکی یعنی: ۱. بشقاب غذا خوری ۲. دور یعنی هر چیز گرد و دوار و دایره شکل

تِیتقَل میتقَل در زبان لکی یعنی: ۱. قد و نیم قد ۲. انگشتان دست که قد و نیم قد و هم اندازه نیست۳. کوتوله و دراز ۴. اسم ی بازی که انگشتها حذف میشه و کس ...

یِیسک در زبان لکی یعنی: ۱. دیس برنج خوری۲. اوج تابش خورشید ، ییسک حُور یعنی بالا آمدن خورشید و تابیدن آفتاب

جُوم در زبان لکی یعنی: کاسه نقش دار اعم از مسی یا برنجی یا چینی یا . . .

کاشی در زبان لکی یعنی: کاسه

کَمچَه در زبان لکی یعنی: ملاقه

تِی ژَه در زبان لکی یعنی: ۱. آبکش، صافی

یِباس در زبان لکی و گویش لری یعنی: لباس

چُواِرشَه در زبان لکی یعنی: ۱. برعکس ۲. چپه شدن و نابود شدن ۳. افتادن و سرنگون شدن ومعدل برعکس شدن و صلاح یباس چُواِرشهَ یعنی : یعنی لباس برعکس

وِت، وِتهِ، وِت وَت، وتِم ، وِتِت، وِتمُون، وِتِتون، وِ تمونه در زبان لکی یعنی: وِت : گفتی ، گفتن وِ تهِ : او گفت وِت وَت: گفتگو ، دنبال حرف بودن و ...

چات اَژِنم در زبان لکی یعنی: چکارم داری در چهل سرو آمده: وِتم خُدایی وُ مهِ بنهِ تُونم دوسِت کُشتِمَه دِیر چات اَژنم گفتم تو خدایی و من هم بنده تو ...

چات، چاتُون، چُوییتون ، چُوییتونه ، در زبان لکی یعنی: چته، چتونه، چی شد ، چتون شده مشکلتون چیه؟

اَژِنِم ، اژی ، اژه ، در زبان لکی یعنی: از من ، از این ، از آن

بی تَر در زبان لکی یعنی: ولگرد ، دوره گرد ، مفت خور ، و بیکار و علاف

بیتِر در زبان لکی یعنی: بهتر

وارُون در زبان لکی یعنی : باران ، ریزش قطرات آب از آسمان در شعر : واروُن وارُونه زمین تَر میشهَ گل نسار جونِم کار بیتر میشهَ یعنی بارونه بارونه زمین ...

بَیی گوش در زبان لکی یعنی: آدم زرنگ و باهوش و تیز و با فراست

شاَلهَ گوش در زبان لکی یعنی: آدم ابله و زود باور ، عوام ، دهن بین

شالَهَ مِی در زبان لکی یعنی: ۱. جوانی که شال توی گردنش هست ۲. اما در بیشتر استعمالات یعنی آدم ساده لوح و ملانصرالدین

رِ ندَک، رِنچی، مردِ رِن، رِن باز، رِن ُو بَن در زبان لکی یعنی: حقه باز ، اهل دوز و کلک، اهل حقه بازی، حقه باز، حقه و کلک

چاچُوله باز در زبان لکی یعنی: حقه باز ، شعبده باز ، جادوگر

ژِژُو در زبان لکی یعنی: خار پشت، جوجه تیغی ، سیخ چُوله ، چُوله

تاتَزا در زبان لکی یعنی بچه های عمو اعم از دختر و پسر و در بیت زیرکه اومده یعنی دختر عمو هر چی حواستِم هر چی داشتِم ایی خُدا دَش وِ ایما تاتَزکِه خُو ...

پِراش پَش، پِراشک پشک، در زبان لکی یعنی: ۱. تکه تکه شدن، شکستن ، داغون شدن ، مثل شیشه خرد شدن۲. پخش شدن ، پهن کردن روی چیزی۳. افتادن از بلندی و انتظا ...

رُوشنا با سکون شین ، رُشنا، رُوشِن، در زبان لکی یعنی: روشنایی و تابیدن نور آفتاب در اول روز، روشن شدن آسمان، روشنایی روز ، روشن شدن، نوری که پهنه آسم ...

ژُویی در زبان لکی یعنی: صمغ و شیره درختان که از تنه درخت میزنه بیرون و به صورت اشک و . . . خشک میشه و به عنوان ژل مو و چسب و لایه بردار محلی ها از او ...

زرده ژواَ در زبان لکی یعنی : زرد چوبه و معادل کلمه آل لَت به معنی زرده چوبه نیز می باشد و اصلاح رنگش مثل زرده ژوه شد یعنی: رنگش پریده ، یا ازترس رنگ ...

کُور نُون در زبان لکی یعنی : بخیل و ممسک و کسی که طماع است و نان بده نیست،

گَزر، گِزر در زبان لکی یعنی: هویچ، اوُ گِزر اُو یعنی آب هویچ

در زبان لکی یعنی ۱. موهای نرم بره ها و برخی بزهای نژادی۲. حالت کُرک وقتی مرغ روی تخم به مدت ۲۰ روز می خوابه حالت تدافعی مرغ و خوابیدن روی تخم ها رو ک ...

کُلک در زبان لکی یعنی: ۱. پشم حیوانات و موهای نرم بره و گوسفند و برخی از بزهای نژادی که مثل مرینوس نرم هست۲. موهای سر و صورت انسان و ریش سیبیل

خیژ در زبان لکی یعنی: حالت تدافعی مرغهای کرک وقتی که روی تخم می خوابن و دوست ندارن کسی اعم از انسان یا حیوان به لونه اش نزدیک بشه پس پرهای مرغ به حال ...

در زبان لکی یعنی: ۱. جمع شدن ، حالت تدافعی گرفتن در مورد خار پشت یا . . . ۲. حالت چروک شدن و درهم شدن چهره و درهم رفتن اخم در مورد انسان هم می کن کیژ ...

در زبان لکی یعنی :چاقو

کُر در زبان لکی یعنی: پسر و فرزند پسر در چهل سرو آمده: کُری صو بارهَ مینگَهَ مون کُواَ هرَ جا تُو بُوشین هرَ وِرَ خُواَ پسرها فردا می خوایم کوچ کنیم ...

رِشُون، رِشُونن، رِشُونتون، رِشُنتونهَ، رِشُونمونهَ، ها مَرشِنیمِن در زبان لکی یعنی: ریخت، ریختن، ریختید، ریخته اید، ریخته ایم، الان داریم میریزیم و ...

رِزُونن، رِزِن، رِزُونِمون، رِزوُنتون، رِزُنتونه، هامَرزنیمن در زبان لکی یعنی:رِزُونن :۱. ریز ریز، ریزش کردن، به ریزش واداشتن مثل برگ درخت یا غیره ، ...

حُوزگار در زبان لکی یعنی : خواستگار

حُوستِن، حُوستِتِون ، حُوسِتمُون، حُوستِتِونهَ، حُوزگار ، در زبان لکی یعنی: ازدواج کردن، ازدواج کردید، ازدواج کردیم، در گذشته ازدواج کردید، خواستگار ...

ژِیرُوبُن در زبان لکی یعنی: خراب ، ویران ، از بین رفتن ، نابود شدن و مترادف یَکبُون، و چُوخچَخ ، به معنی خراب و . . می باشد

چُوخچَخ در زبان لکی یعنی: ویران و خراب شده این کلمه مترادف یَک بون و ژِیروُبُن نیز می باشد و اگر بخواهند بگن کسی خانه اش خراب بشه به شکل نفرین و . . ...

یَکبُون در زبان لکی یعنی: خراب و ویران شده و مترادف کن فیکون ، و ژیرو بُن ، و چُوخ چخ نیز می باشد یعنی از بین رفتن نابود شدن ، زیر و زبر شدن

چُوخ در زبان لکی یعنی: ۱. سنگینی یک چیز بیشتر در مورد درخت مو و پر بار بودن درخت که سنگینی بار میوه باعث آویزان شدن شاخه ها میشه اون بار سنگین و آویز ...

چُوخا در زبان لکی یعنی : عبا

هور در زبان لکی یعنی : ۱. کیسه های سه متری از جنس پشم بافته شده ۲. اندازه هُور یعنی زیاد و اصلاح چن هوری مِیرری یعنی زیاد می خوره و ، پرخوری می کنه ، ...

بِر کار در زبان لکی یعنی: یعنی مردی که با داس و . . . گندم و جو درو می کند ، معادل درواَنی یعنی کسی که کارش درو کردن است

بِر اُبَن در زبان لکی یعنی: ۱. بِر اُو بَن یعنی ناشیانه و بدون مهارت دارم کارم رو بدون آموزش و تجربه انجام میدم۲. با بی تجربگی تلاش برای انجام کاری۳ ...

بِر با سکون ر در زبان لکی یعنی: ۱. بافتن یک رج قالیچه برابر با یک ردیف است که پود میخوره ۲. قیچی زدن ، بریدن ۳. بِر زدن یعنی قیچی زدن و نامنظم بریدن ...

ژا در زبان لکی یعنی:۱. نشخوار حیوانات گیاهخوار اهلی اعم از گاو و گوسفند و . . . ۲. جویدن به طور استمرار

بَرز در زبان لکی یعنی: بلندی و نخوت و خود برتر بینی بالا بودن مهم ترین معنی اون هست ی چیتِ چهِ بی تو کردت ژَ ور هُواکَت بَرزه نِمکِین مَه سَر یعنی ...

کُوگ در زبان لکی یعنی: کبک کوهی و در چهل سرو آمده : پِیالهَ چینی چِیم کُوگ دری بال چُو کَلِ سَررَم هَر هُوین اِ خیال یعنی: کسی که چشمات مثل استکان ...

کِیِک در زبان لکی و گویش لری یعنی: انگشت، و جمعی انگشتان یعنی کِیِکِی و در چهل سرو آمده: تو دِر اوچهِ دِر ساقی مه ِ دِر ایچه دِر بَنِم کس نیا کس نَر ...

ساق در زبان لکی و گویش لری یعنی: ۱. صحیح و سالم و سلامت ، در امان ، جای امنی. و به معنی شاخه و ساقه نیز می باشد و در چهل سرو آمده: تو دِر اوچهِ دِر ...

مُوآرو در زبان لکی یعنی: می باره ، می ریزه ، تراوش می کنه، در چهل سرو آمده: کراسَکت چیتَ گُل پُوکِهِ دارو اَر بان چَتِریت طِلا مُو آرو لباست نازکه ...

رَوَنِت در زبان لکی یعنی: روبرو و مقابل و در چهل سرو هم آمده: یا هُمسات بویام یا وَ روَنت یا بَنی بواَت هفت سال اَر بن ات یعنی یا یا همسایت بودم و ه ...

اُوو در زبان لکی یعنی:آب در چهل سرو آمده: یا اویی بُویام بِچیام وَ جُواِت تِک تِک بتِکیام وَ زلفی خُواِت یعنی: کاش مثل یک آب روان توی جوی تو ریخته م ...

کِراس در زبان لکی یعنی: لباس یا هُمسات بویام و َ دَس ِ راسِت یا گُلی بُیام وَقِ کِراست یعنی : کاش همسایه درست راستت بودم یا اینکه گلی بودم که به لبا ...

بُویی در زبان لکی یعنی:۱. عروس و در چهل سرو : داآم بُویی خُواَم ُبویی مگر داآت بُویی نُویی شَش سالَ وَ دستگیرون بین َسر گوسالی وات نویی یعنی : مادرم ...

هِرازگُونی در زبان لکی یعنی:بازی تاب بازی که بیشتراز طناب و رسن که از موی بز بافته میشه و بسیار محکم هست و با آن تاب بازی می کنند و اصطلاح هِرازگُونی ...

مَلهُو در زبان لکی یعنی: درخت آلبالوی وحشی که میوه ای مانند آلبالو داره با رنگ آن و طعم ملس و میوه رسیده آن خود خوش بو و عطر است و از چوب آن به عنوان ...

سی قاف در زبان لکی یعنی: ۱. کسی که با بزرگ نمایی و لودگی چیزی ، شخصی یا کاری رو به شوخی و مسخره بیان می کنه

شُون در زبان لکی یعنی: شانه

شُون اُ مِی در زبان لکی یعنی: سرشانه و کارور پشت لباس ، مِی شُون پین یعنی: چهار شانه

تُوپال بازی در زبان لکی یعنی: بازی فوتبال

مِی شُون در زبان لکی یعنی: یقه لباس

دَربال در زبان لکی یعنی: آستین، لبه و مچ آستین

نیم بَن در زبان لکی یعنی: تخم مرغ نیمروبدون شکستن زرده و نیم پز شده و عسلی توی روغن

میردَه ، میرهَ در زبان لکی یعنی: ۱. این کلمه مخفف مهردهنده یعنی کسی که به زن مهر و محبت خود رابه زن می بخشد، شوهر ۲. مترادف شُوی به معنی شوهر می باشد ...

یَکِر در زبان لکی به شکل یَ کِر نوشته می شود یعنی ۱. سفید ی که از شدت روشن بودن برق می زند ۲. در مورد لباس و رنگ موی بز یا گره خر یا الغ یاداسب یعنی ...

خُووآدون در زبان لکی یعنی: نمکدون، نمک پاش

خُوو آلینه در زبان لکی یعنی : نمکزار