پیشنهاد‌های علی باقری (٤٠,٧٦٣)

عورة در اصل از ماده عار به معنی عیب است و از آنجا که آشکار شدن آلت جنسی مایه عیب و عار است در لغت عرب به آن عورت اطلاق شده .

قذف ( بر وزن حذف ) در لغت به معنی پرتاب کردن به سوى یک نقطه دور دست است ، ولی در این گونه موارد - مانند کلمه رمی - کنایه از متهم ساختن کسی به یک اتها ...

کَلَّا : کلا کلمه اى است که در لغت عرب براى منع و جلوگیرى و ابطال گفتار طرف مقابل می آید به معنی چنین نیست که تو فکر می کنی ، و در واقع نقطه مقابل اى ...

صلوات جمع صلوة به معنی معبد یهود است ، و بعضی آن را معرب صلوثا می دانند که در لغت عبرانی به معنی نماز خانه است . و مساجد جمع مسجد معبد مسلمین است .

الحاد در لغت به معنی انحراف از حد اعتدال است و لحد را از این جهت لحد گویند که حفره اى در کنار قبر و خارج از حد وسط آن است .

الحاد در لغت به معنی انحراف از حد اعتدال است و لحد را از این جهت لحد گویند که حفره اى در کنار قبر و خارج از حد وسط آن است .

نون در لغت به معنی ماهی عظیم ، یا به تعبیر دیگر نهنگ یا وال است بنا بر این ذا النون یعنى صاحب نهنگ ، و انتخاب این نام براى یونس به خاطر ماجرائی است ک ...

واژه کرب در لغت به معنی اندوه شدید است ، و در اصل از کرب به معنی زیر و رو کردن زمین گرفته شده ، چرا که اندوه شدید دل انسان را زیر و رو می کند .

گرچه عصیان در عرف امروز معمولا به معنی گناه می آید ولی در لغت به معنی خارج شدن از اطاعت و فرمان است ( اعم از اینکه این فرمان یک فرمان وجوبی باشد یا م ...

واژه مهد - چنانکه راغب در مفردات می گوید - به معنی جایگاهی است که براى کودک آماده می کنند ، خواه گهواره باشد یا دامان مادر و یا بستر ، و مهد و مهاد ه ...

محراب محل خاصی است که در عبادتگاه برای امام یا افراد برجسته در نظر گرفته می شود ، و در علت نامگذاری آن ، دو جهت ذکر کرده اند : نخست اینکه از ماده حرب ...

اسراء در لغت عرب به معنی سفر شبانه است ، در حالی که کلمه سیر به مسافرت در روز گفته می شود . وقتی قرآن می فرماید " سیروا فی العرض " یعنی اینکه سعی کن ...

اسراء در لغت عرب به معنی سفر شبانه است ، در حالی که کلمه سیر به مسافرت در روز گفته می شود .

جو در لغت به معنی هوا است ( آنچنان که راغب در مفردات می گوید ) و یا قسمتی از هوا که از زمین دور است

فَاصْدَعْ از مادّه صدع در لغت به معنای شکافتن به طور مطلق، و یا شکافتن اجسام محکم است، و به درد سر شدید هم صداع می گویند، به خاطر این که گویی می خواه ...

سموم در لغت به معنی باد سوزانی است که گویی در تمام روزنه های پوست بدن انسان نفوذ می کند زیرا عرب به سوراخهای بسیار ریز پوست بدن ، مسام ، می گوید و سم ...

بداء در لغت به معنی آشکار شدن و وضوح کامل است ، و به معنی پشیمانی نیز آمده ، زیرا شخصی که پشیمان می شود حتما مطلب تازه اى براى او پیدا می شود .

قط به معنی پاره شدن از عرض است . همانگونه که، قد به معنی پاره شده از طرف طول است .

و قد به معنی پاره شده از طرف طول است ، همانگونه که قط به معنی پاره شدن از عرض است

استباق در لغت به معنی سبقت گرفتن دو یا چند نفر از یکدیگر است .

صیحه در لغت به معنی صداى عظیمی است که معمولا از دهان انسان یا حیوانی بیرون می آید ولی اختصاص به آن ندارد بلکه هر گونه صداى عظیم را شامل می شود .

بخس در لغت بمعنی نقصان حق است ، و جمله هم فیها لا یبخسون در قرآن اشاره به این است که آنها نتیجه اعمالشان را بدون کمترین نقصانی خواهند گرفت . ثمن بخس ...

طمس در لغت به معنی محو کردن و بی خاصیت نمودن چیزى است . ( تفسیر نمونه ) کلمه ( طمس ) به معنای محو کردن اثری است که از چیزی بماند. ( تفسیر المیزان )

خرص. [ خ َ ] ( ع مص ) :خرص در لغت هم به معنی دروغ آمده است ، و هم به معنی حدس و تخمین ، و در اصل - همانگونه که راغب در مفردات گفته - به معنی جمع آوری ...

قسط در لغت به معنی پرداختن سهم دیگرى است و لذا مفهوم دادگرى در آن نهفته است .

یوم در لغت عرب و روز در فارسی و معادل آن در سایر لغات در بسیارى مواقع به معنی دوران استعمال می شود. ( تفسیر نمونه ) کلمه ( یوم ) به معنای مقدار قابل ...

رجس در لغت به معنی موجود پلید و ناپاک است ، و به گفته راغب در کتاب مفردات ، این پلیدی چهار گونه است : گاهی از نظر غریزه و طبع ، و گاهی از نظر فکر و ع ...

معدن با لغت عدن از یک ریشه است . عدن در لغت به معنی اقامت و بقاء در یک مکان است ، و لذا به معدن که جایگاه بقای مواد خاصی است این کلمه اطلاق می شود . ...

عدن در لغت به معنی اقامت و بقاء در یک مکان است ، و لذا به معدن که جایگاه بقای مواد خاصی است این کلمه اطلاق می شود لذا جنات عدن محل خاصی از بهشت پرورد ...

ذهب به معنی طلا و فضه به معنی نقره است . بعضی از دانشمندان لغت ( طبق نقل طبرسی در مجمع البیان ) در باره این دو لغت تعبیر جالبی کرده اند و گفته اند : ...

کنز بر وزن و به معنی گنج است که در اصل به معنی جمع و جور کردن اجزاء چیزی گفته می شود لذا شتر پر گوشت را کناز اللحم می نامند سپس به جمع آوری و نگهداری ...

نام اصلی حضرت یحیی یوحنا است ، از آنجا که عرب به هنگامی که نام بیگانه ای را به کار می برد معمولا در آن تغییری ایجاد می کند ، مخصوصا گاه برای اظهار مح ...

نام اصلی حضرت عیسی یسوع است ، از آنجا که عرب به هنگامی که نام بیگانه ای را به کار می برد معمولا در آن تغییری ایجاد می کند ، مخصوصا گاه برای اظهار محب ...

و در کتاب مفردات راغب می خوانیم غنیمت از ریشه غنم به معنی گوسفند گرفته شده و سپس می گوید ثم استعملوا فی کل مظفور به من جهة العدی و غیره یعنی : سپس در ...

غنم یعنی دسترسی یافتن به چیزی بدون مشقت ، و غنم و غنیمت و مغنم به معنی فییء است ( فییء را نیز در لغت به معنی چیزهائی که بدون زحمت به انسان می رسد ذکر ...

درس در لغت به معنی تکرار چیزی است و از آنجا که به هنگام مطالعه و فرا گرفتن چیزی از استاد و معلم ، مطالب تکرار می گردد به آن ، درس گفته شده است ، و نی ...

سبت در لغت به معنی تعطیل عمل برای استراحت است و اینکه در قرآن در سوره نبا می خوانیم و جعلنا نومکم سباتا خواب شما را مایه راحت شما قرار دادیم نیز اشار ...

ارث در لغت به معنی مالی است که بدون تجارت و معامله از کسی به کسی می رسد ، اعم از اینکه از مردگان باشد یا از زندگان . تفسیر نمونه ج : 6 ص : 329

جِبت: واژه جبت اسم جامد است و هیچگونه مشتقاتی ندارد و می گویند در اصل یک لغت حبشی بوده که به معنی سحر یا ساحر و یا شیطان به کار می رفته ، سپس در لغت ...

انتقام در لغت عرب به معنی مجازات و کیفر دادن است ، نه آنچنانکه در فارسی امروز از آن فهمیده میشود . در تفسیر المیزان می خوانیم : کلمه ( انتقام ) بطور ...

طوفان از ماده طوف ( بر وزن خوف ) به معنی موجود گردنده و طواف کننده است ، سپس به هر حادثه ای که انسان را احاطه کند ، طوفان گفته شده ، ولی در لغت عرب ، ...

نزع در اصل به معنی برگرفتن چیزی از مکانی است که در آن قرار گرفته ، مثلا برگرفتن عبا از دوش و لباس از تن در لغت عرب ، از آن تعبیر به نزع می شود ، و هم ...

اعراف در لغت جمع عرف ( بر وزن گفت ) به معنی محل مرتفع و بلند است ، و اینکه به یالهای اسب و پرهای بلند پشت گردن خروس ، عرف الفرس یا عرف الدیک گفته می ...

حرج در لغت به معنی گرفتگی ، تنگی و هر گونه ناراحتی است ، و در اصل به معنی مرکز اجتماع درختان درهم پیچیده است ، سپس توسعه یافته و به هر نوع گرفتگی و ض ...

کلمة در لغت به معنی گفتار و هر گونه جمله ای است و حتی به سخنان مفصل و طولانی گفته می شود ، و اگر می بینیم گاهی به معنی وعده آمده است مانند و تمت کلمة ...

اصل وحی چنانکه راغب در مفردات می گوید اشاره سریع است خواه با کلام رمزى باشد ، و یا صداى خالی از ترکیب کلامی ، و یا اشاره با اعضا ( با چشم و دست و سر ...

تلک در لغت عرب اسم اشاره برای بعید است ولی گاهی اهمیت موضوع و بلند پایه بودن آن سبب می شود که حتی یک موضوع نزدیک با اسم اشاره بعید ذکر شود ، مانند آن ...

اَب:کلمه اب در لغت عرب غالبا بر پدر اطلاق می شود و چنانکه خواهیم دید گاهی بر جد مادری و عمو و همچنین مربی و معلم و کسانی که برای ترتیب انسان به نوعی ...

توفی در لغت به معنی باز گرفتن است مخصوصا باز گرفتن کودک و بچه ی شتر از شیر مادر ، و اینکه خداوند در قران خواب را یک نوع باز گرفتن روح معرفی کرده ، بخ ...

عید در لغت از ماده عود به معنی بازگشت است ، و لذا به روزهائی که مشکلات از قوم و جمعیتی بر طرف می شود و بازگشت به پیروزیها و راحتی های نخستین می کند ع ...