پیشنهاد‌های مماسن (١٦٧)

لری ممسنی سِر = بی حس

لری ممسنی خار ، درَه = خار دِر درین = خار خاری ، دارای خارهای زیاد ، زِبر

لری ممسنی زَنگُل = زلال ، شفاف

لری ممسنی دالون = درب حیاط ، در چند لنگه دَر = درب خانه دُر = مروارید

لری ممسنی دوس خو ( دوست خواه ) = خیرخواه

لری ممسنی دَس کار ، کارکِرد ، کِردَه = عملکرد ، کارکرد

لری ممسنی ساویلَه ، سادَه = ساده دل ، ساده لوح

لری ممسنی سَتول ، ساهل = صبور

لری ممسنی سول = اطلاع ، خبر

لری ممسنی سول = خبر ، اطلاع

لری ممسنی چی دون = آگاه ، دانا ، عالم

لری ممسنی دونا ، دانا ، هَمَه چی دون = عالم

لری ممسنی پارِی ، یَه پارِی، شماری ، یَه بِری = بعضی ، برخی

لری ممسنی ورَه = شعور ، درک و فهم بی ورَه = بی شعور ، نافهمی باورَه = باشعور ، فهیم

لری ممسنی شماره = عدد ، شماره شمار = تعداد

در لری ممسنی قَمبَرَک = دلقک ؛ قمبرک از واژه های قَم ( غم ) و بَر ( بردن ) و پسوند ک تشکیل شده و یعنی کسی که غم را می برد و شادی می آورد

لری ممسنی برُس = وجب نیم برسی = نیم وجبی

تنبان ( شلوار ) هم برگرفته از واژه تنب است و چون در قدیم شلوارها راسته نبود و پاچه های آنها در بالا گشاد و در پایین تنگ بود به تنبان یعنی دارای تنها ...

لری ممسنی تمب = تپه هرمی شکل و کم ارتفاع

در لری ممسنی تَکی، پشت = تکیه گاه

در لری ممسنی با منش ، با منشت = متفکر ، با فکر ، با شخصیت ، عاقل ، فکور

در لری ممسنی دهس خدا ، خدا بالِی سرت ، خدا بوینت ، زِر پِی خدا بِی = خدا حافظ

در لری ممسنی تِرکَه = سنجاب

لری ممسنی اِلازَه = تفکیک ، جدا ، ویژه اِلازَه مند ، اِلازَه پذیر = تفکیک پذیر

لری ممسنی اِلازَه = تفکیک ، جدا ، ویژه اِلازَه مند ، اِلازَه پذیر = تفکیک پذیر

لری ممسنی بچه دون ، پُس دون ، زَهاک = رَحِم مایِی زَهاک = مایع درون رحم ( مایع آمونیاک )

لری ممسنی چَواسه ، واری ، وارینَه ، جا وَه جا = برعکس زَر وَه ری ( زَرَه ری ) ، دمَری = برعکس به گونه ای که زیر و رو جا به جا شود چپ و راس = برعکس ب ...

لری ممسنی همه = عموم همه گَلِی = عمومی ، عام المنفعه هَرگَلِی = عمومی ، هرکی به هرکی ( بار منفی دارد )

لری ممسنی وَه تَه ، وَه بُن = اصلاً ، به هیچ وجه ، هرگز

لری ممسنی بُن ریشَه ، رگ و ریشه = اصالت

لری ممسنی دُنگارَه ، دُنگو = غلات و حبوبات

لری ممسنی نِژدَه ، تُخم = تخمه ( نژاد ، نسل ) تُخمَک = تخمه ( خوراکی )

لری ممسنی رَگَه ، رَج = ردیف

لری ممسنی رقات = ردیف وَه رقات = به ردیف

لری ممسنی رُو = جریان ، روان بودن ؛ تا خین مِن لَشُم رُو ایکنه وِی ولات واگِری ایکنم یعنی تا خون در رگم جریان دارد از این سرزمین دفاع می کنم

لری ممسنی هَس ( فتحه کشیده ) ، هَسَه خون = استخوان

لری ممسنی بَردی = سنگی

لری ممسنی گراز = گراز ماخیک = گراز ماده ( ماده خوک ) جیره گراز = توله گراز بِرا = گراز نر

لری ممسنی دورَه ، مَر = عصر ، دوره ( دوره زمانی )

لری ممسنی پَسین = عصر ، بعد از ظهر دَمَه پَسین ، اَفتُو نشین ، گُرگ و میش = غروب

لری ممسنی نیمرو = ظهر

لری ممسنی چَپَل ، پِلَشت ، گَمبو ، چَلُم = کثیف

لری ممسنی نَشم = لذت ، حال و حول ؛ در لری بختیاری و لری پهلی یا فِیلی واژه نشمین معنی زیبا و زیبا رو می دهد

لری ممسنی تُل = تپه

لری ممسنی جُمِش ، رُو = حرکت

لری ممسنی سول = اطلاع

لری ممسنی بِلِنگَه = درخشش بلنگه بلنگ = درخشیدن ، برق زدن

لری ممسنی بار ، کَش ، کَشَه ، وِلا = دفعه

لری ممسنی وَه راسی = واقعاً

لری ممسنی غشِن = جمعیت ، گروه ؛ مانند قشون در فارسی