پیشنهاد‌های مماسن (٩٨)

در لری ممسنی تَکی، پشت = تکیه گاه

در لری ممسنی با منش ، با منشت = متفکر ، با فکر ، با شخصیت ، عاقل ، فکور

در لری ممسنی دهس خدا ، خدا بالِی سرت ، خدا بوینت ، زِر پِی خدا بِی = خدا حافظ

در لری ممسنی تِرکَه = سنجاب

لری ممسنی اِلازَه = تفکیک ، جدا ، ویژه اِلازَه مند ، اِلازَه پذیر = تفکیک پذیر

لری ممسنی اِلازَه = تفکیک ، جدا ، ویژه اِلازَه مند ، اِلازَه پذیر = تفکیک پذیر

لری ممسنی بچه دون ، پُس دون ، زَهاک = رَحِم مایِی زَهاک = مایع درون رحم ( مایع آمونیاک )

لری ممسنی چَواسه ، واری ، وارینَه ، جا وَه جا = برعکس زَر وَه ری ( زَرَه ری ) ، دمَری = برعکس به گونه ای که زیر و رو جا به جا شود چپ و راس = برعکس ب ...

لری ممسنی همه = عموم همه گَلِی = عمومی ، عام المنفعه هَرگَلِی = عمومی ، هرکی به هرکی ( بار منفی دارد )

لری ممسنی وَه تَه ، وَه بُن = اصلاً ، به هیچ وجه ، هرگز

لری ممسنی بُن ریشَه ، رگ و ریشه = اصالت

لری ممسنی دُنگارَه ، دُنگو = غلات و حبوبات

لری ممسنی نِژدَه ، تُخم = تخمه ( نژاد ، نسل ) تُخمَک = تخمه ( خوراکی )

لری ممسنی رَگَه ، رَج = ردیف

لری ممسنی رقات = ردیف وَه رقات = به ردیف

لری ممسنی رُو = جریان ، روان بودن ؛ تا خین مِن لَشُم رُو ایکنه وِی ولات واگِری ایکنم یعنی تا خون در رگم جریان دارد از این سرزمین دفاع می کنم

لری ممسنی بَردی = سنگی

لری ممسنی هَس ( فتحه کشیده ) ، هَسَه خون = استخوان

لری ممسنی گراز = گراز ماخیک = گراز ماده ( ماده خوک ) جیره گراز = توله گراز بِرا = گراز نر

لری ممسنی دورَه ، مَر = عصر ، دوره ( دوره زمانی )

لری ممسنی پَسین = عصر ، بعد از ظهر دَمَه پَسین ، اَفتُو نشین ، گُرگ و میش = غروب

لری ممسنی نیمرو = ظهر

لری ممسنی چَپَل ، پِلَشت ، گَمبو ، چَلُم = کثیف

لری ممسنی نَشم = لذت ، حال و حول ؛ در لری بختیاری و لری پهلی یا فِیلی واژه نشمین معنی زیبا و زیبا رو می دهد

لری ممسنی تُل = تپه

لری ممسنی جُمِش ، رُو = حرکت

لری ممسنی سول = اطلاع

لری ممسنی بِلِنگَه = درخشش بلنگه بلنگ = درخشیدن ، برق زدن

لری ممسنی بار ، کَش ، کَشَه ، وِلا = دفعه

لری ممسنی وَه راسی = واقعاً

لری ممسنی غشِن = جمعیت ، گروه ؛ مانند قشون در فارسی

لری ممسنی نِژده = نسل

لری ممسنی کِسم ، رسیم = رسم و رسومات

لری ممسنی از نُو = دوباره ، مجدد

لری ممسنی وَنُو ، دوباره = مجدد

بِرچ در لری به معنی برق است و بِرچه به معنی برق زدن یا برقه زدن است و احتمالا به دلیل نداشتن چ در عربی برچ به برق تبدیل شده

در لری هم پرسی یعنی مشاوره

در لری ممسنی و کلا زبان لری بستگی به نوع ساخت دیوار ممکن است نام های متفاوتی برای دیوار وجود داشته باشد از جمله کَرَ ( kara ) تلفظی دقیقا شبیه کره غذ ...

لری ممسنی = فده ( fađa ) د به صورت کوتاه تلفظ می شود ، در بعضی از گویش های زبان لری هُوش و اُوشا هم گفته میشه ، اُوشا در لری ممسنی با اندکی اختلاف با ...

حمله در لری ممسنی = هرِش ، یرِش ، هِی ، هَلمَت ، هَپَرون

غار در لری میشه اِشکَفت

داشت در لری ممسنی یعنی جشن عروسی و احتمالا از واژه داو پارسی باستان به معنی دعوت گرفته شده و به اشتباه آن را لری شده دعوت می دانند در صورتی که واژه د ...

یَغُر ، غُر = تکاور جَرجَروشک = دعوایی ، اوباش ، ارازل گند دار ، دلدار = با جرئت

یَغُر = هم معنی درشت اندام می دهد و هم فرد سرحال و خوش هیکل و هم تکاور و رنجر

یَل ، یلون ، بروک = درشت اندام ، هیکل مند یلون بیشتر برای خانم ها بکار می رود و یل برای آقایان

ناب در زبان لری معنیه متناسب و مطبوع می دهد

در ممسنی معادل بربر ( وحشی و بی فرهنگ ) میشه یوم ( yum )

به ناندان حصیری تویزه گفته میشه ( ویرایش اشتباه تایپی در پست قبلی ) تویزه = نان دان

یورغه در ضرب المثل تخم مرغ دزد یورغه دزد می شود ممکنه معنی شترمرغ هم بده ولی امروز بیشتر معنی شاه دزد می دهد

وَنوش ( vanush ) در لری ممسنی معنی شادکام و خرسند می دهد، همیشه وَنوش بِی یعنی همیشه شادکام باشی و دنیا به کامت باشه