فارسی معیار یا پارسی معیار گونهٔ معیار زبان فارسی و زبان رسمی ایران، تاجیکستان و یکی از دو زبان رسمی افغانستان است. فارسی معیار به شیوه نگارش و گویش زبان فارسی در رسانه های عمومی مانند تلویزیون، رادیو، نشریات و سخنرانی های رسمی در مجامع عمومی گفته می شود. فارسی معیار به معنای زبان مشترک میان کشورهای ایران، افغانستان و تاجیکستان نیست و یک ایرانی، افغان یا تاجیک لزوماً به زبان فارسی معیارِ یکدیگر سخن نمی گویند. [ ۸] از دیدگاه گارنیک آساتوریان، زبان پارسیِ معیار، زبان هیچ یک از اقوام و خرده فرهنگ های ایرانی نیست. درواقع بخشی از مردم زبان یا گویش محلی خود را فراموش کرده اند و به زبان معیار سخن می گویند. [ ۹] علاوه بر زبان معیار، برخی از لهجه معیار نیز سخن گفته اند. برخی معتقدند که لهجه تهرانی نزدیکترین لهجه به لهجه معیار در ایران است. [ ۱۰]
در اواخر عصرِ ساسانی، زبان مردم پایتخت دری نامیده می شد که با زبان رسمی نوشتاری یعنی پهلوی، تفاوت هایی داشت. این زبان دری همراه با سپاهیان و دیگر مأموران دولتی از پایتخت به خراسان منتقل شده بود و در آنجا، ضمن تأثر از لهجه ها و گویش های محلی، به مرور جای آنها را گرفت و زبان گفتار آن منطقه شد. پس از تأسیس دولت های طاهری، صفاری، سامانی و غزنوی، این زبان رسمیت یافت و زبان مکاتبات رسمی گردید. در دوره های بعد، که دولت های دیگر در مرکز و غرب و جنوب ایران پدید آمدند، این زبان در دستگاه این دولت ها نیز به عنوان زبان رسمی پذیرفته شد که تا قرن های اخیر همین حال ادامه داشت. [ ۱۱]
با تبدیل تهران به شهر توسط شاه تهماسب یکم، مردم مختلف و به خصوص نظامی ها به تهران مهاجرت کردند و در دوران نادرشاه تهران به یک پادگان نظامی تبدیل شده بود. [ ۱۲] لهجه های این مهاجران با لهجه رایج در تهران ادغام شد. پس از پایتخت شدن تهران توسط آغامحمدخان قاجار مهاجرت به تهران و اقامت در آن سرعت پیدا کرد و بسیاری از اقلیت های قومی و مذهبی به تهران آمدند. [ ۱۳] تبعید طایفهٔ زند به تهران توسط آغامحمدخان و اثرگذاری لهجهٔ شیرازی را هم نمی توان در این گویش بی تأثیر دانست. [ ۱۴]
ایجاد منصب دیوان در زمان فتحعلی شاه اتفاق مهمی در این تحولات بود. پس از آن، تفرشی ها و آشتیانی ها مناصب مهم حکومتی را بر عهده گرفتند. به این ترتیب، دو نوع زبان شایع شد «زبان قلمی» و «زبان شمشیری». حاصل اختلاط این دو زبان، لهجه ای است که امروزه در تهران رایج است. [ ۱۵] در نتیجه، به هیچ وجه نمی توان این گویش را تهرانی خالص نامید. [ ۱۶]
این نوشته برگرفته از سایت ویکی پدیا می باشد، اگر نادرست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید: گزارش تخلفدر اواخر عصرِ ساسانی، زبان مردم پایتخت دری نامیده می شد که با زبان رسمی نوشتاری یعنی پهلوی، تفاوت هایی داشت. این زبان دری همراه با سپاهیان و دیگر مأموران دولتی از پایتخت به خراسان منتقل شده بود و در آنجا، ضمن تأثر از لهجه ها و گویش های محلی، به مرور جای آنها را گرفت و زبان گفتار آن منطقه شد. پس از تأسیس دولت های طاهری، صفاری، سامانی و غزنوی، این زبان رسمیت یافت و زبان مکاتبات رسمی گردید. در دوره های بعد، که دولت های دیگر در مرکز و غرب و جنوب ایران پدید آمدند، این زبان در دستگاه این دولت ها نیز به عنوان زبان رسمی پذیرفته شد که تا قرن های اخیر همین حال ادامه داشت. [ ۱۱]
با تبدیل تهران به شهر توسط شاه تهماسب یکم، مردم مختلف و به خصوص نظامی ها به تهران مهاجرت کردند و در دوران نادرشاه تهران به یک پادگان نظامی تبدیل شده بود. [ ۱۲] لهجه های این مهاجران با لهجه رایج در تهران ادغام شد. پس از پایتخت شدن تهران توسط آغامحمدخان قاجار مهاجرت به تهران و اقامت در آن سرعت پیدا کرد و بسیاری از اقلیت های قومی و مذهبی به تهران آمدند. [ ۱۳] تبعید طایفهٔ زند به تهران توسط آغامحمدخان و اثرگذاری لهجهٔ شیرازی را هم نمی توان در این گویش بی تأثیر دانست. [ ۱۴]
ایجاد منصب دیوان در زمان فتحعلی شاه اتفاق مهمی در این تحولات بود. پس از آن، تفرشی ها و آشتیانی ها مناصب مهم حکومتی را بر عهده گرفتند. به این ترتیب، دو نوع زبان شایع شد «زبان قلمی» و «زبان شمشیری». حاصل اختلاط این دو زبان، لهجه ای است که امروزه در تهران رایج است. [ ۱۵] در نتیجه، به هیچ وجه نمی توان این گویش را تهرانی خالص نامید. [ ۱۶]
wiki: فارسی معیار