زیوربیگ احمدبیگف

زیوربیگ احمدبیگف ( به ترکی آذربایجانی: Zivər bəy Əhmədbəyov ) اولین معمار آذربایجانی با تحصیلات عالی می باشد. [ ۱] [ ۲] [ ۳]
زیوربیگ احمدبیگف در سال ۱۸۷۳ در شهرستان شماخی به دنیا آمد. در سال ۱۹۰۲ از دانشگاه مهندسان عمران سن پترزبورگ فارغ التحصیل شد. فی مابین سالهای ۱۹۰۲–۱۷ در «ادارهٔ استان باکو» و «ادارهٔ شهر باکو» به عنوان معمار اشتغال داشت. [ ۴] پس از تأسیس جمهوری دمکراتیک آذربایجان به عنوان معمار کل باکو برگزیده شد. مسجد جامع و مسجد امام در شاماخی، مسجد تازه پیر در باکو، مسجد ابوالفضل عباس در گوچی، مسجد مرتضی مخترف در روستای امیرجان باکو، و تعدادی از ساختمان های مسکونی و اجتماعی در ولادی قفقاز از جملهٔ بناهایی می باشند، که بر اساس طرح های زیوربیگ ساخته شده اند. [ ۵]
مسجدی که، در روستای «امیرجان» باکو بر پایهٔ لایحهٔ وی بنا شده است، در فهرست بناهای تاریخی یونسکو به ثبت رسیده است. زیوربیگ طرح های خود را با تلفیق از سنت های معماری شرق و اروپا ترسیم می نمود. ساختمان دانشگاه چشم پزشکی و چند بنای دیگری که بر اساس طرح های این معمار ساخته شده اند، در این راستا بسیار چشم نواز و درخشان هستند. وی در سال ۱۹۲۵ در باکو خودکشی کرد. [ ۶]
در ۲۶ می سال ۲۰۱۱م. مجسمه زیوربیگ احمدبیگف و پارکی به نام وی در مقابل ایستگاه متروی «نظامی گنجوی» در شهر باکو با حضور الهام علی اف، رئیس جمهوری آذربایجان افتتاح گردید. بنای روبروی پارک بر اساس پروژه زیور بیگ ساخته شده است. [ ۷]
• مسجد تازه پیر ( ۱۹۰۵–۱۴ )
• مدرسه «سعادت» ( ۱۹۱۲–۱۲ )
• بدنه بیمارستان «میکائیلف» ( ۱۹۱۲–۱۳ )
• بیمارستان کودکان ( ۱۹۱۴–۱۸ )
• ساختمان مسکونی ( ۱۹۱۴–۱۶ )
• دانشکده دولتی دستنوشته های مسکو ( ۲۰۱۰ )