فقر

[ویکی فقه] فقر، نداشتن به قدر کفایت است.
فقر در لغت در معنای نیاز و تهی دستی به کار رفته است و مراد از آن در فقه بنابر قول مشهور ، عبارت است از نداشتن خرجی سال به قدر کفایت خود و کسانی که نفقه آنان بر عهده او است، مانند فرزندان، پدر و مادر و همسر.
← خرجی سال
از عنوان یاد شده در ابواب مختلفی همچون زکات ، خمس ، انفال ، جهاد ، وقف ، وصیت ، نکاح ، ارث و دیات سخن گفته اند.
← در زکات
۱. ↑ مجمع الفائدة، ج۴، ص۱۵۱.
...

[ویکی الکتاب] معنی فَقْرَ: فقر - تهیدستی -محتاج -نیازمند
معنی مَسْکَنَةُ: شدت فقر(کلمه مسکنت به معنای شدت فقر است و ظاهرا مسکنت این است که انسان به جائی از فقر و یا هر فقدانی برسد که راه نجاتی از آن نداشته باشد )
معنی إِمْلاَقٍ: فقر-تنگدستی
معنی بَأْسَاءُ: شدت - فقر
معنی عَیْلَةً: فقر و تنگدستی
معنی فَاقِرَةٌ: آسیب دیدن ستون فقرات (از ماده فقر است )
معنی خَصَاصَةٌ: فقر و حاجت (جمله "لَوْ کَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ "یعنی هرچند خودشان به آن احتیاج داشته باشند.)
معنی خُلَّةٌ: دوستی بسیار نزدیک( اصل آن از خلت به معنی فقر وحاجت است وبه رابطه دوستی که چنان نزدیک باشد که انسان تنها حوائجش را به او بگوید نیز اطلاق می گردد )
معنی خَلِیلاًَ: دوست بسیار نزدیک( کلمه خلیل از نظر مصداق ، خصوصیتر از کلمه صدیق است . چون دو نفر دوست همین که در دوستی و رفاقت صادق باشند ، کلمه صدیق بر آندو صادق است ، ولی باین مقدار آندو را خلیل نمیگویند ، بلکه وقتی یکی از آندو را خلیل دیگری مینامند ، که حوائج خو...
تکرار در قرآن: ۱۴(بار)
حاجت. فقیر: حاجتمند. احتیاج رااز آن فقر گفته‏اند که آن به منزله شکسته شدن فقارظهر (ستون فقرات) است در تعّذر رسیدن به مراد(مجمع). ناگفته نماند: حاجت یکدفعه حاجت ذاتی است مثل . ای مردم شما به خدا محتاجید و خدا اوست بی نیاز ستوده. این شامل حال همه است حتی میلیادرها، و یک دفعه به معنی ناداری و بی چیزی است مثل . و . فاقره: داهیه بزرگ. این از آن است که بلای بزرگ پشت انسان را می‏شکند . چهره هائی در آن روز درهم کشیده است توقع دارد که بلائی کمرشکن به سرش آید. . راجع به فرق مسکین و فقیر به «سکن» رجوع شود.

فقر یا تهیدستی یا تنگدستی، وضعیتی است که فرد دارایی مادی یا درآمد کافی برای رفع نیازهای اولیه خود را ندارد[ ۱] فقر می تواند علل و آثار گوناگون اجتماعی، اقتصادی و سیاسی را داشته باشد. [ ۲]
هنگام ارزیابی فقر در آمار یا اقتصاد دو معیار اصلی وجود دارد:
• فقر مطلق که درآمد را با مقدار مورد نیاز برای رفع نیازهای اولیه شخصی مانند غذا، پوشاک و سرپناه مقایسه می کند. [ ۳]
• فقر نسبی زمانی اندازه گیری می شود که یک فرد نتواند حداقل سطح استانداردهای زندگی را در مقایسه با دیگران و در همان زمان و مکان خود فرد برآورده کند. تعریف فقر نسبی از کشوری به کشور دیگر یا از جامعه ای به جامعه دیگر متفاوت است. [ ۴] به عنوان مثال اقتصاد ایالات متحده ممکن است در ایران و دیگر کشورها به عنوان بزرگترین و ثروتمندترین کشور در اقتصاد جهان شناخته شود اما بر اساس اداره سرشماری ایالات متحده آمریکا در سال ۲۰۱۹ میلادی[ ۵] ( قبل از دنیاگیری کووید - ۱۹ ) ، فقر نسبی در این کشور ۱۰. ۵٪ اعلام شده و ۳۴ میلیون نفر در این کشور فقیر شناخته می شوند.
از نظر آماری، تا سال ۲۰۱۹ میلادی، بیشتر جمعیت جهان در فقر زندگی می کنند: با برابری قدرت خرید دلار آمریکا، ۸۵ درصد مردم با کمتر از ۳۰ دلار در روز، دو سوم با کمتر از ۱۰ دلار در روز و ۱۰ درصد با کمتر از ۱. ۹۰ دلار زندگی می کنند ( فقر شدید ) . [ ۶] بر اساس گزارش گروه بانک جهانی در سال ۲۰۲۰، بیش از ۴۰ درصد از فقرا در کشورهای متاثر از جنگ زندگی می کنند. [ ۷] حتی زمانی که کشورها توسعه اقتصادی را تجربه می کنند، فقیرترین شهروندان کشورهای با درآمد متوسط غالباً سهم کافی از افزایش ثروت کشورهای خود را به دست نمی آورند تا از فقر خارج شوند. [ ۸] دولت ها و سازمان های غیردولتی سیاست ها و برنامه های مختلفی را برای فقرزدایی از جمله برق رسانی در مناطق روستایی یا سیاست های «اول تامین مسکن» در مناطق شهری تجربه کرده اند. چارچوب های سیاست بین المللی برای کاهش فقر، که توسط سازمان ملل متحد در سال ۲۰۱۵ میلادی ایجاد شد و در برنامه و هدف توسعه پایا ۱ این سازمان خلاصه شده است.
نیروهای اجتماعی، مانند جنسیت، ناتوانی و معلولیت، نژاد یا قومیت، می توانند مسائل مرتبط با فقر را برای - زنان، کودکان و اقلیت ها که بار نابرابری فقر را به دوش می کشند، تشدید کند. علاوه بر این، افراد فرد فقیر در برابر تأثیرات سایر مسائل اجتماعی، مانند اثرات زیست محیطی صنعت یا تأثیرات تغییرات آب و هوایی یا سایر بلایای طبیعی یا رویدادهای شدید آب و هوایی آسیب پذیرتر هستند. فقر همچنین می تواند سایر مشکلات اجتماعی را بدتر کند. فشارهای اقتصادی بر جوامع فقیر اغلب در جنگل زدایی، از بین رفتن تنوع زیستی و درگیری های قومی و قبیله گرایی نقش دارد. به همین دلیل، اهداف توسعه پایدار سازمان ملل متحد و سایر برنامه های سیاست بین المللی، مانند بهبود بین المللی از COVID - 19، بر ارتباط فقرزدایی با سایر اهداف اجتماعی تأکید دارند. [ ۹]

فقر (poverty)
موقعیتی که در آن نیازهای اولیۀ زندگی انسان ها (نظیر سرپناه و غذا و پوشاک) برآورده نشود. در ۱۹۹۵ بیش از یک پنجم از جمعیت جهان در فقر شدید به سر می بُرد که ۷۰ درصد از آنان را زنان تشکیل می دادند. هر سال نزدیک به۱۳.۵میلیون کودک زیر پنج سال براثر بیماری های ناشی از فقر (نظیر سرخک، اسهال، مالاریا، سینه پهلو، و بدغذایی) می میرند. بنابر گزارش سالانۀ «صندوق کودکان سازمان ملل متحد» (یونیسف)، ۶۰۰میلیون کودک همچنان در فقر به سر می برند. در مورد معیار زندگی پایین ترین سطح مناسب (معروف به «سطح فقر») تعریف های گوناگونی وجود دارد. در «اتحادیۀ اروپا» کسی فقیر به شمار می رود که درآمدش از نصفِ میانگین درآمد مورد نظر اتحادیۀ اروپا (۱۵۰پوند در هفته ) کمتر باشد؛ براساس این تعریف، ۵۰میلیون نفر در اتحادیۀ اروپا فقیرند (۱۹۹۳). فقر مطلق با فقر نسبی تفاوت دارد. در فقر مطلق، فرد فاقد غذا و پوشاک و سرپناه لازم برای ادامۀ حیات است. در فقر نسبی، فرد از لحاظ اقتصادی نمی تواند در جامعه به طور کامل سهیم شود. در بسیاری از کشورها فقرِ مطلق عام و پایدار است و به صورت فقر غذایی، عمر کوتاه و میزان مرگ ومیر زیاد کودکان جلوه گر می شود. فقر مطلق ممکن است از فقدان منابع کافی در کشور یا توزیع ناعادلانۀ ثروت ناشی شود. در «اجلاس سران سازمان ملل» برای بررسی مسئلۀ توسعۀ اجتماعی، که در مارس ۱۹۹۵ در کپنهاگ دانمارک برپا شد، طرحِ زدودنِ فقر از جهان، اشتغال همگانی و مقابله با بی عدالتی اجتماعی تصویب شد. بنابراین طرح، کشورهای صنعتی ملزم شدند که از میزان بدهی های کشورهای در حال توسعه بکاهند و بیست درصد از کمک های خارجی شان را به رفع نیازهای اولیۀ اجتماعی اختصاص دهند.

فقر (عرفان). اصطلاحی عرفانی. عارفان فقر را نه تنها به معنیِ منزّه شدن از مالکیّت اشیا دانسته اند، که آن را به معنیِ ایمان آوردن به این که تمامیِ مالکیّت ها مجازی و غیرحقیقی است دانسته اند. بدیهی است که اگر سالکی به این مقام نایل شود، نه تنها دلبستگی ای به کثرات نمی یابد، که اصلاً آثاری از این کثرات بر قلب او نمی نشیند. از این رو در سلوک استوارتر و پویاتر می شود. عارفان احادیثی را که دالّ بر فضیلت فقر است همین گونه تفسیر کرده اند. غالباً صوفی را فقیر می نامند و گاهی آن را با مقام فنا برابر می دانند. اولین صوفیان از کلمۀ فقر، بی چیزی و بی ارزش دانستن اسباب دنیا و لذایذ را در نظر داشته اند، اما برای صوفیان زمان های بعد فقر معنی وسیع تری پیدا کرد، در این دوره فقر به معنی استغنا و بی نیازی گرفته شده است. این استنباط های متضاد از دو حدیث، که به حضرت پیامبر (ص) منسوب است، گرفته شده است. ایشان دربارۀ فقر فرمودند: فقر فخر من است و من به آن افتخار می کنم. و در جایی دیگر فرمودند: نزدیک است فقر با کفر برابر شود. مقصود از فقر در حدیث دوم فقر اقتصادی است.