میرزا اقاخان کرمانی

فرهنگ فارسی

( میرزا آقا خان کرمانی ) میرزا عبدالحسین خان معروف به میرزا آقا خان فرزند میرزا عبدالرحیم بردسیری در سال ۱۲۷٠ هجری قمری در کرمان متولد شد و تحصیلات مقدماتی را در کرمان انجام داد و علوم ریاضی و طبیعی و حکمت الهی فرا گرفت و از صرف و نحو و حساب و منطق و هیات قدیم بهره کامل داشت

دانشنامه آزاد فارسی

میرزا آقاخان کرمانی. میرزا آقاخان کرمانی (۱۲۷۰ـ۱۳۱۴ق)
(شهرت میرزا عبدالحسین خان کرمانی پسر میرزا عبدالرحیم بردسیری) نویسنده و روزنامه نگار اصلاح طلب و آزادی خواه ایرانی. علوم متداول دینی را در زادگاهش فراگرفت و ریاضی، فلسفه و حکمت طبیعی را نیز آموخت. در ۱۳۰۲ق براثر مظالم حاکم کرمان به اصفهان رفت و به خدمت ظل السلطان درآمد و پس از مدتی عازم تهران شد و از آن جا به استانبول رفت و به حلقۀ یاران و هم فکران سیدجمال الدین اسدآبادی پیوست و چندی اندیشۀ اتحاد اسلام را تبلیغ کرد. زبان ترکی و فرانسوی را فرا گرفت و به نگارش مقاله در روزنامۀ اختر و تدریس در مدرسۀ ایرانیان استانبول پرداخت . پس از مدتی اندیشۀ اتحاد اسلام را ترک گفت و به اندیشه های ملّی گرایانه و فرهنگ ایران باستان و مخالفت با اعراب رو آورد و به آیین زردشتی تعلق خاطر نشان داد. پس از ترور ناصرالدین شاه ، دولت عثمانی او را به همراه دوستان هم فکرش شیخ احمد روحی و حاجی میرزا حسن خبیرالملک دستگیر کرد و تحویل دولت ایران داد. به دستور محمدعلی میرزا ولیعهد، هر سه را در تبریز اعدام کردند. از آثارش: هشت بهشت؛ آینۀ سکندری ؛ نامۀ باستان ؛ هفتاد و دو ملت ؛ انشاءالله و ماشاءالله ؛ قهوه خانه سورات ؛ سالارنامۀ منظوم؛ رسالۀ خرید خوزستان؛ ترجمۀ قسمتی از تلماک فنلون، صد خطابه (در انتساب این کتاب به میرزا آقاخان کرمانی تردید است).

پیشنهاد کاربران

میرزا عبدالحسین کرمانی معروف به میرزا آقاخان کرمانی، ( ۱۲۷۰ هجری قمری/۱۸۵۴ میلادی – ۱۳۱۴ هجری قمری/۱۸۹۶ میلادی ) نویسنده، روشنفکر، و از نمونه های ممتاز نسل اول ملی گرایان سکولار بود. او در مشیز، روستایی در جنوب غربی کرمان، در یکی از خانواده های معتبر محلی با پیش زمینه ای غنی در تصوف متولد شد. تحصیلات سنتی را در زبان های فارسی و عربی، ادبیات و صرف و نحو، فن بیان، منطق، ریاضیات، فقه، تاریخ و الهیات پشت سر گذاشت. او که شیفته ایده های اخلاقی بود، تحصیلات خود را در فلسفه ادامه داد. از طریق یکی از معلمینش، حاجی سید جواد کربلایی، بابیه را کشف کرد و ظاهراً به آن گروید، اما به پی جویی ایدئولوژی ها و آیین های نوین ادامه داد. در سال ۱۳۰۱ قمری، مختصری متصدی دریافت مالیات بخش بردسیر بود، مسئولیتی که به او اجبار شده بود و او آن را به دیگران واگذار کرد، و پس از مشاجره ای با حاکم که کرمانی را مسئول کسری پرداخت ها می دانست پایان یافت. او در سی سالگی تصمیم به ترک ولایت خود کرد. پس از دو سال زندگی در اصفهان که در خدمت ظل السلطان به کار مشغول بود و به یک حلقه ادبی پیوسته بود که به بحث دربارهٔ ایده های نو و مترقی می پرداخت، چند ماهی را در تهران گذراند و در سال ۱۳۰۳ قمری تا حدّی برای فرار از تلاش مستمر مقامات کرمان برای استرداد او به کرمان، به مشهد و از آنجا از طریق رشت و بادکوبه به استانبول رفت. در همان سال سفر کوتاهی به قبرس داشت و در آنجا با میرزا یحیی نوری معروف به صبح ازل، رهبر شاخه بابی ازلی، دیدار و با دختر او ازدواج کرد. او در ده سال باقیمانده عمرش در پایتخت عثمانی ماند.
...
[مشاهده متن کامل]

میرزا آقاخان را می توان در کنار میرزا فتحعلی آخوندزاده از بنیان گذاران ناسیونالیسم نوین ایرانی دانست. وی به همراه دو هم فکر خود احمد روحی و میرزا حسن خان خبیرالملک در تبریز به طرز فجیعی سر بریده شدند. پوست سر آن ها را کندند و در سر آن ها کاه کردند و به تهران ارسال کردند.
پدرش میرزا عبدالرحیم مشیزی، از خان های بردسیر کرمان و از پیروان آیین یارسان ( اهل حق ) بود. مادرش نیز نوهٔ میرزا محمدتقی کرمانی معروف به مظفرعلی شاه کرمانی ( از هواداران مشتاق علی شاه کرمانی ) بود. بنا به گفته فریدون آدمیت در کتاب اندیشه های میرزا آقاخان کرمانی، جده پدری او از زرتشتیان کرمان بود که بعداً مسلمان شده بودند و شاید همین موضوع در علاقه او به دین باستانی ایران، تأثیر داشت. میرزا آقا خان در سال ۱۲۷۰ هجری قمری ( ۱۲۳۲ خورشیدی ) در قلعهٔ مشیز از بلوکات بردسیر زاده شد.

میرزا اقاخان کرمانیمیرزا اقاخان کرمانیمیرزا اقاخان کرمانیمیرزا اقاخان کرمانی
منابع• https://fa.wikipedia.org/wiki/میرزا_آقاخان_کرمانی

بپرس