عَرضۀ پول (money supply) مقدار پول در گردش در هر اقتصاد، در زمانی معین، شامل اسکناس، مسکوکات و سپرده های مربوط به چک ها و اسناد اعتباری واریزی و سایر سپرده های مورد استفاده برای پرداخت های روزانه. تغییرات در مقدار وام تعیین کنندۀ اصلی تغییرات در عرضۀ پول است. یکی از اصول مهم پول محوری این است که افزایش عرضۀ پول فراتر از نرخ رشد اقتصادی، علت اصلی تورم است.
عرضه پول یا به عبارت صحیح تر، حجم نقدینگی، مجموع پول و شبه پول است، عرضه پول در یک کشور به معنای مجموع اسکناس ها و مسکوکات و سپرده های دیداری در یک کشور است. تفاوت عرضه پول با حجم پول یک کشور، در سپرده های غیر دیداری افراد نزد بانک هاست. عرضه پول شامل تمامی پول های منتشر شده توسط سیستم بانکی و دیگر انواع سپرده هایی است که توسط عموم مردم در بانک های تجاری و سایر موسسات سپرده گذاری از قبیل اتحادیه های اعتباری نگهداری می شود. بانک مرکزی به عنوان گردانندهٔ اصلی بازار پول در اقتصاد کشورها می تواند از طریق اعمال سیاست پولی انبساطی مثلاً خرید اوراق قرضه از دولت ( افزایش پایه پولی ) میزان عرضه پول را در سطح جامعه افزایش دهد و در حالت برعکس هم از طریق اعمال سیاست پولی انقباضی مثلاً فروش اوراق قرضه به دولت ( کاهش پایه پولی ) میزان عرضه پول را در سطح جامعه کاهش دهد. بییادیگآرباشه ... [مشاهده متن کامل]
چون میزان کالا و خدمات در جامعه محدود است، پس باید میزان عرضه پول به اندازه ای باشد که با کالا و خدمات برابری کند. اگر میزان عرضه پول افزایش یابد، کالا و خدمات در جامعه کم شده و قیمت ها افزایش می یابد ( تورم ) . کنترل عرضه پول از مهم ترین خواسته های کشورها است و سیاست های گوناگونی را بدین منظور تدوین می کنند. برای نمونه افزایش فناوری و تولید درون مرزی، که با گردآوری کالای کافی و بسنده، از تورم جلوگیری می کند درصورت رشد متناسب عرضه پول و سطح تولید در جامعه، می توان تا حدود زیادی از بروز تورم در اقتصاد جلوگیری کرد، این موضوع توسط نظریه مقداری پول ( نظریه مبادله ای ) که به صورت ساده MV=PY مطرح می شود و در آن M نشان دهنده حجم عرضه پول، V سرعت گردش پول، P سطح قیمتها و بالاخره Y سطح تولید در اقتصاد است، توجیه می شود. در رابطه فوق فرض بر این است که تولید بر مبنای رشد بهره وری، با یک نسبت معینی در طول یکسال مالی رشد می کند، درصورتیکه رشد حجم عرضه پول متناسب با رشد تولید باشد، با فرض ثبات سرعت گردش پول در طول دوره مالی، سطح قیمتها نیز ثابت می ماند اما چنانچه عرضه پول بیشتر از رشد تولید رشد داشته باشد، برای برقراری تساوی در معادله فوق می بایست این نابرابری از طریق رشد قیمتها رفع شود و در صورت کمتر بودن رشد عرضه پول از رشد تولید، با توجه به کمبود منابع مالی لازم تقاضا کاهش یافته و بدنبال آن برای جلوگیری از کاهش عرضه می بایست سطح قیمتها کاهش یابد تا تساوی برقرار باشد. بدیهی است که در چنین حالتی با افزایش معین سرعت گردش پول در اقتصاد می توان بازهم بدون ایجاد تورم تولید را افزایش داد.