برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
98 1618 100 1
شبکه مترجمین ایران

خرداد

/xordAd/

معنی اسم خرداد

اسم: خرداد
نوع: پسرانه
ریشه اسم: اوستایی-پهلوی
معنی: کمال، رسایی، نام ماه سوم از سال شمسی، نام فرشته نگهبان آب، روز ششم از هر ماه شمسی در ایران قدیم، از شخصیتهای شاهنامه، نام یکی از پنج تن بزرگان درگاه قباد پادشاه ساسانی

معنی خرداد در لغت نامه دهخدا

خرداد. [ خ ُ ] (اِ) نام ماه سیُم است از سال شمسی و آن مدت بودن آفتاب است در برج جوزا. (از برهان قاطع). ماه آخر بهار است. (از ناظم الاطباء). خردادماه جلالی است و مطابق جوزای عرب و ایار سریانی و سی ودو روز است ، اول آن تقریباً مطابق بیستم ماه مه ٔ فرانسوی است. مایوس رومی از دهم اردیبهشت شروع میشود وتا دهم خرداد ادامه دارد. (یادداشت بخط مؤلف ). بهندی آنرا اساره نامند. (شرفنامه ٔ منیری ) :
ماه خرداد بر تو فرخ باد
آفرین باد بر مه خرداد.
فرخی.
ز جور لشکر خرداد ومرداد
تواند داد ما را هیچکس داد؟
ناصرخسرو.
محالست این طمع هیهات هیهات
کسی دیدی که دادش داد خرداد
زبهر آنکه تا در دامت آرد
چو مرغان مر ترا خرداد خور داد.
ناصرخسرو.
کرا خورداد گیتی مرد بایدْش
از آن آید پس خرداد مرداد.
ناصرخسرو.
زینت باغ ماه خرداد است
گر بباده گرایی از داد است.
مسعودسعد (دیوان چ رشید یاسمی ص 655).
فروغ روی و رایت گر فتد بر تیره شب گردد
ز روز آخر خرداد روشن تر شب یلدا.
مسعودسعد.
- کارخانه ٔ خرداد ؛ کنایه از موقع روییدن گیاهها :
بزوج نامیه نقش بهار می بندد
نسیم خلق تو در کارخانه ٔ خرداد.
سیف اسفرنگی (از جهانگیری ).
|| نام روز ششم باشد از هر ماه شمسی و فارسیان در این روز عید کنند بنابر قاعده ٔ کلی که میان ایشان مقرر است که چون نام ماه و نام روز موافق باشد جشن و عید نمایند و این جشن را جشن خردادگان خوانند. نیک است در این روز طلب حاجات از ملائکه و فرشته هاکردن و زن خواستن. (از برهان قاطع) (از انجمن آرای ناصری ) (از فرهنگ جهانگیری ) (از آنندراج ) (از ناظم الاطباء) :
پراندیشه از بلخ شد سوی ری
بخرداد فرخنده از ماه دی.
فردوسی.
مه اردیبهشت و روز خرداد
جهان از خرمی چون کرخ بغداد.
(ویس و رامین ).
- خردادروز ؛ روز خرداد.
برون رفت شادان بخردادروز
بنیک اختر و فال گیتی فروز.
فردوسی.
|| (اِخ ) ...

معنی خرداد به فارسی

خرداد
در آیین زردشتی یکی از امشاسپندان مظهر کمال اهور مزدا درین جهان و در جهان مینوی بخشایش ایزدی جزای اعمال نیکوکاران است .نگهبانی آب با اوست و موکل روز ششم هر ماه شمسی ( خردادروز ) و سومین ماه هر سال شمسی (خردادماه) است .
ماه سوم ازسال خورشیدی، ماه آخربهار
( اسم ) ۱ - ماه سیم از سال شمسی . ۲ - روز ششم از ماه شمسی .
نام مادر اردشیر و قنطره خرداد و میان ایدج و رباط در سمرقند منسوب بدوست آن از عجایب دنیاست طول آن هزار ذرع و بالای آن صد و پنجاه ذرع و بیشتر پایه آن از ارزیر و آهن است .
در دوره ساسانی بجای آنکه هر چهار سال یک روز بماه آخر سال اضافه کنند و بجای ۲۹ روز سی روز بحساب آورند و علت آن را کبیسه بودن ذکر نمایند هر ۱۲٠ سال یک ماه بدوازده ماه اضافه می کردند و آن سال را بجای دوازده ماه سیزده ماه حساب می نمودند و ماه سیزدهم را بنوبت بعد از ماهی افزوده می گفتند فروردین اول فروردین دوم اردیبهشت اول اردیبهشت دوم خرداد اول خرداد دوم الی آخر .
نام یکی از شاهان ساسانی است بنا بر قول مجمل التواریخ و القصص : پادشاهی خرداد پرویز یکسال بوده گویند بمرد و نیز روایتی است که کسری نامی دیگر بنشاندند از فرزندان اردشیر بابک و پس بکشتند .
روز ششم هر ماه است
( اسم ) جشنی در ایران باستان که در روز خرداد ( ششم ) از ماه خرداد بر پا میشده .
ماه سوم بهار است و آفتاب در این ماه در برج جوزا باشد .
از ماههای پائیز بوده است اول آن تقریبا با سوم آبانماه جلالی و نوزدهم اکتبر فرانسوی تطبیق می کرده است .
مصحف [ آذر فره بغ ] است .
نام آتشکد ...

معنی خرداد در فرهنگ معین

خرداد
(خُ) [ په . ] (اِ.) ۱ - نام یکی از امشاسپندان و ایزد موکل بر آب . ۲ - ماه سوم از سال شمسی . ۳ - نام روز ششم از هر ماه خورشیدی .

معنی خرداد در فرهنگ فارسی عمید

خرداد
۱. ماه سوم از سال خورشیدی، ماه آخر بهار.
۲. [قدیمی] روز ششم از هر ماه خورشیدی.

خرداد در دانشنامه اسلامی

خرداد
خرداد، نام یکی از امشاسپندان، نام ششمین روز ماه و سومین ماه سال در گاه شماری های زردشتی ایران و نام سومین ماه سال در گاه شماری هجری شمسی است.
واژه خرداد از صورت اوستاییhaur vatat و واز دو جزء haurva به معنی تام و کامل و بی عیب و data به معنی قانون، کاربردی دیرینه در متون ایران پیش از اسلام دارد. این واژه، به صورت های صرفی گوناگون، در اوستا و متون ایرانی میانه (اعم از فارسی میانه، پهلوی و سغدی) دیده می شود. این واژه در متون سغدی و مانوی به صورت rt t، با اندک تغییری در متون کتابی پهلوی به صورت hwrdt و در متون کتیبه ای پهلوی به صورت hwld (t) /hwrd (t) و در سفال نوشته های نَسا به صورت hrwtt به کار رفته است. در متون دوره اسلامی این نام به صورت های خرداد، خرداذ و خرذاذ آمده است. ابوریحان بیرونی، علاوه بر صورت های مذکور، نام ماه خرداد را به صورت هروداد و ردد نیز ضبط کرده است (صورت سغدی واژه). در گویش طبری نام این ماه به صورت هَرَماه ضبط شده است که تصحیفی از شکل خرداد به شمار می آید.
خرداد در امشاسپندان
خرداد در مقام یکی از امشاسپندان وظایف خاصی برعهده داشته است. خرداد، ششمین امشاسپند از میان هفت امشاسپند و همکارِ تیر و باد و فروردین، و فرشته موکل بر آبهاست. به نوشته بیرونی، خرداد عهده دار تربیت خلق و موکل بر درختان و گیاهان و رفع آلودگی از آب هاست. بنابر بندهش، خرداد سَروَرِ سال ها و ماه ها و روزهاست. در متن پهلوی دیگری، به نام سی روزه، نیز به سروری خرداد بر روزهای سال اشاره شده است. یکی از یشتهای کوچک اوستا متعلق به خرداد امشاسپند است که در آن به ستایش خرداد اشاراتی شده است از میان موجودات اهریمنی (دیوان)، دیو «تَریز» متضاد خرداد است. در تعدادی از متون پهلوی نام خرداد به صورت جفت در کنار دیگر امشاسپند، امرداد، ذکر شده است. شباهت واژگانی جفت خرداد و مرداد با نام جفت اسطوره ایِ بابِلی، هاروت و ماروت ، باعث شده است تا درباره یکی بودن این دو جفت یا تحت تأثیر قرار گرفتن آن ها از یکدیگر بحث هایی مطرح شود؛ اما به نظر می رسد یافتن منشأ مشترک دیگری برای این دو مفهوم، جز شباهت واژگانی، دشوار است (برای شباهت های هاروت و ماروت با جفت خرداد و مرداد رجوع کنید به اینجا).
خرداد در دین زردشتی
خرداد یکی از روزهای ماه در گاه شم ...

خرداد در دانشنامه ویکی پدیا

خرداد
خُرداد (در فارسی افغانستان:جوزا)، سومین ماه سال خورشیدی و سومین و آخرین ماه فصل بهار است. این ماه ۳۱ روز دارد و از روز ۶۳م سال شروع شده و در روز ۹۳م سال پایان می یابد.
٢١_١٣٩٥، حبيب،خواننده،آهنگ ساز،نوازنده و ترانه سراي ایرانی.
۲–۱۳۹۰- ناصر حجازی، مربی و فوتبالیست ایرانی.
۱۲–۱۳۹۲- جلال الدین طاهری، محقق ایرانی، الاهیدان و فیلسوف اسلامی.
۱۶–۱۳۸۶- رونالد ریگان، چهلمین رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا.
۲۵–۱۳۹۱- حسن کسائی، استاد ممتاز موسیقی کلاسیک ایرانی.
۲۷–۱۳۹۲- جلیل شهناز، نوازنده تار ایرانی.
۳۱–۱۳۹۲- عبدالعزیز فرمانفرمائیان، معمار ایرانی.
۳۱_۳_۱۳۷۳دکتر چمران
۵_۱۳۹۷، ناصر ملک مطیعی، بازیگر ایرانی.
برج فلکی خردادماه برج جوزا (دوپیکر) است که سومین برج فلکی از دایرةالبروج است. نماد برج خرداد، دو پیکره نامیده می شود.
در گاه شماری رسمی ایران نام این ماه از نام ماه سوم گاه شماری اوستایی نو برگرفته شده است. در گاه شماری ششمین روز هر برج خرداد روز نام دارد و در خردادروز از خردادماه، جشن خردادگان برگزار می شود. «خرداد» در اوستا «هـَئوروَتات» و در پهلوی «خُردات» یا «هُردات» نام یکی از امشاسپندان است.
هـَیوروَتات (Haurvtāt) به معنی تندرستی و در زبان پهلوی خُردات یا هُردات به معنی رسایی و کمال است. نیبرگ هئورتات را از خانواده salvus لاتینی به معنی تندرستی و خوشی جهانی می داند. هـَیوروَتات، در اسطوره های ایرانی و زرتشتی، پنجمین امشاسپند و پاسدارنده آب ها و سرسبزی است.
خرداد به این موارد اشاره دارد:
خرداد سومین ماه هجری شمسی در تقویم رسمی ایران
خرداد یا هیوروتات پنجمین امشاسپند در آیین مزدیسنا
خرداد روزنامه ای بود به مدیرمسئولی عبدالله نوری و سردبیری علی حکمت، که از روز شنبه ۱۴ آذر ۱۳۷۷ در ایران منتشر شد و در سال ۱۳۷۸ توقیف شد.
عیسی خندان
عمادالدین باقی
این روزنامه در کنار روزنامه صبح امروز ...


چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

خرداد در دانشنامه آزاد پارسی

خُرداد
(در اوستایی: هَئوروَهَ تاتَه، به معنی کمال و رَسایی) یکی از اَمشاسپَندان در آیین زَردُشتی. خرداد در اوستا اغلب با اَمُرداد همراه است. این دو، نمایندۀ کمال و دوام در جهان مینوی و پرستاران آب و گیاه در جهانِ خاکی اند. سومین و ششمین روز هر ماه در تقویم زَردُشتیان خرداد نامیده می شود.

نقل قول های خرداد

خرداد (جوزا) سومین ماه سال خورشیدی و آخرین ماه فصل بهار است.
• «خرداد همیشه مهم ترین ماه سال برای مردم ایران بوده چرا که رقم زننده سرنوشت مردم ایران است؛ چه این سرنوشت خوب باشد و چه بد. هر خردادی که می آید و می رود، می تواند باعث شور و نشاط در مردم شود و می تواند یأس و ناامیدی به همراه داشته باشد.» -> منیژه حکمت
• «خرداد، ماه پرحادثه و پرتلاطمی است به هزارویک دلیل ساده و پیچیده. اول اینکه نتیجه امتحان بچه ها در خردادماه اعلام می شود. دوم به این خاطر که سوم خرداد روز آزادی خرمشهر است؛ یعنی یکی از مهم ترین پیروزی های کشور در حفظ تمامیت ارضی و سوم اینکه روز دوم خرداد هنوز برای مردم مهم است.» -> بهروز بقایی

خرداد در جدول کلمات

سومین برج از برجهای دوازده گانه پس از ثور و پیش از سرطان مطابق خرداد ماه
جوزا

خرداد را به اشتراک بگذارید

پیشنهاد کاربران

واژگا
خرداد=خر داد
خر= اخورا=خورشید
داد=دادا
اخورادادا=اهورا دادای آسمانی
دادا=ماما=مادر=ماه
خرداد= خداوند XY آسمانی
شهریار آریابد
در اوستا " هورتات " به معنای رسایی و کمال.
من
خطای در عبارت " نام ماه سوم از سال شمسی " و صحیح آن " نام برج سوم از سال شمسی"
علی سیریزی
سومین ماه سال خورشیدی و سومین و آخرین ماه فصل بهار‌است. برابر ماه جوزا افغانستان و شش روز هر ماه گاهنامه پارسی معادل واژه هـَیوروَتات به معنی تندرستی و در زبان پهلوی خُردات یا هُردات به معنی رسایی و کمال است. نیبرگ هئورتات را از خانواده salvus لاتینی به معنی تندرستی و خوشی جهانی می‌داند.هـَیوروَتات، در اسطوره‌های ایرانی و زرتشتی، پنجمین امشاسپند و پاسدارنده آب‌ها و سرسبزی است
علی باقری
خرداد:
دکتر کزازی در مورد واژه ی " خرداد" می نویسد : (( خرداد در پهلوی در ریخت هردات hordāt بکار می رفته است.در اوستایی هَئُوروَتات ا ست و پنجمین از امشاسپندان ششگانه یا ویژگی های بنیادین اهورامزداست . این ویژگی به معنی کمال و " بَوَندگی " است . خرداد ، در گاهشماری کهن ایران که پایه ی آن بر سی روز ماه نهاده شده بوده است ، نه بر هفته ، شش روز است. ))
((برون رفت شادان به خرداد روز
به نیک اختر و فال گیتی فروز))
(نامه ی باستان ، جلد اول ، میر جلال الدین کزازی ، 1385، ص 306.)
آيناز
ماه خرداد يه كى از ماه هاى شمسى از كه در فصل بهار ♥️ به وجود مى آيد

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

پارچه گرامی

تازه ترین پیشنهادها

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• خرداد ماه   • سایت بهار نیوز   • خرداد ماهی   • افتاب نيوز   • عکس خرداد   • سایت اصولگرایان   • نماد خرداد   • سایت انصاف نیوز   • معنی خرداد   • مفهوم خرداد   • تعریف خرداد   • معرفی خرداد   • خرداد چیست   • خرداد یعنی چی   • خرداد یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی خرداد

کلمه : خرداد
اشتباه تایپی : ovnhn
آوا : xordAd
نقش : اسم
عکس خرداد : در گوگل

آیا معنی خرداد مناسب بود ؟           ( امتیاز : 98% )