برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
99 1459 100 1

جام جم

/jAmejam/

معنی جام جم در لغت نامه دهخدا

جام جم. [ م ِ ج َ ] (اِخ ) پیاله ٔ جمشید که ساخته ٔ حکما بود. از هفت فلک در او معاینه و مشاهده کردی. (شرفنامه ٔ منیری ). پیاله ٔ جم و پیاله یا آئینه ٔ سلیمان و یا اسکندر که همه ٔ عالم در آن بنا بر افسانه نموده میشد. (ناظم الاطباء). جام جمشید. جام جهان آرا. جام جهان نما. جام جهان بین. جام کیخسرو. جام گیتی نما. جام عالم بین. و رجوع به جام جهان نما شود.
جام جم یا جام جهان نما در شاهنامه منسوب به جمشید نیست بلکه فردوسی آن را به کیخسرو نسبت کرده است :
تاکی زکاس ذویزن گاهی عسل گاهی لبن
می کش بسان تهمتن اندر عجم از جام جم.
سنائی.
جام جم خاص تست خاقانی
دردی دهر دلگسل چه خوری ؟
خاقانی (دیوان چ عبدالرسولی ص 856).
زان جام جم که تا خط بغداد داشتی
بیش از هزار دجله مزیدم بصبحگاه.
خاقانی.
گر چه خرد در خطا است بر خط می دار سر
تا خط بغداد ده دجله صفت جام جم.
خاقانی (ایضاً ص 387).
عمر جام جم است کایّامش
بشکند خرد پس ببندد خوار.
خاقانی.
آن جام جم پرورد کو، آن شاهدرخ زرد کو
آن عیسی هر دردکو، تریاق بیمار آمده.
خاقانی.
ما بمستی جام جم برداشتیم.
عطار.
سخن میرفت دوش از لوح محفوظ
نگه کردم چو جام جم نباشد.
عطار.
بسعی ای آهنین دل مدتی باری بکش کآهن
بسعی آئینه ٔ گیتی نماو جام جم گردد.
سعدی.
روان تشنه ٔ ما را بجرعه ای دریاب
چو میدهند زلال خضر ز جام جمت.
حافظ.
سالها دل طلب جام جم از ما میکرد
آنچه خود داشت ز بیگانه تمنا میکرد.
حافظ.
حافظ مرید جام جم است ای صبا برو
وز بنده بندگی برسان شیخ جام را .
حافظ.
دلی که غیب نمایست و جام جم دارد
ز خاتمی که دمی گم شود چه غم دارد.
حافظ.
جام جم آئینه دار کاسه ٔ زانوی ماست
ما چو طفلان هر طرف بهر تماشا میرویم.
صائب.
جهان ای برادر چو جام جم است
نماینده ...

معنی جام جم به فارسی

جام جم
مثنویی است بپارسی اثر اوحدی مراغه یی که آنرا بنام غیاث الدین محمد وزیر کرده و شامل پنج هزار بیت است این منظومه در سال ۷۳۳ ه. ق بنظم در آمده و در آن افکار عرفانی و مطالب اخلاقی و اجتماعی و تربیتی مانند آداب و رسوم مناسبات با مردم و شرایط ساختن عمارات و شهر و اصول تربیت اولاد و راه مردی و مردمی آمده . در قسمت اخیر جام جم از صفات مرشد و مقامات سالک و اصطلاحات عارفان مانند دل و نفس و عشق و سماع و امثال آن سخن رفته است .
پیاله جمشید که ساخته حکما است

معنی جام جم در فرهنگ معین

جام جم
(مِ جَ) (اِمر.) جام گیتی نما، جام جهان نما. جامی که جمشید چهارمین پادشاه پیشدادی اختراع کرد و در آن اوضاع جهان را مشاهده می کرد، این جام بعدها به کیخسرو و دارا رسید. در عرفان از این جام به دل تعبیر می شود.

جام جم در دانشنامه ویکی پدیا

جام جم
جام جم، یا جام جهان نما، جامی بود که همهٔ جهان در آن دیده می شده است. این جام به جام کی خسرو مشهور بود تا این که در قرن ششم به مناسبت شهرت جمشید و یکی دانستن او با سلیمان، جام مزبور را به جمشید نسبت دادند و آن را جام جم و «جام جمشید» نام نهادند. همچنین، به آن «جام جهان نما»، «جام گیتی نما»، «آیینهٔ گیتی نما»، «جام کی خسرو»، «جام جهان آرا»، «جام جهان بین»، و «جام عالم بین» نیز گفته می شود.
هم چو جم، جرعهٔ ما کش، که ز سِرّ دوجهان پرتو جام جهان بین دهدت آگاهی عبدالرحمان جامی در منظومهٔ سلامان و آبسال چنین سروده است: گفت از هرجا خبر جستند بازکس نبود آگاه زان پوشیده رازداشت شاه آئینهٔ گیتی نمایپرده ز اسرار همه گیتی گشایچون دل عارف، نبود از وی نهانهیچ حالی از بد و نیک جهانگفت کان آئینه افتادش نظریافت از گم گشتگان خود خبرهر دو را عشرت کنان در بیشه دیداز غم ایام، بی اندیشه دید خاقانی از این جام، به نام «جام جم» و گاه «جام جمشید» یاد کرده است: عمر، جام جم است کایامشبشکند خرد، بس ببندد خوار خسرو جمشیدجام، سام تهمتن حسامخضر سکندرسپاه، شاه فریدون علم فخرالدین عراقی گوید: چون جام جهان نمای ساقیبنمود مرا لقای ساقیباشد که شود دل عراقیچون جام جهان نمای ساقی تفسیر و تعبیر جام جمویرایش بدیهی است که خردمندان باریک بین وجود چنین جامی سحرآمیز را نمی توانستند باور کنند، از این جهت در پی تعبیر آن برآمدند. در کنزالحقایق شبستری آمده است: حکیمی گفت: آن جام آب بود. آب رود و دریا نخستین آینه بشر بود. لطافت آب و انعکاس چهره اشخاص و اشیاء در سطح آب موجب شد که علاوه برنوشیدن آب، آن را به عنوان مظهر پاکی و شفافیت اجسام بکار برند. از سوی دیگر، تالس ملطی از حکمای یونان باستان و پیروان او آب را منشأ پیدایش جهان شناخته اند؛ بنابراین برخی آب را جام جهان نما دانسته اند که تمام اشکال جهانی به صورت استعداد در آن حضور دارند. منجم گفت: اسطرلاب بود آن و به معنی گرفتن و مفهوم ترکیبی آن تقدیر ستارگان است و آن آلتی است که برای مشاهده وضع ستارگان و تعیین ارتفاع آن ها و تشخیص اوقات به کار می رفته است. دگر یک گفته بود: آئینه ای راست چنان روشن که می دید آنچه می خواست. ازجمله موضوع هایی که جلب توجه مسلمانان کرده، آینه اسکندر است که در ادبیات ما نیز بسیار آمده ا ...


چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

نقل قول های جام جم

جام جم، جامی که همه عالم در آن نموده می شد و به آن «پیالهٔ جمشید»، «جام جهان نما»، «جام گیتی نما»، «آیینه گیتی نما»، «جام جهان آرا»، «جام جهان بین»، «جام عالم بین» «جام کی خسرو»، «آیینهٔ سلیمان»، «آیینهٔ اسکندر» و «جام سلیمان» نیز گفته می شود.
• «آیینه سکندر جام جم است بنگر// تا برتو عرضه دارد احوال ملک دارا» -> حافظ
• «آن جام ِجم پرورد کو؟ آن شاهد رخ زرد کو؟// آن عیسی هر درد کو؟ تریاق بیمار آمده» -> خاقانی
• «ای جرعه نوش مجلس جم، سینه پاک دار// کائینه ایست جام جهان بین که آه از او» -> حافظ
• «ای دل تو جام جم بطلب، ملک جم مخواه// کاین بود قول مطرب دستان سرای جم» -> حافظ
• «با شما اخلاص هرکس حاجت تقریر نیست// علم آصف دیده باشد حال ها در جام جم» -> حافظ
• «به سرّ جام جم آن گه نظر توانی کرد// که خاک میکده کحل بصر توانی کرد» -> حافظ
• «بسی گفتند هرنوعی از این ها// نبود آن جام جم جز نفس دانا» -> محمود شبستری
• «به سعی ای آهنین دل مدتی باری بکش، کآهن// به سعی آیینهٔ گیتی نما و جام جم گردد» -> سعدی
• «به طاق دوابرو برآورده خم// گره بسته بر خندهٔ جام جم» -> نظامی
• «بیا، ساقی آن می کزو جام جم// زند لاف بینایی اندر عدم// به من ده که گردم به تأیید جام// چو جم آگه از سرّ عالم تمام» -> حافظ
• «پس آن جام بر کف نهاد و بدید// در او هفت کشور همی بنگرید» -> فردوسی
• «پیر می خانه سحر جام جهان بینم داد// واندر آن آینه از حسن تو کرد آگاهم» -> حافظ
• «تاکی زکاس ذویزن گاهی عسل گاهی لبن// می کش بسان تهمتن اندر عجم از جام جم» -> سنایی
• «جام جم آیینه دار کاسهٔ زانوی ماست// ما چو طفلان هر طرف بهر تماشا می رویم» -> صائب تبریزی
• «جام جم خاص تست خاقانی// دُردی دهر دل گسل چه خوری؟» -> خاقانی
• «جام جهان نماست ضمیر منیر دوست// اظهار احتیاج، خود آن جا چه حاجتست» -> حافظ
• «جهان ای برادر چو جام جم است// نماینده سیرت مردم است» -> ادیب پیشاوری
• «چو روشن گشتی آن جام دل افزای// بدیدی هرچه بودی در همه جای» -> محمود شبستری
• «چو مستعد نظر نیستی، وصال مجوی// که جام جم ...

ارتباط محتوایی با جام جم

جام جم را به اشتراک بگذارید

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• روزنامه جام جم حوادث   • جم آنلاین نبرد گلها   • شبکه جام جم   • جم انلاین سریال گوزل   • جام جم ورزشی   • جم انلاین گوزل   • جام جم آنلاین   • شبکه جم انلاین   • معنی جام جم   • مفهوم جام جم   • تعریف جام جم   • معرفی جام جم   • جام جم چیست   • جام جم یعنی چی   • جام جم یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی جام جم
کلمه : جام جم
اشتباه تایپی : [hl [l
آوا : jAmejam
نقش : اسم خاص مکان
عکس جام جم : در گوگل

آیا معنی جام جم مناسب بود ؟           ( امتیاز : 99% )
شبکه مترجمین ایران