کاتارها

دانشنامه آزاد فارسی

کاتارها (Cathars)
(در لاتینیِ میانه به معنی «خالص») نام عمومی پیروان فرقه ای مسیحی متأثر از مانویت و معتقد به ثنویت شایعدر اروپای قرون وسطا. کاتارها در حدود قرن ۱۰م در بالکان پاگرفتند و در آن جا به بوگومیلها مشهور بودند. سپس به جنوب غربی اروپا راه یافتند و در آن جا با آلبیگاییان یکی شدند. در نیمۀ قرن ۱۴م دادگاه تفتیش عقاید گروهی از آن ها را نابود کرد و گروهی دیگر از آنان ناچار به فعالیت پنهانی شدند. کاتارها معتقد بودند که این دنیا زیر سلطۀ شیطان است و آدمیان، تجسمِ این جهانیِ ارواحی اند که با القای شیطان طغیان کرده و از بهشت رانده شده اند. پس از مرگ، روح به کالبدی دیگر، به شکل انسانی یا حیوانی، تناسخ می یابد مگر آن که به واسطۀ ایمانِ خالص با عیسی مسیح متحد شود. برای کسی که کاتار (خالص) شده است مرگ موجب رهایی، رؤیت خدا، و خلود در محضر عیسی می شود. تعمید روحانی (کنسولامنتوم)، برای علاج فاجعۀ هبوط، آیین اصلی کاتارها بود. روحِ نازلْ فارقلیط، شفیع یا روح القدس، بود و با دست گذاری به شخص منتقل می شد. مؤمنان فقط با هدایت مرشد کامل می توانستند به خدا نزدیک شوند. مرشد کامل در همۀ امور مطاعِ مطلق بود و در نهایت تقوا با تهذیب نفس و پارسایی زندگی می کرد. نیز ← آلبیگاییان

پیشنهاد کاربران

کاتاریسم ( Catharism )
ریشه شناسی: مشتق از واژه یونانی katharos ( καθαρός ) به معنای �پاک� یا �سره�.
تعریف: کاتاریسم یک جنبش دینی مسیحی با گرایش های دوگانه باورانه ( Dualist ) و زاهدانه ( Ascetic ) بود که در اواسط سده دوازدهم میلادی در اروپای غربی، به ویژه در جنوب فرانسه ( منطقه لانگدوک ) و شمال ایتالیا، ظهور کرد و تا سده چهاردهم به فعالیت خود ادامه داد. پیروان این آیین در منابع تاریخی اغلب با نام �آلبیژوا� ( Albigensians ) نیز شناخته می شوند.
...
[مشاهده متن کامل]

مبانی اعتقادی و الهیات
کاتاریسم بر پایه یک جهان بینی دوگانه انگار استوار بود که هستی را به دو قلمروی متضاد تقسیم می کرد:
ثنویت گرایی: کاتارها معتقد بودند که جهان روحانی و روح انسان توسط خدای نیک ( خالق عهد جدید ) آفریده شده، در حالی که جهان مادی، زمان و بدن انسان توسط موجودی شرور یا خدایی فرودست ( موسوم به �رکس ماندی� یا پادشاه جهان ) خلق شده است.
اسطوره شناسی سقوط: بنا بر این آموزه، ارواح انسانی در واقع فرشتگانی بودند که توسط شیطان فریب خورده و در کالبد مادی ( زندان تن ) گرفتار شده اند. هدف نهایی، رهایی از چرخه تناسخ و بازگشت به قلمرو نور بود.
نفی آیین های کلیسایی: کاتارها تثلیث، تجسد مسیح ( به معنای مادی آن ) و آیین های هفت گانه کلیسای کاتولیک ( مانند غسل تعمید با آب و ازدواج ) را مردود می شمردند و کلیسا را نهادی مادی و فاسد می دانستند.
ساختار اجتماعی و مناسک
جامعه کاتار دارای ساختاری دو سطحی بود:
برگزیدگان ( Perfecti/Parfaits ) : اقلیت زاهدی که پس از گذراندن دوره های ریاضت سخت و دریافت آیین کونسولامنتوم ( Consolamentum ) یا غسل تعمید روحانی، به مقام �کامل� می رسیدند. آن ها ملزم به تجرد مطلق، گیاه خواری و پرهیز از دروغ و خشونت بودند.
مؤمنان ( Credentes ) : بدنه اصلی پیروان که زندگی عادی داشتند اما از برگزیدگان حمایت می کردند و امیدوار بودند پیش از مرگ، با دریافت آیین تطهیر، به رستگاری برسند.
تاریخچه و افول
به دلیل گسترش سریع کاتاریسم و تهدید اقتدار کلیسای کاتولیک، پاپ اینوسنت سوم در سال ۱۲۰۹ میلادی فرمان جنگ صلیبی آلبیژوا را صادر کرد. این نبرد دو دهه به طول انجامید و با سرکوب خونین پیروان این آیین همراه بود. در ادامه، برای ریشه کن کردن بقایای این جنبش، نهاد تفتیش عقاید ( Inquisition ) ایجاد شد. با سقوط قلعه مونت سگور در سال ۱۲۴۴ و اعدام آخرین رهبران کاتار در اوایل سده چهاردهم، این جنبش از صحنه تاریخ حذف گردید.