فاخلع

دانشنامه اسلامی

[ویکی الکتاب] ریشه کلمه:
خلع (۱ بار)
ف (۲۹۹۹ بار)

برکندن. منم پروردگار تو پا پوش خود را بر کن که تو در وادی پاک طوی هستی. به عقیده المیزان وادی سینا در اثر خطاب خدا و مقام قرب و موطن حضور و مناجات، مقدس شد و شرط ادب آن بود که موسی در آن جا بی کفش باشد لذا امر به خلع نعل شد، مقدّس بودن کعبه شریف و مساجد و مشاهد مشرفه همه از این باب است، شرافت مکان به سبب عبادت مخصوص و یا واقعه محترمی است که در آن تشریع و یا در آن جا واقع شده و گرنه میان اجزاء زمان و مکان تفاضلی نیست. این سخن قوی و صحیح است و صدر آیه «اِنّی اَنَا رَبُّکَ» و آیه ما قبل «نُودِیَ یا مُوسی‏» و آیات ما بعد، شاهد آن‏اند در مجمع از کعب و عکرمه نقل کرده: علت این خطاب آن بود که کفش موسی از پوست میته خر بود و در وجه سّوم از وجوه چهارگانه می‏گوید: علّت این دستور آن است که پا برهنه بودن علامت تواضع و فروتنی است و لذا بزرگان سلف پا برهنه طواف می‏کردند و آنرا از اصّم نقل می‏کند. این وجه نیز قابل قبول و طبع پسند است. آن چه از بعض صوفیّه نقل شده که مراد از آن تمکّن و استقامت است بی مدرک و خالی از اعتبار می‏باشد.این کلمه فقط یکبار در کلام حق آمده است.

پیشنهاد کاربران

مسئله کفش در آوردن : ( ( شکوه و تجمل و پاکیزگی که هندوان در بت خانه ها و بتکده های خود رعایت می کنند و پا برهنه بدان وارد می شوند عیناهمانست که زردشتیان در آتشکده ها مراعات می کنند و آنها نیز پاپرهنه داخل می شوند. ) ) ( نفیسی ، سعید ( 1343 ) سرچشمه تصوف در ایران انشارات فروغی صص 19 - 18 )
...
[مشاهده متن کامل]

این متن به تشابه آداب ورود به مکان های مقدس ( پاپرهنه شدن ) میان هندوان و زردشتیان اشاره دارد .
درآوردن کفش در مکان های مقدس فقط در قرآن یا اسلام نیست و در چند آیین و فرهنگ دیگر هم دیده می شود. در بسیاری از سنت ها این کار نشانه احترام، پاکی و فروتنی در برابر مکان مقدس است.
چند نمونه:
• یهودیت
در همان داستان موسی که در تورات هم آمده است.
در سفر خروج ( Exodus 3:5 ) خدا به موسی می گوید:
�کفش هایت را از پاهایت درآور، زیرا مکانی که ایستاده ای زمین مقدس است. �
• مسیحیت
چون تورات بخشی از کتاب مقدس مسیحیان است، همین روایت درباره موسی در کتاب مقدس مسیحی هم وجود دارد و همان مفهوم احترام به مکان مقدس را دارد.
• هندوئیسم
در معابد هندو همیشه باید کفش را بیرون آورد. این کار نشانه پاکی و احترام به خدایان و فضای مقدس معبد است.
• بودیسم
در بیشتر معابد بودایی نیز ورود با کفش ممنوع است و مردم قبل از ورود کفش خود را درمی آورند.
• برخی فرهنگ های شرق آسیا
حتی در خانه ها یا فضاهای سنتی ژاپن و کره هم کفش درآورده می شود که ریشه در همان مفهوم پاک نگه داشتن فضا دارد.
در مجموع، این عمل در فرهنگ های مختلف نمادی از احترام، فروتنی و پاکیزگی در برابر امر مقدس است، نه فقط یک دستور خاص در یک دین.