علم منطق: قوانینی که رعایت آنها ذهن را از خطا در اندیشیدن مصون می�دارد؛ یا دانشی است که از قوانین ذهن در پیوند آن با حقیقت سخن می گوید تا روابط حقیقی علت و معلول را مشخص کند. دانشِ کشف و ارزیابی قواعدی است که بر اساس آن ها می توان از یک یا چند گزاره ( مقدمه ) به یک گزاره ی دیگر ( نتیجه ) به طور صحیح و معتبر رسید؛ دانش درست اندیشیدن و درست استدلال کردن است.
... [مشاهده متن کامل]
همتای پارسی این دو و اژه ی عربی، این است:
دانش بیژه ( دری - کردی )
" دانست اندیش ":علم منطق.
دانست فرزانش:علم فلسفه.
دانست ورزانش: علم سفسطه.
فرزانه:فیلسوف. حکیم.
وَرزانه:سوفیست.
ارزانه:غالی ج غُلات.
علم منطق ؛ دانش ترازو. علم میزان. ( ابن سینا از یادداشت مرحوم دهخدا ) : دبیری و شاعری از فروع علم منطق است. ( چهارمقاله چ معین ص 19 ) . اما علم منطق. . . مقصور است بر دانستن کیفیت چیزها و طریق اکتساب مجهولات. . . ( اخلاق ناصری ) .
علم منطق ؛ قوانینی است که بدان میتوان در حدودی که تعریفات معرف ماهیت ها هستند، ودر حجت ها که تصدیق ها را افاده میکنند، درست و صحیح را از غلط و ناصحیح بازشناخت. ( از ترجمه مقدمه ابن خلدون ) . رجوع به منطق شود.
دیالکتیک
