خانوک
لغت نامه دهخدا
فرهنگ فارسی
دانشنامه عمومی
خانوک شهری در استان کرمان است. شهر خانوک در بخش مرکزی شهرستان زرند قرار دارد. شهر خانوک با آب و هوای سردسیری در جنوب شهرستان زرند قرار دارد و فاصله آن تا مرکز استان ۶۰ کیلومتر است. مساحت حریم خانوک بالغ بر ۱۶۰۶۰۰۰ متر مربع است که از سمت شمال به ریحان شهر، از جنوب به توابع چترود، از شرق به رشته کوه معروف به حاشیه کویر لوت و از غرب به جلگه حاصلخیز شهرستان زرند منتهی می شود.
شهر خانوک دارای ۹ آبادی تحت حوزه نفوذ است که بزرگ ترین آن حمیدیه ( ملک آباد سابق ) با جمعیتی بیش از ۱۰۰۰ نفر در غرب شهر واقع است. [ ۲]
با توجه به سنگ های قبوری که رو به بیت المقدس در شهر خانوک یافت می شود، می توان گفت: قدمت تاریخی این شهر به قبل از اسلام بازمی گردد. همچنین برخی از بقایا و آثار ساختمان های قدیمی مانند تکیه ها و مسجد جامع شهر و… نشان دهندهٔ قدمت بلند تاریخی این شهر است. در برخی منابع تاریخی اینچنین آمده: وجود قبرستان های قدیمی که به قبرستانهای ( گبری ) معروف است وکشف سنگ نوشته های قدیمی، موید قدمت تاریخی خانوک است و حتی بر اساس نبشته های بعضی از سنگ ها که نشانگر عمران و آبادانی شهر بوده، قدمت خانوک را به قبل از اسلام می رساند. از آثار تاریخی خانوک می توان به باقی مانده آثار قلعه ها در بالای کوهی در جوار قنات اشاره نمود حمام قدیمی و آسیاب آبی گواه عمران و آبادانی شهر خانوک در قدیم است. [ نیازمند منبع]
خانوک ( اِخ ) دهی است از دهستان حتکن بخش زرند شهرستان کرمان. واقع در۲۵ هزارگزی خاوری زرند و ۱۸ هزارگزی شمال راه فرعی زرند - کرمان، ناحیه ای است کوهستانی و سردسیر. دارای ۸۷۴ تن سکنه که شیعی مذهب و فارسی زبانند. این ده از قنات و چشمه مشروب می شود؛ و محصولاتش غلات و میوه جات است. اهالی به کشاورزی گذران می کنند. صنایع دستی آن ها قالی بافی با نقشه است. راه آنجا فرعی می باشد. این ده مولد برق کوچکی دارد. ( فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۸ ) .
درمورد وجه تسمیه شهر خانوک براساس مدارکی[ نیازمند منبع] که وجود دارد و آنچه در ذهن ها و گفتار مردم گفته می شود، می توان گفت: واژهٔ خانوک به معنای «چشمه سار» یا جایی که چشمه آب زیاد دارد، آمده است و از ترکیب دو عبارت «خان» به معنی چشمه وصفت «وک» به عنوان پسوند - نسبت - که به دنبال آن آمده، می باشد. از طوایف و قبایل خانوک می توان به حاج حسنی ها و کل موسایی ها و خلیلی ها و. . . نام برد در خانوک اکثر فامیل ها متشکل شده اند از اسدی ، عرب نژاد ، مهدوی ، زادخوش ، انصاری و مرادعلیزاده
این نوشته برگرفته از سایت ویکی پدیا می باشد، اگر نادرست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید: گزارش تخلفشهر خانوک دارای ۹ آبادی تحت حوزه نفوذ است که بزرگ ترین آن حمیدیه ( ملک آباد سابق ) با جمعیتی بیش از ۱۰۰۰ نفر در غرب شهر واقع است. [ ۲]
با توجه به سنگ های قبوری که رو به بیت المقدس در شهر خانوک یافت می شود، می توان گفت: قدمت تاریخی این شهر به قبل از اسلام بازمی گردد. همچنین برخی از بقایا و آثار ساختمان های قدیمی مانند تکیه ها و مسجد جامع شهر و… نشان دهندهٔ قدمت بلند تاریخی این شهر است. در برخی منابع تاریخی اینچنین آمده: وجود قبرستان های قدیمی که به قبرستانهای ( گبری ) معروف است وکشف سنگ نوشته های قدیمی، موید قدمت تاریخی خانوک است و حتی بر اساس نبشته های بعضی از سنگ ها که نشانگر عمران و آبادانی شهر بوده، قدمت خانوک را به قبل از اسلام می رساند. از آثار تاریخی خانوک می توان به باقی مانده آثار قلعه ها در بالای کوهی در جوار قنات اشاره نمود حمام قدیمی و آسیاب آبی گواه عمران و آبادانی شهر خانوک در قدیم است. [ نیازمند منبع]
خانوک ( اِخ ) دهی است از دهستان حتکن بخش زرند شهرستان کرمان. واقع در۲۵ هزارگزی خاوری زرند و ۱۸ هزارگزی شمال راه فرعی زرند - کرمان، ناحیه ای است کوهستانی و سردسیر. دارای ۸۷۴ تن سکنه که شیعی مذهب و فارسی زبانند. این ده از قنات و چشمه مشروب می شود؛ و محصولاتش غلات و میوه جات است. اهالی به کشاورزی گذران می کنند. صنایع دستی آن ها قالی بافی با نقشه است. راه آنجا فرعی می باشد. این ده مولد برق کوچکی دارد. ( فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۸ ) .
درمورد وجه تسمیه شهر خانوک براساس مدارکی[ نیازمند منبع] که وجود دارد و آنچه در ذهن ها و گفتار مردم گفته می شود، می توان گفت: واژهٔ خانوک به معنای «چشمه سار» یا جایی که چشمه آب زیاد دارد، آمده است و از ترکیب دو عبارت «خان» به معنی چشمه وصفت «وک» به عنوان پسوند - نسبت - که به دنبال آن آمده، می باشد. از طوایف و قبایل خانوک می توان به حاج حسنی ها و کل موسایی ها و خلیلی ها و. . . نام برد در خانوک اکثر فامیل ها متشکل شده اند از اسدی ، عرب نژاد ، مهدوی ، زادخوش ، انصاری و مرادعلیزاده

wiki: خانوک
دانشنامه آزاد فارسی
شهری در استان کرمان، بخش مرکزی شهرستان زرند. با ارتفاع ۱,۹۹۰ متر، در منطقه ای کوهستانی، در ۵۷کیلومتری شمال غربی کرمان و ۲۳کیلومتری شرق جنوبی زرند، در ۹کیلومتری شمال راه زرند به کرمان قرار دارد. اقلیم این شهر معتدلِ مایل به سرد و خشک و جمعیت آن ۲,۷۷۰ نفر است.
wikijoo: خانوک
پیشنهاد کاربران
در زبان کردی و گویش های مختلف آن، واژه یا ریشهٔ **�خان�**، **�خانی�**، **�خاون�** یا **�خانو�** معانی بسیار نزدیک و زیبایی دارد که با ریشهٔ تاریخی نام شهر **خانوک** ( در استان کرمان ) کاملاً همخوانی و ارتباط دارد.
... [مشاهده متن کامل]
در بررسی ریشه شناسی این نام در زبان کردی و فرهنگ عامه مناطق مختلف، چند نکتهٔ جالب وجود دارد:
1. **به معنی �چشمه� یا �سرچشمه� ( کانی ) :**
در بسیاری از لهجه های کردی ( به خصوص کردی سورانی یا مناطق غربی و غربی - مرکزی ) ، واژه هایی مانند **�کان�** یا **�خان�** به معنای **چشمه، سرچشمه و محل جوشش آب** به کار می روند ( هم خانواده با کلمه �کانی� در کردی که به معنای چشمه است ) . در تاریخچه ها نیز نام خانوک را ترکیبی از �خان� ( چشمه ) و �وک� ( پسوند تصغیر یا نسبت ) دانسته بوده و آن را به معنای �چشمه سار کوچک� یا مکانی پر از چشمه های پرآب معنا کرده اند.
2. **به معنی �خانه�، �سرپناه� و �آبادی�:**
در برخی گویش های کردی، واژهٔ **�خان�** یا **�خانو�** به معنای خانه، سرپناه، مکان امن یا اقامتگاه نیز هست. پسوند **�وک�** ( یا �ۆک� در املا و تلفظ کردی ) نیز پسوند تصغیر یا محبت است؛ بنابراین **�خانوک�** در ساختار زبان کردی می تواند به معنای **�خانه کوچک�، �آبادی کوچک�** یا یک سکونتگاه باصفا و کوچک باشد.
3. **ارتباط تاریخی و مهاجرت ها:**
اینکه نام خانوک را در برخی مناطق یا در ادبیات و گویش های کردی شنیده اید، بی مناسبت نیست. در دوره های تاریخی مختلف، مهاجرت های طوایف و اقوام مختلف ( از جمله طوایف کرد یا لر و سایر اقوام ایرانی ) به مناطق مرکزی ایران مثل کرمان رخ داده است و بسیاری از نام های جغرافیایی ریشه ای مشترک در زبان های باستانی ایران ( مانع پهلوی، اوستایی، کردی و لری ) دارند که معانی مرتبط با **آب، چشمه، آبادی و سرسبزی** دارند.
بنابراین، اگر بخواهیم دقیق ترین معنی را در بستر زبان کردی بگوییم، �خانوک� یا �خانۆک� ترکیبی است که یا به معنی **�چشمه سار کوچک و باصفا�** است و یا به معنی **�آبادی و خانهٔ کوچک و امن�**؛ تعابیری که کاملاً با طبیعت سرسبز و چشمه های قدیمی خانوک همخوانی دارد.
... [مشاهده متن کامل]
در بررسی ریشه شناسی این نام در زبان کردی و فرهنگ عامه مناطق مختلف، چند نکتهٔ جالب وجود دارد:
1. **به معنی �چشمه� یا �سرچشمه� ( کانی ) :**
در بسیاری از لهجه های کردی ( به خصوص کردی سورانی یا مناطق غربی و غربی - مرکزی ) ، واژه هایی مانند **�کان�** یا **�خان�** به معنای **چشمه، سرچشمه و محل جوشش آب** به کار می روند ( هم خانواده با کلمه �کانی� در کردی که به معنای چشمه است ) . در تاریخچه ها نیز نام خانوک را ترکیبی از �خان� ( چشمه ) و �وک� ( پسوند تصغیر یا نسبت ) دانسته بوده و آن را به معنای �چشمه سار کوچک� یا مکانی پر از چشمه های پرآب معنا کرده اند.
2. **به معنی �خانه�، �سرپناه� و �آبادی�:**
در برخی گویش های کردی، واژهٔ **�خان�** یا **�خانو�** به معنای خانه، سرپناه، مکان امن یا اقامتگاه نیز هست. پسوند **�وک�** ( یا �ۆک� در املا و تلفظ کردی ) نیز پسوند تصغیر یا محبت است؛ بنابراین **�خانوک�** در ساختار زبان کردی می تواند به معنای **�خانه کوچک�، �آبادی کوچک�** یا یک سکونتگاه باصفا و کوچک باشد.
3. **ارتباط تاریخی و مهاجرت ها:**
اینکه نام خانوک را در برخی مناطق یا در ادبیات و گویش های کردی شنیده اید، بی مناسبت نیست. در دوره های تاریخی مختلف، مهاجرت های طوایف و اقوام مختلف ( از جمله طوایف کرد یا لر و سایر اقوام ایرانی ) به مناطق مرکزی ایران مثل کرمان رخ داده است و بسیاری از نام های جغرافیایی ریشه ای مشترک در زبان های باستانی ایران ( مانع پهلوی، اوستایی، کردی و لری ) دارند که معانی مرتبط با **آب، چشمه، آبادی و سرسبزی** دارند.
بنابراین، اگر بخواهیم دقیق ترین معنی را در بستر زبان کردی بگوییم، �خانوک� یا �خانۆک� ترکیبی است که یا به معنی **�چشمه سار کوچک و باصفا�** است و یا به معنی **�آبادی و خانهٔ کوچک و امن�**؛ تعابیری که کاملاً با طبیعت سرسبز و چشمه های قدیمی خانوک همخوانی دارد.
طوایف این شهرستان ( خانوک ) : اسدی مهدوی عرب پور منصوری پورسترابادی و . . . . . . .