استبدال
لغت نامه دهخدا
فرهنگ فارسی
( مصدر ) ۱ - عوض گرفتن چیزی را بدل گرفتن . ۲ - خواستن چیزی را عوض چیزی .
فرهنگ معین
فرهنگ عمید
دانشنامه اسلامی
پیشنهاد کاربران
واژهٔ �استبدال� در فقه و حقوق، در معنای لغوی خود به �جایگزین کردن چیزی با چیز دیگر� یا �گرفتن بدل به جای چیزی� اشاره دارد. با این حال، این اصطلاح در دو حوزهٔ فقهی و حقوقی کاربردها و معنای اصطلاحیِ متمایزی یافته است.
... [مشاهده متن کامل]
معنای استبدال در حقوق
در اصطلاح حقوقی ( به ویژه حقوق مدنی ایران ) ، استبدال به معنای �تراضی مقرون به ابدالِ یک تعهد مالی� است. به این معنا که طرفین یک رابطهٔ حقوقی مالی، با توافق یکدیگر، موضوع تعهد را تغییر می دهند یا بدلی را جایگزین آن می کنند. این تراضی می تواند با قصد اصلیِ سقوط تعهد پیشین باشد ( مانند وفا به غیرجنس مورد تعهد ) یا بدون چنین قصدی ( مانند بیع طلب به مدیونِ آن ) صورت گیرد.
نکتهٔ مهم این است که استبدال در فقه عام تر از �تبدیل تعهد� ( مادهٔ ۲۹۲ قانون مدنی ) است. مادهٔ ۲۹۲ قانون مدنی موارد تبدیل تعهد را برشمرده است، اما استبدال می تواند اشکال دیگری نیز داشته باشد.
معنای استبدال در فقه
در فقه، استبدال بیش از هر چیز در مبحث اوقاف کاربرد دارد و به معنای �معاوضهٔ عین موقوفه با ملک دیگر� یا جایگزین کردن موقوفه با مالی دیگر است. این امر معمولاً زمانی مطرح می شود که به دلایلی مانند اضطرار، مصالح اجتماعی، یا تغییر کاربری، نگهداری موقوفه به شکل اولیه به صلاح نباشد و نیاز به تبدیل آن به مالی دیگر باشد.
در این زمینه، دو اصطلاح نزدیک به هم وجود دارد:
� ابدال: به معنای فروختن عین موقوفه به منظور خرید ملکی دیگر به جای آن است.
� استبدال: به معنای معاوضه کردن عین موقوفه با عین دیگری است.
این دو واژه در عمل ملازم یکدیگرند؛ زیرا زمانی که موقوفه فروخته می شود ( ابدال ) ، باید با قیمت آن ملکی دیگر خریداری و جایگزین شود ( استبدال ) .
همچنین مفهوم �تبدیل به احسن� گسترده تر از هر دو اصطلاح است و به معنای تبدیل موقوفه به مالی است که به غرض و هدف واقف نزدیک تر باشد ( مادهٔ ۹۰ قانون مدنی ) .
... [مشاهده متن کامل]
معنای استبدال در حقوق
در اصطلاح حقوقی ( به ویژه حقوق مدنی ایران ) ، استبدال به معنای �تراضی مقرون به ابدالِ یک تعهد مالی� است. به این معنا که طرفین یک رابطهٔ حقوقی مالی، با توافق یکدیگر، موضوع تعهد را تغییر می دهند یا بدلی را جایگزین آن می کنند. این تراضی می تواند با قصد اصلیِ سقوط تعهد پیشین باشد ( مانند وفا به غیرجنس مورد تعهد ) یا بدون چنین قصدی ( مانند بیع طلب به مدیونِ آن ) صورت گیرد.
نکتهٔ مهم این است که استبدال در فقه عام تر از �تبدیل تعهد� ( مادهٔ ۲۹۲ قانون مدنی ) است. مادهٔ ۲۹۲ قانون مدنی موارد تبدیل تعهد را برشمرده است، اما استبدال می تواند اشکال دیگری نیز داشته باشد.
معنای استبدال در فقه
در فقه، استبدال بیش از هر چیز در مبحث اوقاف کاربرد دارد و به معنای �معاوضهٔ عین موقوفه با ملک دیگر� یا جایگزین کردن موقوفه با مالی دیگر است. این امر معمولاً زمانی مطرح می شود که به دلایلی مانند اضطرار، مصالح اجتماعی، یا تغییر کاربری، نگهداری موقوفه به شکل اولیه به صلاح نباشد و نیاز به تبدیل آن به مالی دیگر باشد.
در این زمینه، دو اصطلاح نزدیک به هم وجود دارد:
� ابدال: به معنای فروختن عین موقوفه به منظور خرید ملکی دیگر به جای آن است.
� استبدال: به معنای معاوضه کردن عین موقوفه با عین دیگری است.
این دو واژه در عمل ملازم یکدیگرند؛ زیرا زمانی که موقوفه فروخته می شود ( ابدال ) ، باید با قیمت آن ملکی دیگر خریداری و جایگزین شود ( استبدال ) .
همچنین مفهوم �تبدیل به احسن� گسترده تر از هر دو اصطلاح است و به معنای تبدیل موقوفه به مالی است که به غرض و هدف واقف نزدیک تر باشد ( مادهٔ ۹۰ قانون مدنی ) .