بوسنتان

بوسنتان ( انگلیسی: Bosentan ) یک آنتاگونیست دوگانهٔ گیرنده اندوتلین است که در درمان پرفشاری ریوی ( PAH ) استفاده می شود. این دارو را شرکت اکتلیون در ایالات متحده آمریکا، اتحادیه اروپا و سایر کشورها با نام تجاری «تراکلیر» به ثبت رسانده است.
بوسنتان برای درمان مواردِ متوسطِ پرفشاری ریوی و همچنین درمان زخم های نوک انگشتان در مبتلایان به اسکلرودرمی سیستمیک به کار می رود. [ ۱] [ ۲] [ ۳]
از آنجایی که این دارو موجب عوارض جنینی می شود، بانوان باردار باید از مصرف آن خودداری کنند. همچنین خانم هایی که احتمال بارداری در آنها وجود دارد باید از مصرف این دارو برحذر باشند و در صورت اجبار برای مصرف، حتماً از سایر روش های جلوگیری از بارداری استفاده کنند؛ چرا که قرص های ضدبارداری هورمونی در اثر مصرف بوسنتان اثربخشی خود را از دست می دهند. [ ۱] [ ۲]
در ایالات متحده، تنها پزشکانی می توانند این دارو را تجویز کنند که از «استراتژی ارزیابی و کاهش خطر» ( REMS ) زیر نظر سازمان غذا و دارو پیروی می کنند. هر بیمار مؤنثی که قرار است این دارو را مصرف کند باید تست حاملگی داده، نتیجهٔ منفی آن در پرونده اش ثبت شود، مشاورهٔ پیشگیری از بارداری شده و به طور دائم تحت آزمایش هایِ احتمال بارداری باشد. [ ۴]
به دلیل خطر بالای آسیب کبدی، «استراتژی ارزیابی و کاهش خطر» ایجاب می کند که پزشک، آزمایش های آنزیم کبدی را هم پیش از شروع درمان انجام دهد. [ ۴]
افرادی که سیکلوسپورین یا گلی بن کلامید مصرف می کنند، نباید از بوسنتان استفاده کنند. [ ۱] [ ۲]
علاوه بر موارد یادشده، احتمال بروز ورم، بیماری انسداد عروق ریوی، کاهش تعداد اسپرم ها و افتِ هموگلوبین و هماتوکریت هم با این دارو وجود دارد. [ ۱] [ ۲] به طور کلی، عوارض بسیار شایع بوسنتان ( بروز بیش از ۱۰٪ مصرف کنندگان ) عبارتند از سردرد، افزایش سطح آنزیم های کبدی و ورم. عوارضی که در ۱٪ تا ۱۰٪ مصرف کنندگان دیده می شود عبارتند از کم خونی، افتِ هموگلوبین، واکنش های حساسیتی، التهاب پوستی، خارش، قرمز شدنِ پوست و چهره، سنکوپ، تپش قلب، افت فشار خون، احتقان بینی، بازگشت اسید به مری و اسهال. [ ۱] [ ۲]
بوسنتان یک آنتاگونیست رقابتی گیرنده اندوتلین A و گیرنده اندوتلین B است که البته میل چسبندگی اش به ETA بیشتر از ETB است. [ ۵]