برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
98 1431 100 1

اتابکان

اتابکان در دانشنامه اسلامی

«اتابک» واژه ای است ترکی و به معنای «امیر» می باشد. اتابکان غلامان ترک نژادی بودند که عموماً از بلاد «قبچاق» در شمال دریای سیاه توسط دولت سلاجقه به خدمت گرفته شدند. اتابکان از ضعف شاهان و از اختیارات خود استفاده کرده و هر کدام در ناحیه ای از ممالک سلاجقه استقلال بدست می آوردند و حکومتی را تشکیل می دادند و برای فرزندان خود نیز حکومت را به ارث می گذاشتند مثل: اتابکان دمشق، موصل، آذربایجان، و غیره.
«اتابک» واژه ای است ترکی و به معنای «امیر» می باشد. اتابکان غلامان ترک نژادی بودند که عموماً از بلاد «قبچاق» در شمال دریای سیاه توسط دولت سلاجقه به خدمت گرفته شدند. چون اقوام سلاجقه بسیار جنگ جو و ممالک بسیاری را نیز به همین سبب گشوده بودند از جنگ جویی، شجاعت و از جان گذشتگی ترکان در این امر بهره می بردند و فرماندهی لشگریان خود را به کسانی دیگر غیر از غلامان ترک وانمی گذاشتند. با گسترش ممالک مفتوحه در «ارّان و گرجستان» نیز بکارگیری این غلامان افزایش یافت.با نشان دادن لیاقت و کفایت از مرتبه غلامی ارتقاء یافته و در دربار و سپاه به مقاماتی رسیدند و نیز سلاجقه طبق عادت، شاهزادگان خردسال خود را برای تربیت، خصوصاً در امور سیاسی و جنگی به دست این غلامان می سپردند و در موقع فرستادن شاهزادگان به حکومت ولایات، سرپرستی آنها را بدست غلامان ترک می سپردند تا کارها در صورت لزوم با مشورت و صلاح دید اتابکان انجام شود. "قلقشندی" در تاریخش یاد می کند که «اتابک» در اصل به معنای پدر امیر است و اولین کسی که این لقب را گرفت «نظام الملک» وزیر معروف سلطان "ملک شاه سلجوقی" بود که اتابک "الب ارسلان" بوده است. ملک شاه به وزیر خود اختیار تام داده و او را «واله» خواند. و القابی همچون «اتابک» و اقطاعاتی بیش از آنچه در گذشته داشت به او اعطا کرد.«اقطاع» زمین هایی بوده است که پادشاهان به پاداش لیاقت و کار آزمودگی فرماندهان نظامی به آنها می دادند تا شاید در قلمرو تحت اختیارشان وظایفشان را بهتر انجام دهند. در اواخر دوره سلجوقی پادشاهان و شاهزادگان سلجوقی درگیر جنگ های داخلی و رقابت با یکدیگر شدند. قدرتشان از دست رفته و یا گاهاً درگیر و دار جنگ در جوانی در می گذشتند. در این حین اتابکان فرصت را غنیمت شمرده از ضعف شاهان و از اختیارات خود استفاده کرده و هر کدام ...


اتابکان در دانشنامه ویکی پدیا

اتابکان
اتابکان آذربایجان یا ایلدگزیان سلسله ای از اتابکان که از ۵۳۱ تا ۶۲۲ ق. در آذربایجان حکومت رانده اند.
لغت نامهٔ دهخدا، مدخل «اتابکان آذربایجان»
پرچم
ایلدگز از غلامان ترک قبچاقی سلطان مسعود پادشاه سلجوقی عراق در دربار این پادشاه بدان درجه ارتقا یافت که با خواهرزن سلطان در حکومت آذربایجان شریک شد. پسرش محمد علاوه بر آذربایجان زمامدار حقیقی ممالک سلاجقهٔ عراق گردید قزل ارسلان برادر محمد که در آذربایجان از برادر نیابت می کرد جای او را گرفت و لقب امیرالأمراء یافت ولی چون به ادعای حق سلطنت برخاست کشته شد دو برادرزادهٔ او که پس از عم خود به امارت رسیدند دیگر گرد این ادعا نگردیدند. انقراض این سلسله بدست خوارزمشاهیان صورت گرفت. رجوع به طبقات سلاطین اسلام صص ۱۵۳–۱۵۴ شود.
و صاحب مرآت البلدان گوید: پنج تن از این طایفه در آذربایجان حکمرانی کرده اند، اول ایشان اتابک ایلدگز بوده وی درم خرید وزیر سلطان مسعودبن ملکشاه سلجوقی بود استعداد و لیاقت او مسموع سلطان شده تربیتش کرد و در سلک امرا آمد و به امر این پادشاه با لشکری جرار بصوب آذربایجان تاخت و این مملکت را ضبط کرد و از آذربایجان بطرف اران و مغان و شیروان روان شد و تمامی آن ولایات را مسخر کرد و به تبریز بازگشت و این شهر را دارالملک خود ساخت و در عهد ارسلان بن طغرل که برادرزادهٔ مسعود و پسر زن ایلدگز بود و بعد از مسعود پادشاه شد. حکمرانی عراق (اتابکان اربل) نیز ایلدگز را گشت و پس از بیست سال حکمرانی در سال پانصد و شصت و هشت ق. درگذشت.
اتابکان اربل. یا امرای بکتکینی، نام سلسله ای از امیران محلی است که از ۵۳۹ تا ۶۳۰ قمری در ناحیه ای از بین النهرین به مرکزیت اربیل حکومت می کردند.
لغت نامه دهخدا-اتابکان اربل
در سال ۵۳۹ ق. عمادالدین زنگی یکی از سران لشکری ...


چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

ارتباط محتوایی با اتابکان

اتابکان در جدول کلمات

آخرین فرمانروای سلسله اتابکان فارس
آبش خاتون

اتابکان را به اشتراک بگذارید

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• معنی اتابکان   • مفهوم اتابکان   • تعریف اتابکان   • معرفی اتابکان   • اتابکان چیست   • اتابکان یعنی چی   • اتابکان یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی اتابکان
کلمه : اتابکان
اشتباه تایپی : hjhf;hk
عکس اتابکان : در گوگل

آیا معنی اتابکان مناسب بود ؟           ( امتیاز : 98% )