"این ترکمانان به خدمت سلطان آمده بودند و وی خمار تاش حاجب را سپاه سالار ایشان کرد. درین وقت به هرات رایش چنان افتاد که لشکر به مکران فرستد با سالاری محتشم تا بو العسکر که به نشابور آمده بود از چند سال باز، گریخته از برادر، به مکران نشانده آید و عیسیِ مغرورِ عاصی را برکنده شود. پس به مشاورت آلتون تاش و سپاه سالار غازی راقتغمش جامه دار نامزد شد به سالاریِ این شغل با چهار هزار سوارِ درگاهی و سه هزار پیاده. و خمارتاش حاجب را نیز فرمودند تا این ترکمانان با وی رفتند، چنانکه بر مثالِ جامه دار کار کنند که سالار وی است و ایشان ساخته از هرات رفتند سوی مکران و بو العسکر با ایشان. "
... [مشاهده متن کامل]
تاریخ بیهقی، باقی مانده ی مجلّد پنجم
... [مشاهده متن کامل]
تاریخ بیهقی، باقی مانده ی مجلّد پنجم
"و دیگر سهو آن بود که ترکمانان را که مُسته خراسان بخورده بودند و سلطان ماضی ایشان را به شمشیر به بلخان کوه انداخته بود استمالت کردند و بخواندند تا زیادت لشکر باشد. و ایشان بیامدند، قزل و بوقه و کوکتاش و دیگر مقدّمان، و خدمتی چند سره بکردند و آخر بیازردند و به سر عادت خویش که غارت بود باز شدند، چنانکه بازنمایم، تا سالاری چون تاش فراش و نواحی ری و جبال در سر ایشان شد و این تدبیر که نه بازنمودند که چند رنج رسید ارسلان جاذب را و غازی سپاه سالار را تا آنگاه که آن ترکمانان را از خراسان بیرون کردند وَ لا مَرَدَّ لِقَضاءِ اللهِ عَزَّ ذِکرُه . "
... [مشاهده متن کامل]
تاریخ بیهقی، باقی مانده ی مجلّد پنجم
... [مشاهده متن کامل]
تاریخ بیهقی، باقی مانده ی مجلّد پنجم
ترکمان واژه ای تورکی است که در پایه تورکمان بوده و از دو بخش تورک و پسوند مان به چم بزرگ و بالا درست شده و با هم به چم تورک بزرگ است پیشتر به تورکهای آناتولی و آزربایجان هم تورکمان می گفتند واینک به تورکهای تورکمنستان سوریه و عراق می گویند
تُرکمان ( به انگلیسی: Turkoman ) ، اصطلاحی است که در قرون وسطی برای تُرکان اغوز استفاده می شد. به گفته نویسندگان آن دوران مانند ابوریحان بیرونی و مروزی، این اصطلاح به بخشی از تُرکان اوغوز که به اسلام گرویده بودند، اشاره داشته است. تُرکمان در مجموع یک اصطلاح است که از دوره های میانه، به همراه نام باستانی و آشنای تُرک و نام قبیله هایی مانند ( افشار، بیات، بایندر، قایی، بیگدلی، سالور و … ) برای اشاره به تُرکان اغوز که در آناتولی ( ترکیه کنونی ) ، آذربایجان، ایران و ترکمنستان ساکن شده اند استفاده شده. تُرکمان را نباید با ترکمن ( امروزی ) اشتباه گرفت. ترکمان یک اصطلاح عمومی برای قبایل نیمه عشایر تُرک بود ولی ترکمن نام مخصوص یکی از اقوام ترک است.
... [مشاهده متن کامل]
در آناتولی، از اواخر قرون وسطی، آن را با عنوان «عثمانی» از نام دولت و سلسله حاکم ( امپراتوری عثمانی ) بکار می بردند. از قرن هفده میلادی در آذربایجان استفاده از آن متوقف شد، اما به عنوان خود نام قبایل نیمه عشایری تراکمه، یک گروه زیر قومی از مردم آذربایجان باقی ماند.
امروزه این اصطلاح هنوز توسط ترکمن های آسیای میانه ( جمعیت اصلی ترکمنستان ) ، ترکمن های ایران، ترکمن های افغانستان، ترکمن های روسیه، ترکمان های عراقی و ترکمان های سوریه استفاده می شود.
واژه های ترکمن و تُرکمان در گذشته به تمامی قبایل ترک تبار اغوز گفته می شد که این معنا با کاربرد قوم ترکمن امروزین تفاوت دارد. به این معنا که ترکمن های کنونی شاخه ای از ترکمن ها در نوشته های قدیمی فارسی هستند. برای اولین بار، اصطلاح «تُرکمن» یا «تُرکمان» در منابع چینی قرن هشتم و نهم میلادی ذکر شده است ( به عنوان Тö - kü - möng، احتمالاً در یِدی سو ) . گسترش اصطلاح تُرکمان با گسترش نفوذ و فتوحات قسمتی از ترکان اوغوز که به اسلام گرویده بودند رخ داده است.
بیشترین گسترش اصطلاح ترکمان در دوران فتوحات امپراتوری سلجوقی اتفاق افتاده است. قبایل مسلمان تُرکان اوغوز در اطراف قبیله قنیق که هسته اصلی اتحادیه آینده امپراتوری سلجوقی و دولتی است که آن ها در قرن یازدهم ایجاد کردند، جمع شدند. از زمان سلجوقیان، سلاطین سلسله برای تقویت قدرت خود در مناطق مختلف خاورمیانه، شهرک های نظامی ایجاد کردند؛ بنابراین شهرک های بزرگ تُرکمان در سوریه، عراق و شرق آناتولی ایجاد شد. پس از نبرد ملازگرد، تُرکان اوغوز به طور گسترده در سراسر آناتولی و آذربایجان ( منطقه تاریخی عمدتاً در شمال غربی ایران ) مستقر شدند. در قرن یازدهم میلادی، تُرکمانان به طور متراکم در اران جمع شدند. نویسنده پارسی گوی قرن دوازدهم، ابوطاهر مروزی دربارهٔ تُرکمان ها چنین نوشت:
... [مشاهده متن کامل]
در آناتولی، از اواخر قرون وسطی، آن را با عنوان «عثمانی» از نام دولت و سلسله حاکم ( امپراتوری عثمانی ) بکار می بردند. از قرن هفده میلادی در آذربایجان استفاده از آن متوقف شد، اما به عنوان خود نام قبایل نیمه عشایری تراکمه، یک گروه زیر قومی از مردم آذربایجان باقی ماند.
امروزه این اصطلاح هنوز توسط ترکمن های آسیای میانه ( جمعیت اصلی ترکمنستان ) ، ترکمن های ایران، ترکمن های افغانستان، ترکمن های روسیه، ترکمان های عراقی و ترکمان های سوریه استفاده می شود.
واژه های ترکمن و تُرکمان در گذشته به تمامی قبایل ترک تبار اغوز گفته می شد که این معنا با کاربرد قوم ترکمن امروزین تفاوت دارد. به این معنا که ترکمن های کنونی شاخه ای از ترکمن ها در نوشته های قدیمی فارسی هستند. برای اولین بار، اصطلاح «تُرکمن» یا «تُرکمان» در منابع چینی قرن هشتم و نهم میلادی ذکر شده است ( به عنوان Тö - kü - möng، احتمالاً در یِدی سو ) . گسترش اصطلاح تُرکمان با گسترش نفوذ و فتوحات قسمتی از ترکان اوغوز که به اسلام گرویده بودند رخ داده است.
بیشترین گسترش اصطلاح ترکمان در دوران فتوحات امپراتوری سلجوقی اتفاق افتاده است. قبایل مسلمان تُرکان اوغوز در اطراف قبیله قنیق که هسته اصلی اتحادیه آینده امپراتوری سلجوقی و دولتی است که آن ها در قرن یازدهم ایجاد کردند، جمع شدند. از زمان سلجوقیان، سلاطین سلسله برای تقویت قدرت خود در مناطق مختلف خاورمیانه، شهرک های نظامی ایجاد کردند؛ بنابراین شهرک های بزرگ تُرکمان در سوریه، عراق و شرق آناتولی ایجاد شد. پس از نبرد ملازگرد، تُرکان اوغوز به طور گسترده در سراسر آناتولی و آذربایجان ( منطقه تاریخی عمدتاً در شمال غربی ایران ) مستقر شدند. در قرن یازدهم میلادی، تُرکمانان به طور متراکم در اران جمع شدند. نویسنده پارسی گوی قرن دوازدهم، ابوطاهر مروزی دربارهٔ تُرکمان ها چنین نوشت:
ترک ایمان=ترکمان و ترکمن
نام شهری درآذربایجان هست که بسیار باستانی است و البته نه آنکه درعهدنامه روس وایران شریک بودترکمن باستان دراثرزلزله ازبین رفته وتنها چندین نفرازآنهازنده مانده بود که به کمک کردها وترک هاروستایی به نام ترکمان
... [مشاهده متن کامل]
... [مشاهده متن کامل]
چای ساختن که ترک وترکمن هادرطرف شمالرودخانه ساکن شدن وکردا در طرف دیگر رودخانه که که به رسم ترکن هاطرف شمال به دوقسمت بالا سروپایین سر تقسیم شد حتی نام محله های ترکمانچای هنوز هم باقی هست
ترک با ایمان
1 نام روستائی در نزدیکی تبریز
2 معماران شیرازی که کار گنبد مساجد را میکردند آخرین بازبینی گنبد ترکمان یا تائید کار گنبد معنی داشت
3 قومی از اقوام ایرانی ساکن شمال ایران
2 معماران شیرازی که کار گنبد مساجد را میکردند آخرین بازبینی گنبد ترکمان یا تائید کار گنبد معنی داشت
3 قومی از اقوام ایرانی ساکن شمال ایران