سیاه چاله و سفید چاله چیست
٣ پاسخ
سیاهچاله (Black Hole) و سفیدچاله (White Hole) دو مفهوم در فیزیک و کیهانشناسی هستند، اما وضعیت آنها کاملاً یکسان نیست.
سیاهچاله چیست؟
سیاهچاله ناحیهای از فضاست که گرانش آن آنقدر قوی است که حتی نور هم نمیتواند از آن فرار کند.
سیاهچالهها معمولاً از فروپاشی ستارگان بسیار پرجرم به وجود میآیند.
کاربرد و اهمیت آنها:
- در شکلگیری و تکامل کهکشانها نقش دارند.
- به دانشمندان کمک میکنند گرانش و نسبیت عام را مطالعه کنند.
- منبع پدیدههای پرانرژی مانند فورانهای پرتو ایکس هستند.
سفیدچاله چیست؟
سفیدچاله برعکس سیاهچاله فرض میشود:
- چیزی نمیتواند وارد آن شود.
- اما ماده و انرژی میتوانند از آن خارج شوند.
سفیدچالهها تاکنون مشاهده نشدهاند و بیشتر یک راهحل ریاضی در معادلات نظری هستند.
آیا در فضا کاربرد دارند؟
- سیاهچالهها واقعی هستند و در جهان فراواناند.
- سفیدچالهها فعلاً نظری هستند و هیچ کاربرد عملی یا مشاهدهٔ مستقیمی برای آنها وجود ندارد.
یک تشبیه ساده
- سیاهچاله مانند یک چاه عمیق است که هر چیزی داخلش بیفتد بیرون نمیآید.
- سفیدچاله مانند چشمهای فرضی است که فقط چیزها را به بیرون پرتاب میکند و چیزی نمیتواند واردش شود.
برخی نظریهها حتی پیشنهاد میکنند که سیاهچاله و سفیدچاله ممکن است از طریق یک کرمچاله به هم متصل باشند، اما تاکنون هیچ مدرک تجربی برای این ایده پیدا نشده است.
[توضیح]
سیاه چاله (Black Hole) ناحیهای از فضا-زمان است که گرانش آن چنان قدرتمند است که هیچ چیز، حتی نور، توانایی فرار از آن را ندارد.بر اساس نظریه نسبیت عام آلبرت اینشتین، چگالی بسیار بالا و تمرکز جرم در یک نقطه کوچک میتواند فضا-زمان را به شکلی خم کند که یک سیاه چاله ایجاد شود.
[کاربرد]
نگر کهکشانها: در مرکز تقریباً همه کهکشانهای بزرگ (از جمله کهکشان راه شیری خودمان)، یک سیاه چاله کلانجرم وجود دارد. جاذبه فوقالعاده این سیاه چالهها مانند یک لنگر عمل کرده و به حفظ ساختار و چرخش منظم ستارههای آن کهکشان کمک میکند.
تنظیمکننده تولد ستارهها: سیاه چالهها هنگام بلعیدن گازها و ستارههای اطراف، انرژی و تشعشعات شدیدی به فضا پرتاب میکنند. این انرژی، گازهای اطراف کهکشان را داغ میکند و مانع از شکلگیری بیش از حد و سریع ستارههای جدید میشود. این کار طول عمر کهکشان را افزایش میدهد.
آزمایشگاه طبیعی فیزیک: برای دانشمندان روی زمین، سیاه چالهها بهترین مکان برای آزمایش قوانین فیزیک در شرایط سخت هستند. دانشمندان با مطالعه آنها نظریه نسبیت عام آلبرت اینشتین را محک میزنند و درباره منشأ جهان تحقیق میکنند.
[توضیح]
سفید چاله (White Hole) یک جرم کیهانی کاملاً نظری و ریاضیاتی در فیزیک است که رفتار آن دقیقاً عکس سیاه چاله است. در حالی که سیاه چاله هر چیزی را به درون خود میکشد و هیچ چیز نمیتواند از آن فرار کند، سفید چاله فوران مداوم ماده و انرژی به بیرون است و هیچ چیز در جهان نمیتواند به درون آن وارد شود.
[کاربرد]
خروجی کرمچالهها (تلهپورت در فضا): محبوبترین فرضیه این است که سیاه چالهها و سفید چالهها از طریق یک تونل در فضا-زمان به نام کرمچاله (Wormhole) به هم متصل هستند. هر مادهای که بلعیده میشود، از طریق کرمچاله حرکت کرده و با سرعت و شدت از یک سفید چاله در نقطهای دیگر از جهان (یا حتی یک جهان دیگر) به بیرون پرتاب میشود.
توضیح پدیده بیگبنگ (انفجار بزرگ): برخی از فیزیکدانان برجسته حدس میزنند که خودِ پدیده بیگبنگ (آغاز جهان ما که در آن حجم عظیمی از ماده و انرژی به یکباره متولد شد) در واقع رفتار یک سفید چاله عظیم بوده است.
مرحله پایانی عمر سیاه چالهها: بر اساس برخی نظریههای گرانش کوانتومی، وقتی سیاه چالهها به پایان عمر خود میرسند و به دلیل «تابش هاوکینگ» کاملاً کوچک میشوند، ممکن است طبق قوانین کوانتومی به یک سفید چاله کوچک تبدیل شوند و تمام موادی را که در طول میلیاردها سال بلعیده بودند، به فضا پس بدهند.
اگر در طبیعت به وجود تعادل و یینگ و ینگ اعتقاد داشته باشیم، به سپید چاله و سیاهچاله اعتقاد پیدا میکنیم. البته در فیزیک نوین راههای علمی تر و عملی تر هم پیداشده تا درک ما انتزاعی نباشد. دو مخروط دوار را در نظر بگی گرید که از نوک به یکدیگر چسبیده باشند. اولی هرچیزی را، حتا نور، در خود فرو می برد و می بلعد و دومی آنرا به بیرون پرتاب میکند. درعلم فیزیک ستاره ها ، سفید چاله از وارونگی یا واژگونی زمانی در یک سیاه چاله پدید می آید . سیاه چاله ها در حقیقت مانند جارو برقی عمل میکنند و هرچیزی، حتا نوررا که نزدیکتر از افق رویدادشان باشد می بلعند , سفید چاله ها هرچیزی را که از افق رویدادشان دور باشد با سرعت بسیار زیاد به بیرون پرتاب می کند و مانند یک دمنده یا قسمت انتهایی جارو برقی به بیرون فوت میکنند.
بخش زیر از مجله فریادرس است.
سفیدچاله در نسبیت عام، یک منطقه فرضی در فضازمان است که امکان ورود ندارد اما ماده و نور میتوانند از آن خارج شوند. سفیدچاله برعکس سیاهچاله است که ماده و نور میتوانند وارد آن شوند اما حتی نور نیز امکان گریز ندارد. سفیدچاله در نظریهٔ سیاهچالههای ابدی ظاهر شدند.
